Akran öğretiminin üstbilişsel farkındalığa ve matematiğe yönelik tutuma etkisi ile hata ve aha! anlarının incelenmesi
Instruction on metacognitive awareness and attitude towards mathematics and error and aha! moments investigated
- Tez No: 980886
- Danışmanlar: DOÇ. DR. KEVSER AKTAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Matematik, Mathematics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, akran öğreticiliği modellerinden olan sınıf genelinde akran öğreticiliği (SGAÖ) ve karşılıklı akran öğreticiliğinin (KAÖ) geleneksel öğretimle karşılaştırıldığında, 7. sınıf öğrencilerinin matematik üstbilişsel farkındalığı ve matematiğe yönelik tutumlarına etkisini incelemektir. Ayrıca, öğrencilerin rasyonel sayılar konusunda ortaya çıkan hatalarını Newman'ın hata analiz adımlarına göre incelemek ve akran öğreticiliği sırasında ortaya çıkan Aha! anlarını belirlemektir. Bu kapsamda, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Ankara'da 7. sınıfta öğrenim gören iki şubeden 62 öğrenci ile pilot çalışma, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında ise üç şubeden toplam 86 öğrenci ile ana çalışma gerçekleştirilmiştir. Araştırma, nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntem tasarımına sahiptir. Nicel aşamada öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desen uygulanmış; geleneksel öğretimle dersleri işlenen öğrenciler“Kontrol”grubu, SGAÖ modeli uygulanan öğrenciler“Deney-I”grubu ve KAÖ modeli uygulanan öğrenciler“Deney-II”grubu olarak belirlenmiştir. Veri toplama araçları arasında Matematik Tutum Ölçeği (MTÖ), Matematik Üstbiliş Farkındalık Ölçeği (MÜFÖ), Akran Takip Çizelgesi, Aha! Ânı Bildirim Çizelgesi ve akran öğreticiliği öz-değerlendirme soruları yer almıştır. MTÖ ve MÜFÖ, öğretim uygulamalarına geçilmeden önce öntest, uygulama sonrası ise sontest olarak uygulanmıştır. Pilot ve asıl çalışmada katılımcılar uygun örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Nicel veriler ANCOVA ile analiz edilmiş, nitel veriler Newman'ın hata analiz yöntemi ve içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Nicel bulgular, SGAÖ ve KAÖ gruplarının geleneksel öğretim grubuna göre matematik üstbilişsel farkındalık ve tutum puanlarını anlamlı şekilde artırdığını göstermiştir. Bonferonni testi sonuçlarına göre, matematiğe karşı tutum ve matematik üstbilişsel farkındalık açısından SGAÖ ve KAÖ grupları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Nitel analizler, öğrencilerin en fazla dönüşüm hatası ve yanlış kavram/stratejiden kaynaklı hatalar yaptığını ortaya koymuştur. SGAÖ modelinde bildirilen Aha! anları en az anlama (%65) hata türünde, en çok dönüşüm (%91) hata türünde görülürken, KAÖ modelinde en az Aha! ânı süreç (%82) hata türünde, en fazla anlama (%87) hata türünde ortaya çıkmıştır. Ayrıca Aha! anlarının ses, mimik veya her ikisiyle birlikte gözlemlendiği, son basamak hatası yapan öğrencilerde daha kolay ortaya çıktığı tespit edilmiştir. Anlama Düzeyleri Belirleme Şeması ile yapılan analiz sonucunda, 180 Aha! ânı çalışmasında öğrencilerin Aha! (f=69) ve İçgörü (f=98) düzeyindeki anlama oluştuğu belirlenmiştir. Bu bulgular, akran öğreticiliği uygulamalarının farklı sınıf düzeylerinde ve çeşitli matematik konularında nasıl uygulanabileceğine, öğretmen eğitim programlarında akran öğreticiliği ve Aha! ânı kavramının nasıl öğretim sürecine entegre edilebileceğine ve öğrencilerin üstbilişsel farkındalıklarının geliştirilmesinde bu yaklaşımların nasıl kullanılabileceğine dair somut ipuçları sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the effect of peer teaching models, namely whole-class peer teaching (WCPT) and reciprocal peer teaching (RPT), on 7th grade students' mathematical metacognitive awareness and attitudes toward mathematics when compared to traditional teaching. Additionally, it aims to examine students' errors in rational numbers according to Newman's error analysis steps and to identify the Aha! moments that occur during peer teaching. Within this scope, a pilot study was conducted with 62 students from two 7th grade classes in Ankara during the 2023-2024 academic year, and the main study was conducted with a total of 86 students from three classes during the 2024-2025 academic year. The research has a mixed-methods design that uses