Bir opera bestecisi olarak Selman Ada ve Palto operası örneği
Selman Ada as an opera composer and the example of Palto
- Tez No: 981323
- Danışmanlar: PROF. DR. BERNA ÖZKUT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, Performing and Visual Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Opera Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Opera Sanat Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma bir piyanist, korrepetitör, orkestra şefi ve besteci olarak çok yönlü kimliği ile tanınan sanatçımız Selman Ada'nın opera besteleme anlayışını ortaya koymayı ve Nikolay Vasilyeviç Gogol'ün“Palto”öyküsünden esinlenerek bestelediği“Palto”operasını tanıtmayı amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında Selman Ada'nın opera besteleme anlayışını ortaya çıkarmak amacıyla kendisiyle birebir görüşme yapılmış, N.V. Gogol'ün“Palto”eseri incelenmiş, librettist Tarık Günersel ile de görüşülerek, henüz dünya prömiyeri yapılmamış“Palto”operası librettosu ile edebi kaynak arasındaki benzerlik ve farklılıklar belirlenmiş, böylece gelecek kuşak opera sanatçıları ve eğitmenleri için yol gösterici bir kaynak oluşturulması hedeflenmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden yararlanılarak yürütülen araştırmada, Selman Ada ve“Palto”operasının librettisti Tarık Günersel ile yapılan görüşmelerden elde edilen veriler içerik ve betimsel analiz yöntemleri ile çözümlenmiştir. Araştırmada Selman Ada'nın opera bestecilik anlayışının, yalnızca müzikal üretimi değil, sahneleme olanaklarını, izleyici profilini ve yapısal gereklilikleri de dikkate alan bütüncül bir anlayışa dayandığı, bir opera bestelerken yalnızca ses örgüsünü değil; metin, dramaturji, sahne mekaniği ve çağdaş izleyici alışkanlıklarını da göz önünde bulundurarak üretim sürecini şekillendirdiği,“Nano Opera”kavramı ile kısa süreli, sade anlatımlı ve minimal sahne unsurlarıyla derinlikli bir etki yaratmayı hedeflediği ve böylece opera sanatına dair erişilebilirlik, işlevsellik ve sahneleme pratiklerine öncelik verdiği sonuçlarına ulaşılmıştır. Bu anlayış“Palto”operasında da açıkça gözlemlenmektedir. Gogol'ün aynı adlı öyküsünden esinlenerek oluşturulan bu eser, konu ve karakter yapısı bakımından kaynak metne büyük ölçüde sadık kalmasıyla dikkat çekerken, sahne dili, anlatım biçimi ve yapısal sadeleşme yönünden edebi metinden ayrışmakta ve bestecinin özgün yaklaşımını yansıtmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to reveal the opera composition approach of Selman Ada—renowned as a versatile artist with identities as a pianist, répétiteur, conductor, and composer—and to introduce his opera The Overcoat, inspired by Nikolai Vasilyevich Gogol's short story The Overcoat. In order to uncover Selman Ada's approach to opera composition, an in-depth interview was conducted with the composer himself, Gogol's literary work was examined, and an interview was held with librettist Tarık Günersel. Within this scope, similarities and differences between Gogol's original story and the libretto of The Overcoat—which has not yet had its world premiere—were identified. Thus, the study aims to provide a guiding resource for future generations of opera artists and educators. Employing qualitative research methods, the data obtained from the interviews with Selman Ada and librettist Tarık Günersel were analyzed through content and descriptive analysis. The findings indicate that Ada's understanding of opera composition is based on a holistic perspective that takes into account not only musical creation but also staging possibilities, audience profiles, and structural requirements. In composing an opera, he shapes the creative process by considering not only the organization of sound but also text, dramaturgy, stage mechanics, and contemporary audience habits. With the concept of“Nano Opera,”Ada seeks to achieve profound impact through short duration, concise expression, and minimal stage elements, thereby prioritizing accessibility, functionality, and practical staging in opera. This approach is clearly reflected in The Overcoat. While the work remains largely faithful to Gogol's original narrative in terms of plot and character structure, it diverges from the literary source in its stage language, narrative style, and structural simplification, thus reflecting the composer's unique artistic vision.
Benzer Tezler
- Selman Ada'nın Ali Baba ve Kırk Haramiler operasında kadın karakterlerin müzikal ve vokal tekniği açısından incelenmesi
Examination of female characters in Selman Ada's opera“Ali Baba and the Forty Thieves”in terms of musical and vocal techniques
AYŞE MİNE YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarHacettepe ÜniversitesiOpera Ana Sanat Dalı
PROF. DR. HALİL LEVENT KUTERDEM
- Selman Ada'nın Aşk-ı Memnu Operasının şan tekniği ve dramaturgi açısından incelenmesi
Selman Ada's Aşk-i Memnu Opera's investigation in terms of the 'singing techniques and dramaturgy
EVRİM TUĞÇE DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
MüzikHaliç ÜniversitesiMüzik Bilimleri Bölümü
YRD. DOÇ. DR. SABRİ YAVUZ DALOĞLU
- Darülbedayi'de operet
Başlık çevirisi yok
FIRAT KUTLUK
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiMüzik Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NECATİ GEDİKLİ
- Selman Ada'nın hayatı, sanatı ve Türk operasına katkıları
Selman Ada's life, art and contributions to Turkish opera
UMUT GÜNGÖR
- Bir şancıda bir role hazırlanırken olması gereken en önemli unsurlar ve bunların geliştirilmesi
The Main elements of an opera singer, how these elements can be improved
ÇAMAY KOZAK
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Sahne ve Görüntü SanatlarıHacettepe ÜniversitesiOpera Ana Sanat Dalı
DOÇ. KERİMAN DAVRAN