Çocuk edebiyatı ve mitoloji: Dilge Güney örneği
Children's literature and mythology: the case of Dilge Güney
- Tez No: 977561
- Danışmanlar: PROF. DR. REZAN KARAKAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Dilge GÜNEY, Edebiyat, Çocuk Edebiyatı, Mitoloji, Çocuk Edebiyatı ve Mitoloji, Dilge GÜNEY, Literature, Children's Literature, Mythology, Children's Literature and Mythology
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Siirt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsanlık; geçmişi, dünyanın oluşumunu, ayın, güneşin, yıldızların nereden geldiği ve nasıl oluştuğunu merak etmiştir. Merak etmekle kalmamış bunları ve oluşumlarını açıklamaya çalışmıştır. İşte bu merak ve açıklamalarla mitolojiler ortaya çıkmıştır. Bunun için mitolojiler yaratılışları anlatan ve açıklayan hikâyeler olarak tanımlanabilir. Mitolojiler incelendiğinde ait oldukları kültürlerin ortak değerleri olan tanrıların, kahramanların başlarından geçenleri anlattıkları görülür. İnsanlar, bunları anlatırken aynı zamanda kendi hayallerini de eklemiştir. Böylelikle mitolojiler gerçeklemesi imkânsız hayallerle zenginleşerek ilgi odağı olmuştur. Çünkü içlerinde bireylerin ilgisini çeken birçok unsuru barındırmışlardır. Çocuk edebiyatı da öznesi çocuk olduğu için zengin hayal gücü ürünü olan mitolojiye ilgi duymuştur. Olağanüstü güçlere sahip kahramanlar, doğal olarak çocukların ilgisini çekmiştir. Bu nedenle çocuk edebiyatı yazarları, kurgusal anlatıya zenginlik katmak için eserlerinde mitolojiden yararlanmaya başlamışlardır. Çocuklara kavratılmak istenen olumlu davranışlar ve yapılması uygun olmayan davranışlar mitolojik ögeler kullanılarak anlatılmıştır. Böylelikle çocukları hem eğlendirmek hem de eğlendirerek düşünmelerini sağlayıp hayatla ilgili yorumlar yapmaları amaçlanmıştır. Çocuk edebiyatı alanında eserler veren ve bu eserlerinde mitolojiyi kullanan yazarlardan biri de Dilge GÜNEY'dir. Çalışmada Dilge GÜNEY'in bütün eserleri incelenerek yazarın mitolojiyi ve mitolojik unsurları nasıl kullandığı tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu mitolojik unsurların çocuklar için uygun olup olmadığı üzerinde durulmuştur. Belirlenen mitolojik unsurlar hakkında bilgiler kısaca açıklanarak kullanıldıkları eserlerde özelliklerine uygun kullanılıp kullanılmadığı incelenmiştir. Bu bağlamda çalışma nitel araştırma modellerinden doküman incelemesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Çalışmada Dilge GÜNEY'in eserlerinde kullandığı mitolojik unsurlar incelenerek bu unsurların eserlere yaptığı katkılar incelenmeye çalışılmıştır. Yazarın mitolojiyi kullandığı eserlerin kullanmadığı eserlere göre içerik açısından daha zengin ve ilgi çekici olabileceği düşünülmektedir. Bu özelliklerinden dolayı çocuklar mitolojik unsurların kullanıldığı eserlere daha fazla yönelebilirler. Böylelikle mitolojik unsurların kullanıldığı eserlerin çocukların hayal dünyalarının zenginleşmesine, yaratıcı düşüncelerinin gelişmesine ve kelime hazinelerinin artmasına katkı sunabileceği sonucuna ulaşılabilir. Aynı zamanda çocukların hem kendi kültürlerine hem de diğer kültürlere ait değerleri öğrenmelerinde mitolojinin önemli bir yeri olduğu saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
Humankind has always wondered about the past, the formation of the Earth, the origins of the moon, the sun, and the stars, and how they were formed. They not only wondered but also sought to explain these and their formation. It is through this curiosity and explanation that mythologies emerged. Therefore, we can define mythologies as stories that narrate and explain creation. When mythologies are examined, they reveal the adventures of gods and heroes, shared values of their respective cultures. While narrating these stories, people also added their own fantasies. Thus, mythologies became a focus of human interest, enriched by impossible dreams. They contained many elements that captured human interest. Children's literature, with its subjects being children, has also taken an interest in mythology, a product of rich imagination. Heroes with extraordinary powers naturally captivated children's attention. Therefore, children's literature writers began to utilize mythology in their works to enrich their fictional narratives. Mythology is used to illustrate positive and inappropriate behaviors that children are encouraged to grasp. This is intended to both entertain children and, through entertainment, encourage them to reflect and interpret life. Dilge Güney is one of our authors who produces works in children's literature and utilizes mythology in her works. This study examines all of Güney's works to determine how she uses mythology and mythological elements. The author's suitability for children is discussed. Information about the identified mythological elements is briefly explained, and an attempt is made to determine whether these elements are used appropriately in the works they appear in. In this context, the study utilizes document analysis, a qualitative research method. This study examined the mythological elements Dilge Güney uses in her works and explored their contributions. It is believed that works incorporating mythology can be richer and more engaging in content than those that do not. Because of these characteristics, children may be more drawn to works that incorporate mythological elements. Thus, it can be concluded that works incorporating mythological elements can enrich children's imaginations, develop their creative thinking, and expand their vocabulary. It has also been determined that mythology plays a significant role in children's learning about values from both their own and other cultures.
Benzer Tezler
- Türk ve Alman çocuk edebiyatında vampirler: Angela Sommer-Bodenburg'un“Küçük Vampir”adlı eseri ve Nazlı Eray'ın“Naz ve Köşkteki Vampir”adlı eserin karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Vampires in Turkish and German children's literature: A comparative analysis of Angela Sommer-Bodenburg's“The Little Vampire”and Nazlı Eray's“Naz and the Vampire in the Mansion”
SELMA VURAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Alman Dili ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YILMAZ KOÇ
- “Mitoloji ile Eğlenmek”adlı kitabın biçim ve içerik yönünden incelenmesi
Examiniation of the book named“Having Fun with Mythology”in terms of from and content
SELCAN DÖNMEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıSiirt ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. REZAN KARAKAŞ
- Çocuk edebiyatı kitaplarında Türk halk edebiyatı unsurlarının kullanımı: Sevim Ak örneği
The use of folk literature elements in children's literature: A case study of Sevim Ak
GÖKÇE SENA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL BUNSUZ
- Bir sanat eğitimi yöntemi olarak dışavurumcu oyun uygulamalarının sosyal beceri ve öz farkındalık üzerine etkisinin incelenmesi
An investigation into the effects of expressive play practices on social skills and self-awareness as an art-based educational method
BAHAR GÜREY
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER ADIGÜZEL
- A psychoanalytic reading of Kafka on the shore and the Red-Haired woman in terms of father-son conflict
Baba-oğul çatışması açısından Sahilde Kafka ve Kırmızı Saçlı Kadın romanlarının psikanalitik okuması
SEHER ŞEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Karşılaştırmalı EdebiyatYeditepe Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET OĞUZ CEBECİ