I. yüzyıl Hıristiyanlığını anlamada stoacılığın önemi
The importance of stoicism in understanding first century Christianity
- Tez No: 980243
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET HİKMET EROĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, Din, History, Religion
- Anahtar Kelimeler: Dinler tarihi, History of religions
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Dinler Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İsa'nın hayatı ve mesajı hem erken dönem Hıristiyan metinlerinde hem de sonraki dönemlerde tartışılmıştır. Bu tartışmalardaki temel problemlerden biri, İsa'nın hayatının ve mesajının Yahudilikle ya da Helenistik kültürle olan ilişkisidir. Bu çalışmanın amacı Helenistik dönemin önemli felsefe okullarından biri olan Stoacılık ile İsa'nın mesajı arasındaki benzerlikleri, felsefi ve tarihsel bağlamlarıyla birlikte incelemektedir. İsa'nın mesajı ile Stoacı öğreti arasındaki yapısal benzerliklerin kapsamlı bir analizi, erken dönem Hıristiyan tarihinin anlaşılmasına değerli katkılar sunacaktır. İki öğreti de farklı kültür ve teolojik arka plana sahip olsa da tanrı-insan ilişkisi, erdemli yaşam ve dünyanın bilgelikle kavranması üzerine benzer içerikte açıklamalar yapmıştır. Stoacılar, etik temelde Sokratesçi erdem anlayışını felsefi bir öğretiye dönüştürmüştür. Onlara göre her insan erdemli yaşamıyla tanrısal yasayla ilişki kurar. Bu bakış açısı, Stoacılık ve İsa'nın mesajı arasındaki ortak noktayı temsil etmektedir. Bu çalışmada hem Stoacı filozofların hem de onların etkilendikleri Yunan filozoflarının yaşamları ve düşünceleri ayrıntılı şekilde ele alınmış; Stoacı etik ilkelerinin tarihsel gelişimi ve Yahudi kültüründeki yansımaları tartışılmıştır. Helenistik dönemde, Yunan felsefesinin Yahudi literatürüne etkileri göz önüne alınarak, Stoacılığın Yahudi felsefesi ve dini metinleri üzerinde etkisi ortaya konmuştur. Sinoptik metinler incelenerek İsa'nın kişiliğinin ve mesajının Yahudi geleneğinden farklılaşan yönleri açığa kavuşturulmuştur. Bu bağlamda, İsa'nın yerine Pavlus'un Hristiyanlığın kurucusu olarak nitelendirilmesinin, tarihsel ve teolojik açıdan bir dizi problemlere yol açtığı ortaya konulmuştur. Sonuç olarak, İsa'nın mesajı ile Stoacı felsefenin etik yapıları farklı olsa da erdem, tanrı-insan ilişkisi ve bilgelik gibi konulardaki somut benzerlikler İsa'nın öğretilerinin ve bu öğretilerin geliştiği kozmopolit kültürün daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacaktır.
Özet (Çeviri)
The life and message of Jesus have been discussed both in early Christian texts and in later periods. One of the fundamental problems in these discussions is the relationship of Jesus' life and message to Judaism or Hellenistic culture. The aim of this study is to examine the similarities between Stoicism, one of the important philosophical schools of the Hellenistic period, and the message of Jesus, within their philosophical and historical contexts. A thorough analysis of the structural similarities between Jesus' message and Stoic doctrine may offer valuable insights into the understanding of early Christian history. Although both teachings have different cultural and theological backgrounds, they have made similar explanations about the God-human relationship, virtuous life, and the comprehension of the world through wisdom. The Stoics transformed the Socratic understanding of virtue into a philosophical teaching on an ethical basis. According to them, every human being may establish a relationship with divine law through their virtuous life. This represents a common ground between Stoicism and the message of Jesus. In this study, the lives and thoughts of both Stoic philosophers and the Greek philosophers who influenced them have been examined in detail; the historical development of Stoic ethical principles and their reflections in Jewish culture have been discussed. Considering the effects of Greek philosophy on Jewish literature during the Hellenistic period, the influence of Stoicism on Jewish philosophy and religious texts has been demonstrated. By examining the Synoptic texts, Jesus's personality and message that diverge from Jewish tradition have been brought to light. In this context, it has been revealed that characterizing Paul as the founder of Christianity instead of Jesus leads to a series of problems from historical and theological perspectives. In conclusion, although the ethical structures of Jesus' message and Stoic philosophy differ, their concrete similarities on topics such as virtue, the God-human relationship, and wisdom will contribute to a better understanding of Jesus' teachings and the cosmopolitan culture in which these teachings developed.
Benzer Tezler
- Augustinus'un teslis anlayışı
Augustine's theory of trinity
ŞEYMA LEVENT
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Felsefeİbn Haldun ÜniversitesiDin Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER FARUK HARMAN
- Abdürreşid İbrahim (1857-1994) the life and thought of muslim activist
Başlık çevirisi yok
NADİR ÖZBEK
- Martin Hengel'e göre İsa sonrası ilk dönem kilisenin oluşumu
The first period after jesus according to Martin Hengel church formation
SAİT ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
DinSivas Cumhuriyet ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DURSUN ALİ AYKIT
- Karolenj dönemi tarihyazımında Müslümanların temsili (VIII. ve IX. yüzyıllar)
The representation of Muslims in Carolingian historiography (VIII.-IX. centuries)
ERDİNÇ OFLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
TarihMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERMAN ŞAN
- Midyat Süryani manastır ve kiliseeri
Syrian monasteries and churces of Mi̇dyat
VASFİYE MELİKE TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sanat TarihiAtatürk ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALDUN ÖZKAN