Bilim ve sanat merkezi öğrenci ailelerinin sahip oldukları sosyal sermaye türlerinin öğrencilerin eğitim durumlarına tesiri: Bingöl örneği
The effect of the types of capital possessed by science and art center student families on the educational status of students: The Bingöl example
- Tez No: 977911
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMED EMİN OSMANOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bingöl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Bingöl ilindeki Bilim ve Sanat Merkezi'nde (BİLSEM) öğrenim gören öğrencilerinin eğitimsel çıktılarını, ailelerinin sahip olduğu sosyal sermaye türleri ekseninde incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma temelde,“BİLSEM öğrenci ailelerinin sosyal sermayelerinin, bu öğrencilerin başarı durumlarını belirlemedeki tesiri nedir?”Problemine cevap arama ve üretme çerçevesinde şekillendirilmiştir. Araştırma modeli olarak ilişkisel tarama ve kesitsel desen tercih edilmiş; veri toplama aracı olarak, Uçar (2016) tarafından geliştirilen beş boyutlu sosyal sermaye ölçeği kullanılmıştır. Bu boyutlar: stratejik güven, genelleştirilmiş güven, kurumsal güven, ortak değerler ve grup aidiyetidir. Anket uygulaması, Bingöl BİLSEM'e devam eden öğrencilerin ailelerinden oluşan 192 kişilik örneklem grubuna çevrim içi ve yüz yüze yöntemlerle uygulanmıştır. Toplanan veriler SPSS 27.0 versiyonu; Temel İşlevsellik ve İstatistiksel Analizler paket programı aracılığıyla Tanımlayıcı istatistikler, korelasyon, çoklu regresyon, gelişmiş analizler, karşılaştırmalı analizler, parametrik olmayan testler ve hiyerarşik modellemelerle analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, öğrencilerin akademik faaliyetlere (özellikle proje ve yarışma gibi katma değerli etkinliklere) katılımının, büyük oranda ailelerinin sahip olduğu kültürel ve ekonomik sermaye düzeyleriyle belirlendiğini ortaya koymuştur. Babanın eğitim düzeyi, öğrencinin akademik katılımını yordamada en güçlü değişkenlerden biri olarak öne çıkarken; annenin çalışmıyor olması, katılım düzeyini istatistiksel olarak anlamlı şekilde düşürmüştür. Aile gelir düzeyi de öğrencilerin eğitim imkanlarından yararlanmasında belirleyici bir eşitsizlik kaynağı olarak tespit edilmiştir. Bu durum, sosyoloji literatüründe Bourdieu'nün kültürel sermaye ve yeniden üretim kuramı ile Coleman'ın sosyal sermaye yaklaşımı çerçevesinde tartışılmış; yeteneğin ve başarının filizlenmesi için yalnızca bireysel çaba değil, aynı zamanda uygun sosyal ve ekonomik zeminin de gerekli olduğu sonucuna varılmıştır. Bulgular, ayrıca örneklem grubunun bağlayıcı sosyal sermaye düzeyinin yüksek; buna karşın köprü kurucu sosyal sermaye düzeyinin düşük olduğunu göstermektedir. Bu durum, güçlü bir iç destek ağına sahip olan öğrencilerin, dış çevreye ve alternatif fırsatlara erişimde sınırlılıklar yaşadığını işaret etmektedir. Özellikle genelleştirilmiş güven puanlarının düşüklüğü, ailelerin dış sosyal ağlara ve farklı kurumsal yapılarla etkileşime kapalı olduğunu göstermekte, bu da öğrencilerin eğitimsel çeşitlilik ve gelişim alanlarına katılımını dolaylı olarak sınırlandırmaktadır. Bir diğer dikkat çekici bulgu, kurumsal güven düzeylerinin, ailenin sosyo-ekonomik statüsü ile doğrudan ilişkili olmasıdır. Eğitimli ve yüksek gelir grubuna ait aileler, kamu kurumlarına daha yüksek güven duyarken; bu güvenin, çocukların okul ile kurduğu ilişkiyi ve ailelerin eğitim sürecine katılımını da olumlu etkilediği gözlenmiştir.. Araştırma, yalnızca Bingöl iliyle sınırlı olması, nicel veriyle sınırlı kalması ve kesitsel bir analizle neden-sonuç ilişkilerini açıklamakta güçlük yaşaması yönleriyle sınırlılıklar barındırmaktadır. Ancak bu sınırlılıklara rağmen çalışma, BİLSEM gibi seçkin kurumlardaki eğitimsel fırsatların toplumsal sermaye üzerinden nasıl eşitsiz biçimde dağıtıldığını ortaya koyarak, rehberlik hizmetleri, aile destek programları ve bölgesel eğitim politikaları açısından önemli çıktılar sunmaktadır. Bu tez çalışması, yetenekli bireylerin gelişiminin yalnızca bireysel niteliklere değil, aynı zamanda ailelerinin sahip olduğu sosyal, kültürel ve ekonomik sermayeye derinden bağlı olduğunu ortaya koymakta; eğitimde eşitliği sağlamanın yolunun yalnızca kurumsal yapıları değil, aynı zamanda aile temelli sosyal ilişkileri ve sermaye dağılımını da dikkate almaktan geçtiğini güçlü biçimde savunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the educational outcomes of students studying at the Science and Art Center (BİLSEM) in Bingöl province, in terms of the types of social capital possessed by their families. The research was fundamentally shaped by seeking and generating answers to the question,“What is the impact of the social capital of the families of BİLSEM students in determining their academic success?”A correlational survey and cross-sectional design were chosen as the research model, and the five-dimensional social capital scale developed by Uçar (2016) was used as the data collection tool. These dimensions are: strategic trust, generalized trust, institutional