Tamoksifenin meme dokusu kaynaklı hücre kültürlerinde estrojen reseptörü inhibisyonu dışındaki etkilerinin araştırılması
Investigation of the estrogen receptor-independent effects of tamoxifen in breast tissue-derived cell cultures
- Tez No: 974158
- Danışmanlar: PROF. DR. HİLMİ ORHAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eczacılık ve Farmakoloji, Farmasötik Toksikoloji, Pharmacy and Pharmacology, Pharmaceutical Toxicology
- Anahtar Kelimeler: 20 S proteazom, Meme kanseri, Reseptörler-östrojen, 20 S proteasome, Receptors-estrogen
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, seçici bir östrojen reseptör modülatörü (SERM) olan tamoksifenin (Tmf), farklı özelliklere sahip meme dokusu hücrelerinde moleküler düzeydeki etkilerini incelemekte; özellikle de bu ilacın kanser hücrelerini baskılayıcı etkisinde proteazom sistemi ve/veya mitokondriler üzerindeki olası rolünü araştırmaktadır. İlk olarak, Tmf de dahil olmak üzere farklı endikasyonlara sahip 15 ilacın sitotoksik etkileri, östrojen reseptörü pozitif [ER+] (MCF-7), üçlü negatif (MDA-MB-231) ve östrojen reseptörü negatif [ER–] sağlıklı epitel hücre hattı (MCF-10A) kullanılarak kıyaslamalı biçimde değerlendirilmiş ve doz-yanıt eğrileri oluşturulmuştur. Bu analizler sonucunda, Tmf ile birlikte pepstatin A, ketokonazol, sisplatin ve dosetaksel anlamlı düzeyde sitotoksik bulunmuştur. Devamında, bu ilaçların yeniden konumlandırılma (repurposing) potansiyellerini değerlendirmek amacıyla hücresel proteazom sistemini inhibe etme yetenekleri incelenmiştir. 48 saatlik hücre inkübasyonu sonucunda, en güçlü etkiyi Tmf ve pepstatin A gösterirken, tüm beş ilacın çalışılan hücre hatlarında değişen derecelerde proteazom inhibisyonu oluşturduğu gözlenmiştir. Aynı amaçla sentezlenen ve yapılarında bor içeren üç sentetik molekül ise etkisiz bulunmuştur. Özellikle Tmf uygulaması ile bozulmuş proteazomal aktivite arasında dikkat çekici bir korelasyon tespit edilmiş; bu bulgu, Tmf'in ER+ meme kanseri hücrelerinde (MCF-7) apoptoz sinyallerini artırabileceğini düşündürmüştür. Çalışmanın devamında, en çarpıcı sonuçları veren Tmf üzerinde yoğunlaşılmış ve bu ilacın hem östrojenli hem de östrojensiz ortamlarda her üç hücre hattında koloni oluşumu ve hücre proliferasyonu üzerindeki etkileri ile mitokondrilerde meydana gelen yapısal ve işlevsel değişiklikler ayrıntılı olarak araştırılmıştır. Bu kapsamda, 48 saatlik ilaç inkübasyonları sonrasında mitokondriyal membran potansiyeli (MMP), geçirgenlik geçiş poru (mPTP) indüksiyonu, mitokondri kaynaklı reaktif oksijen türleri (mtROS), ATP düzeyleri, mitokondri kütlesi, solunum zinciri kompleks aktiviteleri ve protein ekspresyon düzeyleri ölçülmüştür. Artmış mPTP indüksiyonu, mtROS üretimi ve kompleks III protein düzeylerindeki değişiklikler gibi mitokondriyal stres göstergeleri, tamoksifenin neden olduğu proteazomal aktivite bozulmalarıyla birlikte değerlendirilmiş ve bu iki yıkım/stres yanıtı yolağı arasında bir etkileşim olabileceği ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular, Tmf'in sitotoksik etkisinin yalnızca östrojen reseptörü modülasyonuyla sınırlı olmadığını; aynı zamanda hücre canlılığını ve sağ kalımını etkileyen mitokondriyal ve proteazomal bozulmaları da içerdiğini göstermektedir. Bu bağlamda, Tmf'in malign hücrelere karşı seçiciliğinde yalnızca ER antagonizması değil, proteazom inhibisyonu ve mitokondriyel etkiler de rol oynamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study investigates the molecular effects of tamoxifen (Tmf), a selective estrogen receptor modulator (SERM), on breast tissue-derived cells with different characteristics, with a particular focus on the potential involvement of the proteasome system and/or mitochondria in its anti-cancer activity. Initially, the cytotoxic effects of 15 drugs with different indications, including Tmf, were comparatively evaluated using estrogen receptor-positive [ER+] (MCF-7), triple-negative (MDA-MB-231), and estrogen receptor-negative [ER–] healthy epithelial breast cell lines (MCF-10A). Dose–response curves