1980'lerden günümüze sanat malzemesi olarak kendi bedenini kullanan Türk ve Ortadoğulu kadın sanatçılar
The use of the female body as artistic material: Turkish and Middle Eastern women artists from the 1980s to the present
- Tez No: 977873
- Danışmanlar: PROF. DR. ANIL ERTOK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Feminizm, Toplumsal Cinsiyet, Cinsel Kimlik, Kadın Sanatçılar, Feminism, Gender, Sexual Identity, Women Artists
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Resim Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Toplumun geleneksel yargılarından sıyrılıp kişisel kimliğini inşa etmek mecburiyetinde kalan kadınlar, kendilerini her alanda ötekileştirilmiş olarak tanımlamaktadır. Kadın sanatçılar, kadınların topluma katkılarının görmezden gelinmesi, ataerkil toplum tarafından ötekileştirilip sömürülmesi karşısında, ezilen tüm kadınların itibarını geri almak ve kendi tarihini yeniden yazmak için gösterdiği direniş neticesinde feminist düşünce akımını başlatmışlardır. Bu araştırmada, bu kadın hareketinin özellikle 1980 sonrasında Türkiye'deki ve Ortadoğu'daki sanata etkilerini saptamak, bu etkilerin hangi konular etrafında şekillendiğini ve hangi kavramlarla ilişkilendirildiğini tespit etmek amaçlanmıştır. Araştırmanın girişinde anlatılan kadın hareketi bağlamında seçilen Türk ve Ortadoğulu kadın sanatçıların çalışmalarından örnekler üzerinden analiz edilmiştir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmış, literatür taraması yapılmış, konu bağlamında yazılan yerli ve yabancı kaynaklar taranarak derleme yapılmıştır. Yapılan analizler, feminist sanat bağlamında üretilen eserlerde toplumsal cinsiyet ve cinsel kimlik temalarının öne çıktığını göstermektedir. Kadın sanatçılar, tarihsel olarak kadınların ikinci plana itilmesine, edilgen ve eksik varlıklar olarak görülmesine yönelik eleştirilerini sanat aracılığıyla dile getirmektedirler. Bu sanatçılar, kadın kimliğinin çoğunlukla erkek egemen bakış açısına göre şekillenen toplumsal beklentiler çerçevesinde tanımlanmasına ve kadın bedeninin seyirlik bir nesneye indirgenmesine karşı durmaktadırlar. Bu çerçevede, birçok kadın sanatçının kendi bedenini sanatsal üretimlerinde hem özne hem de nesne olarak konumlandırdığı; böylece ataerkil normlara eleştirel bir yaklaşım geliştirdikleri gözlemlenmektedir.
Özet (Çeviri)
Women, who are compelled to construct their personal identities by breaking free from traditional societal norms, often define themselves as marginalized in all areas of life. In response to the disregard for women's contributions to society and the marginalization and exploitation of women by patriarchal structures, female artists initiated a feminist movement aimed at reclaiming the dignity of all oppressed women and rewriting their own histories. This study aims to identify the effects of this women's movement—particularly after the 1980s—on art in Turkey and the Middle East, and to determine the main themes around which these effects are shaped, as well as the concepts with which they are associated. Within the framework of the women's movement described in the introduction, selected works by Turkish and Middle Eastern female artists were analyzed through specific examples. In this study, the qualitative research method was used, literature review was conducted, and domestic and foreign sources written in the context of the subject were scanned and compiled. The analyses conducted show that gender and sexual identity themes are prominent in the works produced in the context of feminist art. Women artists express their criticisms of women being pushed into the background historically and being seen as passive and incomplete beings through art. These artists oppose the definition of women's identity within the framework of social expectations, which are mostly shaped by the male-dominated perspective, and the reduction of the female body to an object to be watched. In this context, it is observed that many women artists position their own bodies as both subject and object in their artistic productions; thus, they develop a critical approach to patriarchal norms.
Benzer Tezler
- Cumhuriyetten günümüze toplumsal değişimin Türk resim sanatında kadın imgesine yansıması
Reflection of the sosial chance on the image of woman in Turkish art of painting since the fondation of republic
MERYEM UZUNOĞLU
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2008
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
PROF. AYDIN AYAN
- 1970-1990 yılları arasında Türkiye`de kavramsal sanatı oluşturan ortam, koşullar, tartışmalar ve bir kavramsal sanatçı olarak Füsun Onur`un bu süreç içindeki yeri ve önemi
The medium, circumstances, discussions which form conceptual art in Turkey between years 1970-1990 and the place and importance of Füsun Onur in this process as a conceptual artist
ELİF DASTARLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Sanat TarihiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYKUT GÜRÇAĞLAR
- 1980-1990 arası Türk resminde figüratif eğilimler
Figürative tendencies in Turkish painting between the years 1980-1990
SERTAÇ DİNÇER
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sanat TarihiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BURCU PELVANOĞLU
- 1980 sonrası Türkiye'deki sanatın dönüşümünde Gülsün Karamustafa'nın yeri
Art of Gülsün Karamustafa in the transformation of art after 1980
ÇİĞDEM SAĞIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Sanat Tarihiİstanbul Teknik ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜNKUT AKIN
- Çağdaş sanatta“beden”teması üzerine yaklaşım biçimleri ve görsel çözümlemeler
Patterns of approach and visual analyses on human body in contemporary art
ALEV YENER