Erken dönem Hanefî Mezhebi'nde tazîr mesâili
Masā'il of ta`zīr in the early Hanafī madhhab
- Tez No: 980346
- Danışmanlar: PROF. DR. KEMAL YILDIZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Hukuk, Religion, Law
- Anahtar Kelimeler: Ceza hukuku, Ceza infaz hukuku, Ceza muhakemesi hukuku, İslam ceza hukuku, İslam hukuku, İslam muhakeme hukuku, Criminal law, Penal law, Law of criminal procedure, Islamic criminal law, Islamic law, Islamic judgement law
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İslam Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hanefî mezhebinde ukûbât bahislerinde incelenen mesâil genel hatlarıyla had, kısas-diyet ve tazîr olarak taksim edilir. Miktarı nas ile belirlenmeyen ve aynı zamanda velâyet sahibinin takdir yetkisine havale edilen tazîre dair hicri ikinci asırdan günümüze canlı ve zengin olduğu kadar değişime ve genişlemeye müsait bir fıkıh edebiyatı vardır. Mezhebin erken dönemindeki tazîr telakkisi süreç içerisinde bazı değişiklikler geçirmiştir. Başlangıçta darb ve hapis olarak uygulanan tazîr cezası, ilerleyen süreçte mahiyet değiştirerek katl/ölüm cezası olarak dahi uygulanan bir ceza kategorisi hüvviyeti kazanmıştır. Çalışmamızda öncelikle erken dönem Hanefî mezhebi furû fıkıh kaynakları çerçevesinde tazîr mesâiline odaklanılmış, sonrasında bu mesâilin mahiyeti ve husususiyetleri ile günümüzdeki tazîr algısı arasındaki farklılıklara dikkat çekilmiştir. Bu sûretle erken dönem Hanefî tazîr tasavvurunun alâmetifârikaları üzerinden bir hâsıla ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
In the Hanafī madhhab, the masā'il scrutinized in the chapters of `ukūbāt are broadly subdivided into hadd, qısās-diyāt and ta`zīr. There is a rich jurisprudential literature on ta`zīr, which is not determined and quantified by nass but rather left to the discretion of the the Sultān/Imām's authority, dating from the second century AH to the present day, which is quite alive, dynamic and open to expansion. The early Hanafi understanding of ta`zīr, narrated by the founding imams of the madhhab have undergone some changes over time. Ta`zīr, initially applied as a punishment by beating (:darb) and imprisonment (:haps), later changed in nature and became a category of punishment that could even be applied as capital punishment. Our study first focuses on the masā'il of ta`zīr within the framework of early Hanafī jurisprudential works. It then draws attention to the differences between the nature and characteristics of these masā'il and the contemporary perception of ta`zīr. In this regard, we attempt to present a summary and establish a comparative link through the hallmarks of the early Hanafī concept of ta`zīr.
Benzer Tezler
- Şâfiî mezhebinde mal kavramının gelişimi ve ilgili hükümlerin analizi
The development of the concept of property and the analysis of the related provisions in the Shafi'i madhhab
GÜLSÜM ORTAÇ
Doktora
Türkçe
2025
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜNTEHA MAŞALI
- Hâdevî fıkhının doğuşu (el-Hâdî İlelhakk'ın el-Ahkâm'ı çerçevesinde)
Rise of Hadewi school with special reference to Al-Ahkam of Al-hadi ila'l-hakk
MUHAMMED TAHİR BÜYÜKKÖRÜKÇÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM KAFİ DÖNMEZ
- Memlük Hanefîliği'nde iktâ arazisinin icâresi
Mamlūk Hanafis on the ijāra of iqtāʿ lands
YASİR BEYATLI
Doktora
Türkçe
2022
Tarihİstanbul ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜRTEZA BEDİR
- التعليل ابألصول عند احلنفية إىل القرن اخلامس اهلجري
Hicrî V. yüzyıla kadar hanefîlerde“usûl ile ta'lil”
MUHAMMED ŞAHİN
Doktora
Arapça
2025
HukukMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET BOYNUKALIN
- Bey'u'l-vefâ akdi ve Mâverâünnehir bölgesinde gelişimi
Bay'al-wafâ contract and its development in Transoxiana
ESER AKSU