Demografik değişimin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: Türkiye üzerine bir çalışma
The impact of demographic change on economic growth: A study on Türkiye
- Tez No: 975837
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEVGİ COŞKUN YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonometri, Ekonomi, Demografi, Econometrics, Economics, Demography
- Anahtar Kelimeler: ARDL Eşbütünleşme Testi, Demografik değişim, Ekonomik büyüme, Nüfus, ARDL Cointegration Test, Demographic change, Economic growth, Population
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medeniyet Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Demografik değişim toplumsal yapının doğum, ölüm ve yaş yapısı gibi faktörler aracılığıyla dönüşümünü ve değişimini açıklayan süreci ifade etmektedir. Demografik değişimin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi ilgili literatürde birçok araştırmanın konusu olmuştur. Nüfus yapısındaki değişim temel olarak harcama ve tasarruf davranışı, işgücü piyasası, verimlilik, sosyal güvenlik ve kamu harcamaları aracılığıyla ekonomik büyümeyi etkilemektedir. Bu çalışma, Türkiye'de demografik değişimin ekonomik büyüme üzerindeki etkisini 1961-2024 yılları arasındaki değişkenler vasıtasıyla incelemektedir. Çalışmada bağımlı değişken olarak GSYİH büyüme oranı; kontrol değişken olarak kamu nihai tüketim harcamalarının GSYİH içerisindeki payı, brüt sermaye oluşumunun GSYİH içerisindeki payı, nüfus artış oranı, ithalatın GSYİH içerisindeki payı; açıklayıcı değişken olarak ise yaş bağımlılık oranı değişkenleri kullanılmaktadır. Değişkenlerin durağanlık durumunun tespit edilmesi amacıyla KPSS testi uygulanmış, yapısal kırılma dönemlerinin tespit edilmesi amacıyla Bai-Perron çoklu yapısal kırılma testinden faydalanılmıştır. Kısa ve uzun dönem ilişkinin tespit edilmesi amacıyla ARDL eş-bütünleşme testi ve hata düzeltme modeli kullanılmıştır. Elde edilen uzun dönem tahmin sonuçları; kamu harcamaları ile nüfus artış oranının ekonomik büyümeyi pozitif, yaş bağımlılık oranının ekonomik büyümeyi negatif etkilediğini göstermektedir. Çalışmanın bulguları demografik değişimin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini açıklayarak politika yapıcıların sürdürülebilir ekonomik büyümeye yönelik politika ve program çalışmalarına katkı sunması ve ilgili literatüre faydalı bir kaynak olması açısından önem arz etmektedir.
Özet (Çeviri)
Demographic change refers to the process that explains the transformation and alteration of the social structure through factors such as birth, death, and age composition. The impact of demographic change on economic growth has been the subject of numerous studies in the relevant literature. Changes in the population structure affect economic growth primarily through consumption and saving behavior, the labor market, productivity, social security, and public expenditures. This study examines the impact of demographic change on economic growth in Turkey by utilizing variables covering the period 1961–2024. In the analysis, the GDP growth rate is employed as the dependent variable; the share of government final consumption expenditure in GDP, the share of gross capital formation in GDP, the population growth rate, and the share of imports in GDP are used as control variables; while the age dependency ratio is included as the explanatory variable. To determine the stationarity properties of the variables, the KPSS test was applied, and to identify structural break periods, the Bai-Perron multiple structural break test was employed. To examine both short- and long-run relationships, the ARDL cointegration test and the error correction model were used. The long-run estimation results indicate that government expenditures and the population growth rate positively affect economic growth, whereas the age dependency ratio negatively affects economic growth. The findings of this study are significant in explaining the effects of demographic change on economic growth, providing contributions to policymakers in designing policies and programs for sustainable economic growth, and serving as a useful reference for the relevant literature.
Benzer Tezler
- Beyaz kum midyesi (Chamelea gallina L., 1758) avcılığına uygun farklı alanlardaki (Sinop-Kastamonu) stokların yoğunlukları ile mevsimsel gelişimlerinin karşılaştırılması ve bu türün avcılığını yapan teknelerin sosyo-ekonomik analizi
Abundance of striped venus (Chamelea gallina L., 1758) stocks in different regions (Sinop-Kastamonu) with seasonal growth, and socio-economic analysis of fishing boats
MURAT DAĞTEKİN
Doktora
Türkçe
2016
Su ÜrünleriÇukurova ÜniversitesiSu Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CANER ENVER ÖZYURT
- Monetary and multidimensional poverty analysis for the period 2003-2022 in Türkiye
Türkiye'de 2003-2022 dönemi için parasal ve çok boyutlu yoksulluk analizi
MUHAMMET EMRE BİLGİÇ
Doktora
İngilizce
2025
Ekonomiİstanbul Teknik Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. QUENTİN XAVİER MARİN STOEFFLER
- Global marka değeri yaratmanın pazarlama iletişimi stratejilerindeki yeri: Godiva Çikolata örneği
The place of global brand value creation in marketing communication strategy: The example of Godiva Chocolate
ELİF YAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İşletmeGalatasaray Üniversitesiİletişim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BANU BAŞKAN KARSAK
- Üniversitelerin kentsel gelişime etkisi: Siirt örneği
The impact of universities on urban development: The case of Siirt
ÜMİT ÇELEBİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
CoğrafyaVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiCoğrafya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ORHAN DENİZ
- Sosyo-ekonomik faktörlerin Türkiye'de büyüme üzerine etkileri
Impact of socio-economic factors on growth in Turkey
KEMAL BUĞRA YAMANOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
EkonometriGazi ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. JÜLİDE YILDIRIM ÖCAL