Anadolu Selçuklu Devleti'nden Osmanlı Devleti'ne hakikat ve efsane arasında Ahîler (13.-16. yüzyıllar)
From the Anatolian Seljuk State to the Ottoman Empire: The Ahi's between truth and legend (13th–16th centuries)
- Tez No: 974710
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET DEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Ahîler, Anadolu Selçuklu Devleti, Türk Beylikleri, Osmanlı Devleti, Tasavvuf, Siyaset, Toplum, Ahîler (Ahi Members), Anatolian Seljuk State, Turkish Principalities, Ottoman State, Sufism, Politics, Society
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırıkkale Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ahîlik; Anadolu Selçuklu Devleti'nden Osmanlı tarihine geçiş aşamasında tarihin uzun bir döneminde, geniş bir coğrafyada topluma önemli katkılarda bulunmuştur. Ahîliğin çok yönlü bu teşkilat yapısı ve liderleri sosyo-iktisadî ve tarihî olarak hakikatten efsaneye anlatılara da malzeme olmuştur. Türk devlet geleneğinde oldukça önemli bir role sahip olan Ahîlik Teşkilatı, İslam inancı ile Türk geleneklerini birleştirip kaynaştırarak toplum, yönetim ve siyaset alanında çok etkin bir rol üstlenmiştir. Türk tarihinde önemli bir konuma sahip olan Ahîler, XIII. yüzyıl Anadolu Selçuklu Devleti'nden XVI. yüzyıl Osmanlı Devleti'ne kadar hakikat ve efsane arasında anlatılara konu olmuşlardır. Ahîliğin yapı içindeki bu konumları ve etkileri farklı bir tarihçilik perspektifiyle incelenmesini zorunlu kılmıştır. Bu çalışma, Türk tarihinin siyasi ve sosyal yapısının en önemli kurumlarından olan Ahîliğin, XIII. yüzyıl Anadolu Selçuklularından XVI. yüzyıl Osmanlılarına kadarki süreci kapsamaktadır. Ele alınan konu, belgelerin ve kaynakların tespiti ve bunların çözümlenmesi çerçevesinde incelenmiştir. Kullanılan ana kaynaklar olan fütüvvetnâmeler, vilâyetnâmeler, menâkıbnâmeler, seyahatnâmeler, Selçuklu ve Osmanlı vekâyinâmeleri, öncelikle dönemsel ve kavramsal bir tasnife tabi tutulmuştur. Bunların belirlenmesi böyle bir çalışmanın ana şablonunu oluşturmuştur. Konu, ana kaynaklar bağlamında ve araştırma eserlerden elde edilen bilgiler ile birlikte tahlil edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The Ahi Brotherhood made significant contributions to society over a long historical period and across a vast geography during the transition from the Anatolian Seljuk State to Ottoman history. The multifaceted organizational structure and leaders of the Ahi have served as material for narratives ranging from historical facts to legends, both socio-economically and historically. The Ahi Organization, which held a crucial role in the Turkish state tradition, combined Islamic faith with Turkish customs, playing an influential role in society, governance, and politics. Occupying an important place in Turkish history, the Ahis became subjects of stories straddling fact and legend from the 13th-century Anatolian Seljuk State to the 16th-century Ottoman Empire. The Ahi's position and impact within this structure necessitated examination through a distinct historiographical perspective. This study encompasses the evolution of the Ahi, one of the most important institutions in the political and social fabric of Turkish history, from the 13th-century Anatolian Seljuks to the 16th-century Ottomans. The topic has been analyzed through the identification and interpretation of documents and sources. Primary sources such as fütüvvetnâmes (chivalry manuals), vilâyetnâmes (provincial chronicles), menâkıbnâmes (hagiographies), travelogues, and Seljuk and Ottoman chronicles were first classified chronologically and conceptually. Determining these sources formed the foundational framework of the study. The subject has been analyzed in the context of primary sources alongside insights from secondary research.
Benzer Tezler
- Edirne ve civarında Osmanlı kültür ve bilim mühitinin oluşumu
Formation of the Ottoman cultural and scientific milieu in and around Edirne
AZİZ NAZMİ SHAKİR
- Sivas kent merkezinde kamusal yapılar ve kentin gelişimine etkileri
Public buildings in Sivas city center and their impact on urban development
NURAY KARATEPE
