Görsel üretimde yapay zekâ kullanımı ve Mıdjourney örneği
The use of artificial intelligence in visual production and the example of Midjourney
- Tez No: 980797
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜL SARIDİKMEN
- Tez Türü: Sanatta Yeterlik
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Batı resim sanatı, Sayısal resim, Yapay zeka, Western painting art, Digital painting, Artificial intelligence
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Resim Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yapay zekâ (YZ) tabanlı görsel üretim araçlarının sanatsal statüsü ve müellifliği, güncel sanat ve hukuk tartışmalarının merkezinde yer almaktadır. Kapalı kodlu üretken sistemlerin şeffaflık eksikliği, YZ çıktılarının hangi ölçütlerle 'sanat' olarak değerlendirileceği ve üretim niyetinin nasıl doğrulanabileceği sorularını gündeme getirmektedir. Bu çalışma, YZ ile üretilen görsellerin sanatsal değerlendirme süreçlerini, üretim parametreleri ile metin tabanlı yönlendirmeler arasındaki etkileşim bağlamında ele almaktadır. Araştırmada, araçlar arası değişkenliği en aza indirmek amacıyla Midjourney v7 platformuna odaklanılmış; İstanbul temalı ütopya-distopya sahneleri üzerinden istem mimarisi, parametre stratejileri ve karakter/stil tutarlılığı konuları sistematik biçimde değerlendirilmiştir. Metin üretimi ve analiz aşamalarında ChatGPT-4o ile GPT-5 Thinking modelleri denetimli bir şekilde yardımcı araç olarak kullanılmış, diğer görsel üreten araçlar (DALL·E vb.) karşılaştırmalı analize dâhil edilmeyip yalnızca belgeleme amacıyla çalışmaya dahil edilmiştir. Türkiye'de Resim Ana Sanat Dalı'nda bu kapsamda bir ilk olan bu sanatta yeterlik çalışması, Midjourney v7'ye özgü bir istem kılavuzu ve yöntemsel çerçeve sunarak, sonraki araştırmalara hem teorik hem de pratik düzeyde bir referans zemini oluşturmayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
The artistic status and authorship of visuals generated by Artificial Intelligence (AI)-based tools are at the center of contemporary art and legal debates. The lack of transparency in closed-source generative systems raises critical questions regarding the criteria for evaluating AI outputs as 'art' and how production intent can be verified. This study addresses the artistic evaluation processes of AI-generated visuals within the context of the interaction between production parameters and text-based directives. The research focuses on the Midjourney v7 platform to minimize inter-tool variability. Prompt architecture, parameter strategies, and character/style consistency were systematically evaluated using Istanbul-themed utopia-dystopia scenes. In the text generation and analysis phases, ChatGPT-4o and GPT-5 Thinking models were employed as auxiliary tools under supervision. Other visual generative tools (e.g., DALL·E) were not included in the comparative analysis but were incorporated into the study solely for documentation purposes. This Proficiency in Art (Ph.D.) thesis, a first of its kind in this scope within the Department of Painting in Turkey, aims to establish a reference ground for future research at both theoretical and practical levels by presenting a prompt guide and methodological framework specific to Midjourney v7.
Benzer Tezler
- Yenilikçi moda tasarımında yapay zekanın rolü
The role of artificial intelligence in innovative fashion design
HAMIDEH BENAFI
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Güzel Sanatlarİstanbul Okan ÜniversitesiModa Tasarımı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERNA UÇAR HATİPOĞLU
- Human-machine collaboration in landscape architecture:Multi-stage integration of ai into landscape site analysisworkflow
Peyzaj mimarlığında insan-makine işbirliği: Yapay zekanınçevre analizi sürecine çok katmanlı entegrasyonu
BUSE EZGİ ER
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELİH BOZKURT
- Fotoğrafta yapay zeka: Tanıtım fotoğrafına etkileri ve geleceği
Artificial intelligence in photography: Effects on advertising photography and its future
SİBEL AKMANLAR
- Yapay zeka destekli etkileşimli hikaye anlatımı: Bitmeyecek öykü
Ai-powered interactive storytelling: The neverending story
MERVE ALKUZU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarIşık ÜniversitesiGörsel İletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL TUĞAL
- 2000 sonrası illüstrasyonda yeni teknolojilerin kullanımının incelenmesi
The use of new technologies in illustration after 2000
SENA ADALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Güzel SanatlarDokuz Eylül ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
DOÇ. CEREN BULUT YUMRUKAYA