Bir medeniyet değişimini tango üzerinden okumak
Reading a civilization change through“tango”
- Tez No: 973884
- Danışmanlar: PROF. DR. ERDOĞAN ERBAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Türk dili ve edebiyatı, Türk edebiyatı, Türk romanı, Turkish language and literature, Turkish literature, Turkish novel
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sanat, farklı disiplinler tarafından çeşitli açılardan ele alınan, çok yönlü bir olgudur ve kendi içerisinde bir hiyerarşiye sahiptir. Müziğin ise bu hiyerarşide özel bir konumu vardır. Schopenhauer'a göre müzik,“istemenin”özünü yani varoluşun temel etkisini ifade eder. Bu nedenle müzik, fenomenal dünyanın ötesine geçerek duyularla algılanan gerçekliğin arkasındaki metafiziksel gerçekliğe nüfuz etme kapasitesine sahiptir. Bu ontolojik farklılık, müziğe diğer sanat dallarından daha derin ve evrensel bir etki gücü atfeder. Edebiyat ve müzik arasındaki ilişki ise insanlık tarihinin en başından beri var olan, derin ve karmaşık bir etkileşimdir. Her iki sanat dalı da ses, ritim, ahenk, melodi ve armoni gibi ortak unsurları paylaşır ve insan deneyimini ifade etmenin güçlü araçlarıdır. Edebiyat, dilin semantik ve retorik gücünü kullanarak anlam yaratırken, müzik seslerin düzenlenmesiyle duygusal ve estetik deneyimler yaratır. Bu iki sanat dalı, birbirini tamamlayan ve zenginleştiren bir ilişki içerisinde olmuşlardır. Şiir, şarkı sözleri, opera librettoları gibi birçok edebî türde müzik ve edebiyat iç içe geçmiştir. Bu çalışma, edebiyat ve müzik arasındaki bu kadim ilişkiyi, özellikle roman türü üzerinden incelemeyi hedeflemektedir. Çalışmanın odak noktasını, müzik ve dansın tutkulu bir ifadesi olan tangonun, Erken Cumhuriyet Dönemi Türk romanlarındaki temsili oluşturmaktadır. Tango, 19. yüzyılın sonlarında Buenos Aires ve Montevideo'nun liman kentlerinde doğmuş ve kısa sürede küresel bir kültürel fenomene dönüşmüştür. Kökenlerinde Avrupa, Afrika ve yerli Güney Amerika kültürlerinin izlerini taşıyan tango, göçmenlerin, işçilerin ve toplumun marjinalize edilmiş kesimlerinin deneyimlerini yansıtan bir ifade biçimi olarak ortaya çıkmıştır. Türkiye'ye 20. yüzyılın başlarında, özellikle II. Meşrutiyet'in son dönemlerinde ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında giren tango, Batılılaşma politikalarının bir parçası olarak Türk kültürüne dâhil olmuştur. Bu dönemde Türkiye, Osmanlı İmparatorluğu'nun çöküşünün ardından yeni bir ulus-devlet inşa etme sürecindeydi ve Batı ile ilişkilerin artması, toplumsal normların ve değerlerin yeniden şekillenmesi söz konusuydu. Bu bağlamda, tangonun romanlardaki temsili, dönemin toplumsal ve kültürel değişimlerini, modernleşme ve Batılılaşma çabalarını anlamak için önemli bir kaynak sunmaktadır. Bu çalışma, Erken Cumhuriyet Dönemi Türk romanlarının müzikal analizini yaparak, tangonun romanlardaki yerini ve işlevini saptamayı amaçlamaktadır. Roman karakterlerinin yaşamlarında, duygusal ilişkilerinde, sosyal pratiklerinde ve kimlik arayışlarında tangonun nasıl bir rol oynadığı incelenecektir. Bu analizler aracılığıyla, farklı medeniyetlerle etkileşim hâlinde olan Türk kültürüne dair bir medeniyet değişimi okuması yapılacaktır. Tangonun romanlardaki temsillerinin, dönemin ideolojik tartışmalarını, toplumsal cinsiyet rollerini ve kültürel kimlik arayışlarını nasıl yansıttığı değerlendirilecektir.