both quantitative and qualitative research methods. In the quantitative phase, a pretest-posttest control group experimental design was applied; students taught using traditional teaching methods were designated as the“Control”group, students taught using the SGAÖ model were designated as the“Experimental-I”group, and students taught using the KAÖ model were designated as the“Experimental-II”group. Data collection tools included the Mathematics Attitude Scale (MAS), Mathematics Metacognitive Awareness Scale (MMAA), Peer Tracking Chart, Aha! Moment Notification Chart, and peer teaching self-assessment questions. The MTÖ and MÜFÖ were administered as pre-tests before the teaching applications and as post-tests after the applications. Participants in the pilot and main studies were selected using an appropriate sampling method. Quantitative data were analyzed using ANCOVA, while qualitative data were evaluated using Newman's error analysis method and content analysis. Quantitative findings showed that the SGAÖ and KAÖ groups significantly increased their mathematics metacognitive awareness and attitude scores compared to the traditional teaching group. According to the Bonferroni test results, there was no significant difference between the SGAÖ and KAÖ groups in terms of attitude towards mathematics and mathematical metacognitive awareness. Qualitative analyses revealed that students made the most errors due to conversion errors and misconceptions/strategies. Aha! moments reported in the SGAÖ model were least common in the misunderstanding error type (65%) and most common in the conversion error type (91%), while in the KAÖ model, Aha! moments were least common in the process error type (82%) and most common in the misunderstanding error type (87%). It was also found that Aha! moments were observed with voice, facial expressions, or both, and were more likely to occur in students who made final step errors. The analysis conducted using the Comprehension Levels Determination Scheme revealed that students achieved Aha! (f=69) and Insight (f=98) levels of comprehension in the 180 Aha! moment study. These findings provide concrete insights into how peer teaching practices can be implemented across different grade levels and various mathematics topics, how peer teaching and the concept of the Aha! moment can be integrated into teacher education programs, and how these approaches can be used to develop students' metacognitive awareness.
Benzer Tezler
- Exploring design based learning activities in 2nd grade science classrooms
2. sınıf bilim sınıflarında tasarım tabanlı öğrenme aktivitelerinin keşfedilmesi
ÖZLEM YAPRAK BOSTANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Biyoloji öğretiminde ters-yüz öğretim modelinin akademik başarı, motivasyon, derse karşı tutum, üst-bilişsel farkındalık ve bilişsel yük üzerine etkisi
The effect of flipped classroom in biology teaching on academic achievement, motivation, attitude to course, metacognitive awareness, and cognitive load
GÖKALP ERKAN
Doktora
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ÇAKIR
- Kesirler konusunun öğretiminde akran öğretiminin işitme engelli öğrencilerin akademik başarılarına etkisi ve öğrenci görüşleri
The effect of peer teaching on the academic achievement of hearing impaired students in teaching fractions and students' view
SERAY ELÇİN ADA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HATİCE KÜBRA GÜLER SELEK
- Ters yüz edilmiş sınıf modeline dayalı yazma öğretiminin öğrencilerin üstbilişsel farkındalık düzeylerine, yazma başarılarına ve kaygılarına etkisi
The effect of flipped classroom model-based writing teaching on metacognitive awareness level, writing success and writing anxiety of students
HASAN BASRİ KANSIZOĞLU
Doktora
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM BAYRAK CÖMERT
- Kinect ile e-eğitsel video portfolyo ortamının tasarlanması, geliştirilmesi ve öğrencilerin üstbiliş farkındalık düzeyleri üzerine etkileri
Designing and developing an e-educational video portfolio environment via kinect, and examining the effects on students' metacognitive awareness level
SERHAT ALTIOK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimKırıkkale ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERMAN YÜKSELTÜRK