trust, shared values, and group belonging. The survey was administered to a sample group of 192 families of students attending Bingöl BİLSEM via online and face-to-face methods. The collected data were analyzed using descriptive statistics, correlation, multiple regression, advanced analyses, comparative analyses, non-parametric tests, and hierarchical modeling using SPSS version 27.0; Basic Functional and Statistical Analyses package program. The findings revealed that students' participation in academic activities (especially value-added activities such as projects and competitions) is largely determined by the levels of cultural and economic capital possessed by their families. While a father's level of education stands out as one of the strongest predictors of students' academic participation, an unemployed mother significantly reduced participation levels. Family income has also been identified as a determining source of inequality in students' access to educational opportunities. This has been discussed in the sociological literature within the framework of Bourdieu's theory of cultural capital and reproduction and Coleman's social capital approach, concluding that not only individual effort but also a suitable social and economic environment are necessary for talent and success to flourish. The findings also indicate that the sample group had high levels of bonding social capital, while their level of bridging social capital was low. This suggests that students with a strong internal support network face limitations in accessing the external environment and alternative opportunities. In particular, low generalized trust scores indicate that families are closed to external social networks and interaction with different institutional structures, which indirectly limits students' participation in educational diversity and development areas. Another striking finding is that institutional trust levels are directly related to the socio-economic status of the family. While educated families belonging to higher income groups have higher trust in public institutions, it has been observed that this trust also positively affects the relationship between children and schools and the participation of families in the educational process. The research has limitations in that it is limited to Bingöl province, has quantitative data, and has difficulty explaining cause-effect relationships with a cross-sectional analysis. Despite these limitations, the study reveals how educational opportunities in elite institutions such as BİLSEM are unequally distributed through social capital, and offers important outcomes in terms of guidance services, family support programs, and regional education policies. This thesis reveals that the development of gifted individuals is deeply dependent not only on individual qualities but also on the social, cultural and economic capital possessed by their families; He strongly argues that the way to achieve equality in education is to take into account not only institutional structures but also family-based social relations and capital distribution.
Benzer Tezler
- Lise son sınıftaki öğrencilerin boş zaman faaliyetlerine katılım biçimlerinin araştırılması (Muğla ili örneği)
Başlık çevirisi yok
MEHMET KIRKPINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Eğitim ve ÖğretimMuğla ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAKUP AKİF AFYON
- Farklılaştırılmış öğretim stratejisi olarak kullanılan dijital öykü kartlarının öğrenme güçlüğü ve üstün zekalı öğrencilerin öykü yazma becerilerine etkisi
The effect of digital story cards used as a differentiated instruction strategy on the story-writing skills of students with learning disabilities and gifted students
İREM AKÇAYIR
- İstanbul ilinde çocuk dostu kent için mekân, çevre, tasarım, gelişim eksenli bir proje:“Esenler Çocuk Sokağı”örneğinin incelenmesi
An urban space, environment, design, development-aimed project for child-friendly city in Istanbul: Investigation on the example of“Esenler Child Street”
BAHAR YAZGAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Peyzaj MimarlığıOkan ÜniversitesiOkul Öncesi Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEZİYET ARI
- Müzik alanında özel yetenekli çocukların müziksel geçmişlerinin bilim ve sanat merkezlerini tercih süreçlerine etkisi
The effect of musical history of children with special talent in the field of music on the preferred processes of science and art centers
AZELYA MELİS BÖKE
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
MüzikGazi ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. NEZİHE ŞENTÜRK
- Lise düzeyindeki öğrencilerin müzik kültürleri üzerine biraraştırma; Tunceli ili merkez ilçesi örneğinde
A study on the music cultures of high school students: The case of Tunceli province central district
NİHAL CAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MüzikMunzur ÜniversitesiKültür ve Sanat Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT DAL
DOÇ. DR. DAİMİ CENGİZ