Geri Dön

Tip 2 diyabette ağız sağlığı: Glisemik kontrolün DMFT skorlarına etkisi

Oral health in Type 2 diabetes: The influence of glycemic control on DMFT scores

  1. Tez No: 976168
  2. Yazar: MERVE GÜLDİBİ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. HAKAN YASİN GÖNDER
  4. Tez Türü: Diş Hekimliği Uzmanlık
  5. Konular: Diş Hekimliği, Dentistry
  6. Anahtar Kelimeler: Diabetes mellitus-tip 2, Diş çürükleri, Hemoglobin A-glikolize, Dental caries, DMFT index, Type 2 diabetes, Diabetes mellitus-type 2, Hemoglobin A-glycosylated
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
  10. Enstitü: Diş Hekimliği Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Restoratif Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Tip 2 diyabetli bireylerde HbA1c düzeylerine göre oluşturulan glisemik kontrol grupları (iyi, orta, kötü) ile DMFT indeksi ve D(çürük), M(kayıp), F(dolgulu) bileşenleri arasındaki ilişkiyi değerlendirmek ve glisemik kontrolün DMFT ve D bileşeni üzerindeki bağımsız etkisini incelemektir. Yöntem: Çalışmaya Necmettin Erbakan Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Restoratif Diş Tedavisi Anabilim Dalı kliniğine başvuran 18–65 yaş arası 210 Tip 2 diyabetli hasta dahil edilmiştir. Katılımcılardan yazılı onam alınmıştır. Sosyodemografik veriler (yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi), son üç HbA1c değeri, vücut kitle indeksi (VKİ), diyabet süresi, tedavi şekli, ağız hijyeni (diş fırçalama sıklığı, diş ipi kullanımı, diş hekimi ziyareti) ve yaşam tarzı faktörleri (öğün sayısı, şekerli gıda tüketimi, sigara, alkol) anketlerle toplanmıştır. Son üç HbA1c değerlerinin ortalamalarına göre iyi (<%6,5), orta (%6,5–7,9) ve kötü (≥%8) glisemik kontrol grupları oluşturulmuştur. Klinik muayeneler reflektör ışığında, ayna ve sond kullanılarak yapılmış; radyografik olarak bitewing ve panoramik görüntüler değerlendirilmiştir. Veriler SPSS programında analiz edilmiş; Ki-kare testi, tek yönlü ANOVA, Pearson korelasyon ve hiyerarşik regresyon analizi uygulanmıştır. İstatistiksel olarak p<0,05 anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Glisemik kontrol grupları arasında yaş ve cinsiyet açısından fark bulunmamıştır (p>0,05). Ancak glisemik kontrol kötüleştikçe DMFT, D, M ve F değerleri anlamlı olarak artmıştır (p<0,001). Kötü glisemik kontrolde düşük eğitim düzeyi, yüksek VKİ, düzensiz diş fırçalama, diş ipi kullanmama, sık öğün ve şekerli gıda tüketimi, uzun diyabet süresi ve insülin tedavisi kullanımı daha yaygın bulunmuştur (p<0,005). Hiyerarşik regresyon analizinde, ilk modelde yalnızca glisemik kontrol değişkeni yer aldığında HbA1c'nin DMFT üzerinde anlamlı etkisi bulunmuştur (β=0.36, p<0.001). İkinci modelde yaş, eğitim, VKİ, sigara kullanımı, oral hijyen alışkanlıkları ve beslenme alışkanlıkları gibi karıştırıcı değişkenler eklendiğinde modelin açıklayıcılığı (R²) artmış, glisemik kontrolün DMFT ve D değerleri üzerindeki bağımsız etkisi karıştırıcılar kontrol edildikten sonra bile anlamlılığını korumuştur (p<0.05). Sonuç: Elde edilen veriler, Tip 2 diyabetli bireylerde kötü glisemik kontrolün DMFT ve çürük diş sayısını artırdığını göstermektedir. Karıştırıcı faktörlerin etkisi kontrol edildikten sonra bile, glisemik kontrolün ağız ve diş sağlığı üzerindeki etkisi anlamlı kalmış; bu durum onun bağımsız bir risk faktörü olduğunu göstermiştir. Bu doğrultuda diyabet yönetim protokollerine bireyselleştirilmiş ağız hijyeni eğitimi, düzenli diş hekimi kontrolleri ve koruyucu uygulamaların entegre edilmesi, hem oral hem de sistemik sağlık sonuçlarının iyileştirilmesine katkı sağlayacaktır. Anahtar kekimeler: Diş çürükleri; DMFT indeksi; Tip 2 diyabet

Özet (Çeviri)