were generated. Based on these analyses, Tmf, along with pepstatin A, ketoconazole, cisplatin, and docetaxel, was found to be significantly cytotoxic. Subsequently, to assess their repurposing potential, the ability of these drugs to inhibit the cellular proteasome system was examined. Following 48-hour incubations, all five drugs induced varying degrees of proteasome inhibition across the studied cell lines, with Tmf and pepstatin A showing the strongest effects. In contrast, three boron-containing synthetic molecules designed for the same purpose were found to be ineffective. A notable correlation was observed between Tmf treatment and impaired proteasomal activity, suggesting that Tmf may enhance apoptotic signaling in ER+ breast cancer cells (MCF-7). In the next phase of the study, the focus was placed on Tmf, which had produced the most striking results. The effects of this drug on colony formation and cell proliferation under both estrogenic and estrogen-free conditions were investigated in all three cell lines, along with its structural and functional impacts on mitochondria. Following 48-hour drug incubations, several mitochondrial parameters were measured, including mitochondrial membrane potential (MMP), mitochondrial permeability transition pore (mPTP) induction, mitochondrial reactive oxygen species (mtROS) generation, ATP levels, mitochondrial mass, respiratory chain complex activities, and protein expression levels. Mitochondrial stress markers such as increased mPTP induction, elevated mtROS production, and alterations in complex III protein levels were evaluated alongside Tmf-induced proteasomal dysfunction, indicating a possible interaction between these two degradation/stress response pathways. The findings demonstrate that the cytotoxic effect of Tmf is not limited to estrogen receptor modulation but also involves mitochondrial and proteasomal impairments that influence cell viability and survival. Thus, the selectivity of Tmf against malignant cells may be attributed not only to ER antagonism but also to its proteasome-inhibitory and mitochondrial effects.
Benzer Tezler
- Tamoksifenin dişi sıçanlarda doku nitrit/nitrat seviyelerine ve plazma lipid peroksidasyonuna etkileri
Başlık çevirisi yok
MEHRZAD GHAREHBAGHİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
Kadın Hastalıkları ve DoğumEge ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NEDİM KARADADAŞ
- Studies on estradiol dependent transcriptional regulation of human sodium iodide symporter gene in mammary glands
Meme dokusunda sodyum iyot taşıyıcı proteinin estradiyol ile regülasyonu
NERİMAN TUBA GÜLBAĞCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2002
Tıbbi Biyolojiİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. H. UYGAR TAZEBAY
- Tamoksifen verilen ratlarda deferoksamin'in intraperitoneal ve lokal uygulamasının otolog yağ grefti yaşayabilirliği üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of intraperitoneal and local application of deferoxamine on autologous fat graft survival in tamoxifen given rats
BURAK YAŞAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Plastik ve Rekonstrüktif CerrahiSağlık Bilimleri ÜniversitesiPlastik Cerrahi Ana Bilim Dalı
UZMAN MURAT İĞDE
- Deneysel polikistik over sendromu (pkos) modelinde tamoksifen ve klomifenin ovaryum dokusu üzerine etkilerinin otofajik açıdan değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of tamoxifen and clomiphene on ovarian tissue in experimental polycystic ovary syndrome (pcos) model in the terms of autophagy
GÖKÇE CEREN KUŞÇU
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Histoloji ve EmbriyolojiEge ÜniversitesiHistoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALTUĞ YAVAŞOĞLU
- Meme kanseri tanılı taoksifen kullanan hastalarda HPV sıklığı
HPV frequency in patients with breast cancer diagnosed and using tamoxifen
RÜMEYSA BELEN GÜMÜŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Kadın Hastalıkları ve DoğumOndokuz Mayıs ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İDRİS KOÇAK