Özet (Çeviri)
Art is a multifaceted phenomenon that is handled from various angles by different disciplines and has a hierarchy within itself. Music has a special position in this hierarchy. According to Schopenhauer, music expresses the essence of 'will', that is, the fundamental effect of existence. Therefore, music has the capacity to go beyond the phenomenal world and penetrate the metaphysical reality behind the reality perceived by the senses. This ontological difference attributes to music a deeper and more universal power of influence than other art forms. The relationship between literature and music is a deep and complex interaction that has existed since the very beginning of human history. Both art forms share common elements such as sound, rhythm, harmony, melody and harmony, and are powerful means of expressing human experience. While literature creates meaning through the semantic and rhetorical power of language, music creates emotional and aesthetic experiences through the organisation of sounds. These two art forms have always been in a complementary and enriching relationship. Music and literature are intertwined in many literary genres such as poetry, song lyrics, and opera librettos. This study aims to analyse this ancient relationship between literature and music, especially through the novel genre.The focal point of the study is the representation of tango, a passionate expression of music and dance, in Turkish novels of the Early Republican Period. Tango was born in the harbour cities of Buenos Aires and Montevideo in the late 19th century and soon became a global cultural phenomenon.With roots in European, African and indigenous South American cultures, tango emerged as a form of expression reflecting the experiences of immigrants, workers and marginalised segments of society. Tango entered Turkey in the early 20th century, especially in the late Second Constitutional Monarchy and the early years of the Republic, and was incorporated into Turkish culture as part of Westernisation policies. During this period, Turkey was in the process of building a new nation-state after the collapse of the Ottoman Empire, and there was an increase in relations with the West and a reshaping of social norms and values.In this context, the representation of the tango in novels provides an important source for understanding the social and cultural changes, modernisation and Westernisation efforts of the period. This study aims to determine the place and function of tango in novels by making a musical analysis of Turkish novels of the Early Republican Period. The role of tango in the lives, emotional relationships, social practices and identity searches of the novel characters will be analysed. Through these analyses, a reading of the change of civilisation in Turkish culture, which interacts with different civilisations, will be made. It will be evaluated how the representations of tango in novels reflect the ideological debates of the period, gender roles and the search for cultural identity.
Benzer Tezler
- Online testing and assessment in English as a foreign language context: Teachers' perspectives
Yabancı dil olarak İngilizce öğretiminde çevrimiçi ölçme ve değerlendirme: Öğretmen perspektifi
İREM GEDİL
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELAMİ AYDIN
- The role of the internet on antinomy and autonomy: Mothers making health decisions for their babies represent a new patient culture
İnternetin çelişki ve özerklik üzerindeki rolü: Bebekleri için sağlık kararları veren anneler yeni bir hasta kültürünü temsil ediyor / Le rôle d'Internet sur l'antinomie et l'autonomie: Les mères prenant des décisions de santé pour leurs bébés représentent une nouvelle culture des patients
EDİBE BETÜL KARBAY ÇİLLİ
Doktora
İngilizce
2024
Halk SağlığıGalatasaray ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MICHEL BOURSE
- Pediatrik kardiyopulmoner resusitasyonda 1 ve 2 dakikalıkkurtarıcı rotasyonlarının resüsitasyon kalitesi ve kurtarıcıların yorgunluk düzeyine etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the effects of 1 and 2 minute rescuer rotations on resuscitation quality and rescuers' fatigue levels in pediatric cardiopulmonary resuscitation
ŞUHEDA DİLARA ÇINAR TÜRKYILMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLSER ESEN BESLİ
- 9.- 11. yüzyıllarda Endülüs Emevileri ve Fatimi Devleti ilişkileri
Relations between Andalusian Umayyad and Fatimid state in 9th-11th centuries
ZEYNEP NUR ÖZMEN
- Sultan Melikşah zamanında ilmî hayat tıp kültürü ve edebiyat (1702-1092)
Science life, medical culture and literature in the period of Sultan Malik-shah (1702-1092)
MUHAMMED YAKA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
TarihMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYDIN USTA