Aim: To evaluate the relationship between glycemic control groups (good, moderate, and poor), categorized according to HbA1c levels, and the DMFT index and its components—D (decayed), M (missing), and F (filled)—in individuals with type 2 diabetes, and to investigate the independent effect of glycemic control on the DMFT index and its decayed (D) component. Method: A total of 210 patients with type 2 diabetes mellitus (aged 18–65 years) who presented to the Department of Restorative Dentistry, Faculty of Dentistry, Necmettin Erbakan University, were included in the study. Written informed consent was obtained from all participants. Sociodemographic data (age, sex, and educational level), the last three HbA1c values, body mass index (BMI), duration of diabetes, type of treatment, oral hygiene habits (frequency of tooth brushing, dental floss use, and dental visits), and lifestyle factors (number of meals per day, consumption of sugary foods, smoking, and alcohol use) were collected using structured questionnaires. Based on the mean of the last three HbA1c measurements, participants were classified into three glycemic control groups: good (<6.5%), moderate (6.5–7.9%), and poor (≥8%). Clinical examinations were performed under reflector light using a dental mirror and probe, and radiographic evaluations included bitewing and panoramic images. Data were analyzed using SPSS software. The chi-square test, one-way ANOVA, Pearson correlation, and hierarchical regression analysis were employed. A p-value of <0.05 was considered statistically significant. Results: No significant differences were observed among the glycemic control groups in terms of age and sex (p>0.05). However, as glycemic control deteriorated, the DMFT index and its components—decayed (D), missing (M), and filled (F)—increased significantly (p<0.001). Poor glycemic control was more frequently associated with lower educational level, higher body mass index (BMI), irregular tooth brushing, lack of dental floss use, frequent meals and sugary food consumption, longer diabetes duration, and insulin therapy (p<0.005). In the hierarchical regression analysis, HbA1c showed a significant effect on DMFT in the first model, which included only the glycemic control variable (β=0.36, p<0.001). In the second model, after adding confounding variables such as age, education, BMI, smoking, oral hygiene, and dietary habits, the explanatory power of the model (R²) increased, and the independent effect of glycemic control on DMFT and D components remained statistically significant even after adjustment for confounders (p<0.05). Conclusion: The findings indicate that poor glycemic control increases both the DMFT index and the number of decayed teeth in individuals with type 2 diabetes. Even after controlling for the effects of confounding factors, the impact of glycemic control on oral and dental health remained statistically significant, demonstrating that it is an independent risk factor. Accordingly, integrating individualized oral hygiene education, regular dental check-ups, and preventive interventions into diabetes management protocols may contribute to improving both oral and systemic health outcomes.

Benzer Tezler

  1. Birinci basamakta diyabetik hasta bakım kalitesinin belirlenmesi

    Evaluation of diabetic patient care quality in primary care

    ÜLKÜ ELİF DEMİR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Aile HekimliğiErciyes Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SELÇUK MISTIK

  2. Şiddetli periodontitisi olan zayıf kontrollü tip 2 diyabet hastalarında tek aşamalı tüm ağız dezenfeksiyon ile kadran bazlı diş yüzeyi temizliği ve kök yüzeyi düzleştirmesi protokolünün klinik ve hastanın hayat kalitesindeki üzerine etkilerinin karşılaştırılması: Randomize kontrollü klinik çalışma

    Şiddetli periodontitisi olan zayif kontrollü tip 2 diyabet hastalarinda tek aşamali tüm ağiz dezenfeksiyon ile kadran bazli diş yüzeyi temizliği ve kök yüzeyi düzleştirmesi protokolünün klinik ve hastanin hayat kalitesindeki üzerine etkilerinin karşilaştirilmasi: Randomize kontrollü klinik çalişma

    EMİNE ECE BARLAY

    Diş Hekimliği Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Diş HekimliğiPamukkale Üniversitesi

    Periodontoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM TORUMTAY CİN

  3. Tip 2 diabetes mellitus'lu hastalarda (T2DM) iki farklı yapıda probiyotik uygulamasının ağız ve diş sağlığı üzerine etkilerinin incelenmesi

    Evaluating the effects of two different probiotics use on oral health in type 2 diabetics (T2DM)

    MURAT TOKGÖZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Halk Sağlığıİstanbul Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HATİCE FERDA DOĞAN

  4. Yaşlı diyabetik bireylerde dental durumun besin seçimi, tıbbi beslenme tedavisine uyum ve glisemik regülasyon üzerine etkisinin araştırılması

    Evaluation of the effects of dental status on food choices, adherence to medical nutrition therapy and glycemic regulation in older adults with type 2 Diabetes mellitus

    DİLARA DURMUŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLŞAH YENİDÜNYA YALIN

  5. Diyabetik hastalarda gözden kaçırılan sorun: Diş problemleri

    Overlooked problem in diabetic patients: Dental problems

    LALA KHALILZADE

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıErciyes Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FAHRİ BAYRAM