Restoran çalışanlarının yiyecek israfına yönelik tutumları ile yiyecek israfını önlemeye yönelik uygulamalarının değerlendirilmesi
An evaluation of restaurant employees' attitudes towards food waste and the practices aimed at preventing food waste
- Tez No: 981489
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KAMİL SERKAN UZYOL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Gastronomi ve Mutfak Sanatları, Gastronomy and Culinary Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Nişantaşı Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde gıda israfı hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerde ekonomik, çevresel ve sosyal etkileri ile ciddi bir sorun haline gelmiştir. Dünyada her yıl milyonlarca ton gıda, üretimden tüketime kadar olan süreçte çeşitli nedenlerle israf edilmektedir, bu durum hem kaynak kaybına hem de çevresel bozulmalara neden olmaktadır. