Türkiye'de istihdamsız büyüme hipotezinin analizi: Fourier Toda-Yamamoto nedensellik testi
Analysis of the jobless growth hypothesis in Türkiye: the Fourier Toda-Yamamoto causality test
- Tez No: 981326
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ RAUF KARATAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Ekonomik Büyüme, İstihdam Yaratmayan Büyüme, İşsizlik, Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testi, Economic Growth, Jobless Growth, Unemployment, Fourier Toda-Yamamoto Causality Test
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Teorik olarak ekonomik büyümenin genişleme aşamalarında istihdam artışını da beraberinde getirmesi beklenir. Bununla beraber Türkiye ekonomisinde 1980'li yıllardan itibaren yapısal bir sorun olarak gözüken yüksek işsizlik olgusu halen devam etmektedir. Bu durum Türkiye ekonomisinde istihdam yaratamayan büyüme olgusunun sınanması için önemli bir gereklilik oluşturmaktadır. Bu tez çalışması söz konusu gereklilikten hareketle yapılmıştır. İstihdam yaratmayan büyüme olgusu özellikle gelişmekte olan ülkelerde, ekonomik büyümede kayda değer bir ilerleme sağlansa da işsizlik oranlarının doğal oranına düşmemesi ile göze çarpmaktadır. Ekonomik büyümenin istihdam yaratmaması bu bağlamda, makro iktisadi bir sorun olan işsizliğin mikro iktisadi temellerinin belirlenmesini önemli kılmaktadır. Çünkü ekonominin birçok alanında istihdam geliştirme için mikro temelli stratejilerin belirlenmesi ve uygulanması işsizlik sorunun azaltılması için gerekli olmaktadır. Bu tez çalışması bu anlamda, Türkiye ekonomisinde istihdam yaratmayan büyüme olgusunu farklı yaş ve cinsiyet gruplarına ait istihdam tanımları üzerinden altı ayrı modelle sınamıştır. Buna göre 15+ yaş istihdamı, 15+ yaş erkek istihdamı, 15+ yaş kadın istihdamı, 15-24 yaş istihdamı, 15-24 yaş erkek istihdamı ve 15-24 yaş kadın istihdamı verileri ile Gayrisafi Yurt İçi Hasıla verisi arasındaki nedensellik ilişkisi Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testi ile araştırılmıştır. 2005Q1-2024Q4 dönemi çeyreklik frekanstaki verilerin kullanıldığı bu çalışmada Fourier Toda-Yamamoto nedensellik testi sonuçlarına göre iki önemli sonuca ulaşılmıştır. Buna göre 15+ yaş, 15+ yaş erkek ve 15+ yaş kadın istihdamı ile ekonomik büyüme arasında ekonomik büyümeden istihdama doğru olmak üzere istatistiki olarak anlamlı bir nedensellik ilişkisi söz konusudur. Bu bağlamda söz konusu yaş ve cinsiyet gruplarında istihdam yaratmayan büyüme olgusu söz konusu değildir ve ekonomik büyümenin genişleme zamanlarında istihdam artışı da bu genişlemeye eşlik etmektedir. Çalışmada elde edilen ikinci önemli sonuç ise genç istihdamı bağlamındadır. Buna göre 15-24 yaş, 15-24 yaş erkek ve 15-24 yaş kadın istihdamı ile Gayrisafi Yurt İçi Hasıla arasında ekonomiden büyümeden istihdama doğru bir nedensellik ilişkisi üç istihdam tanımında da tespit edilmemiştir. Buradan hareketle de Türkiye ekonomisinde istihdam yaratmayan büyüme olgusunun genç istihdamında güçlü şekilde geçerli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Theoretically, economic growth in its expansion phases is expected to bring about an increase in employment. However, the high unemployment rate, which has been a structural problem in the Turkish economy since the 1980s, continues to persist. This situation creates an important requirement for testing the phenomenon of growth without employment creation in the Turkish economy. This thesis study was conducted based on this requirement. The phenomenon of growth that does not create employment is particularly noticeable in developing countries, where significant progress has been made in economic growth, but unemployment rates have not fallen to their natural levels. In this context, the failure of economic growth to create employment makes it important to determine the microeconomic foundations of unemployment, which is a macroeconomic problem. This is because the identification and implementation of micro-based strategies for employment development in many areas of the economy are necessary to reduce the problem of unemployment. In this sense, this thesis examines the phenomenon of jobless growth in the Turkish economy through six separate models based on employment definitions for different age and gender groups. Accordingly, the causality relationship between the Gross Domestic Product data and the data on 15+ age employment, 15+ age male employment, 15+ age female employment, 15-24 age employment, 15-24 age male employment, and 15-24 age female employment was investigated using the Fourier Toda -Yamamoto Causality Test. Using quarterly data from the period 2005Q1-2024Q4, this study reached two important conclusions based on the results of the Fourier Toda-Yamamoto causality test. Accordingly, there is a statistically significant causal relationship between economic growth and employment of individuals aged 15+, men aged 15+, and women aged 15+, with causality running from economic growth to employment. In this context, there is no such thing as growth without employment creation in the aforementioned age and gender groups, and employment growth accompanies economic expansion during periods of expansion. The second important finding of the study concerns youth employment. According to this, no causal relationship from the economy to employment has been detected between gross domestic product and employment of those aged 15-24, men aged 15-24, and women aged 15-24 in any of the three employment definitions. Based on this, it was concluded that the phenomenon of jobless growth in the Turkish economy is strongly applicable to youth employment.
Benzer Tezler
- Türkiye'de sektörel bazda istihdamsız büyüme olgusu ve yapısal kırılmalı zaman serisi modelleriyle araştırılması
The phenomenon of jobless growth by sector in Türkiye and its investigation using time series models with structural breaks
NACİYE BEGEÇ
Doktora
Türkçe
2025
EkonometriAydın Adnan Menderes Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ PETEK
- İstihdam yaratmayan büyümenin Türkiye'de ve OECD ülkelerinde sınanması
The examinition of the growth not generating employment in Turkey and OECD countries
DENİZ SONGUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
EkonomiKütahya Dumlupınar Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL KÜÇÜKAKSOY
- Gelişmekte olan ülkelerde Feldstein-Horioka hipotezinin geçerliliğine dair yeni bir yaklaşım: panel NARDL analizi
A new approach to the validity of the Feldstein-Horiokahypothesis in developing countries: Panel NARDL analysis
MUHAMMED EMRULLAH GÜVEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
EkonomiYıldız Teknik Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MESUT KARAKAŞ
- Kadın istihdamının rekabet gücü ve ekonomik büyüme üzerine etkisi: Türkiye ile rekabet gücü en yüksek ülkelerin karşılaştırılması
The effect of women employment on competitiveness and economic growth: The comparison of Turkey and the most competitive countries
FATMA FEHİME AYDIN
- Finansal gelişme ve ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye ve Çin örnekleminde bir araştırma (1980-2021)
The relationship between financial development and economic growth: A study in the cases of Turkey and China
ESRA DURSUN