Venedik komisyonu'nun siyasi parti önerileri bağlamında Türkiye'deki mevzuatın ve parti tüzüklerinin analizi
An analysis of Turkish legislation and political party statutes in the context of the Venice commission's recommendations on political parties
- Tez No: 979277
- Danışmanlar: PROF. DR. KÖKSAL ŞAHİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temel amacı olarak, Venedik Komisyonunca hazırlanan ve Avrupa Birliği mevzuatının önemli bir kaynağı haline gelmiş olan“Siyasi Partilerle İlgili İyi Uygulamalar Kodu”ile Türkiye'deki siyasi partilere ilişkin mevzuatın ve başlıca siyasal partilere ait tüzüklerin ne ölçüde örtüştüğünü ortaya koymak gösterilebilir. Bu kapsamda Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, Siyasi Partiler Kanunu, Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun ile Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü incelenmiş; ayrıca rekabetçi ve kurumsal nitelikte olan başlıca siyasi partilerin (AKP, CHP, MHP, Saadet Partisi, DEM ve İYİ Parti) tüzükleri bu belgeden türetilen başlıca kriterler (1-Örgütlenme ve Kuruluş Esasları, 2- Hukukun Üstünlüğü, Demokrasi, Eşit Muamele ve Şeffaflık İlkeleri, 3- İç Yapılanma ve Üyelik, 4- Finansman ve Kaynaklar, 5- Siyasi Etik, Yolsuzlukla Mücadele ve Şeffaflık Mekanizmaları) dahilinde büyüteç altına alınmıştır. Betimleme, doküman analizi ve karşılaştırma gibi yöntemlerle yapılan analizler sonucunda; söz konusu anayasa, kanun ve tüzüklerin büyük ölçüde Venedik Komisyonu ilkeleriyle uyum gösterdiği, ancak bu uyumun belirli temalar altında sınırlı kaldığı tespit edilmiştir. Özellikle siyasi etik, parti içi demokrasi, kadın-erkek eşit temsili ve şeffaflık mekanizmaları gibi alanlarda geliştirmeye açık yönler bulunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The principal aim of this study is to examine the extent to which the Code of Good Practice in the Field of Political Parties, prepared by the Venice Commission and recognized as a significant source of European Union legislation, corresponds with the legal framework governing political parties in Turkey, as well as with the statutes of major political parties. To this end, the Constitution of the Republic of Turkey, the Law on Political Parties, the Law on Basic Provisions of Elections and Voter Registers, and the Rules of Procedure of the Grand National Assembly of Turkey have been analyzed. Furthermore, the statutes of the principal political parties of a competitive and institutional character (AKP, CHP, MHP, Felicity Party, DEM, and İYİ Party) were examined within the framework of the core criteria derived from the aforementioned document: (1) Principles of Organization and Establishment, (2) Rule of Law, Democracy, Equal Treatment, and Transparency, (3) Internal Structure and Membership, (4) Financing and Resources, and (5) Political Ethics, Anti-Corruption, and Transparency Mechanisms. The analyses, carried out through descriptive, document analysis, and comparative methods, demonstrate that the aforementioned constitutional and legal provisions, along with party statutes, exhibit a considerable degree of consistency with the principles of the Venice Commission. However, such alignment appears to be confined to certain thematic areas. Notably, significant room for improvement remains in the domains of political ethics, intra-party democracy, gender-equal representation, and transparency mechanisms.
Benzer Tezler
- Türkiye'de Anayasa Mahkemesi öncesi dönemde siyasi parti kapatma rejimi
Supreme Court of the period before closing party political regime in Turkey
MEHMET ALİ YAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HukukDicle ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN MURAT IŞIK
- Venedik Komisyonu'nun liberal anayasacılığa katkısı
The contribution of the Venice Commission to liberal constitutionalism
MEHMET GÜRKAN ÇINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Hukukİstanbul ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDURRAHMAN EREN
- Venedik Komisyonu'nun yapısı, fonksiyonu ve etkileri
The structure, role, and effects of the Venice Commission
İLKNUR ALKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Hukukİbn Haldun ÜniversitesiUluslararası ve Mukayeseli Hukuk Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. YAVUZ ATAR
- Yargı bağımsızlığına ilişkin Avrupa Konseyi kriterleri bağlamında Türkiye'deki Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu reformu
Evaluation on the reform of High Council of Judges and Prosecutors in Turkey within the context of Council of Europe criteria aiming at judicial i̇ndependence
VEDAT TEMEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Siyasal BilimlerSakarya ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KÖKSAL ŞAHİN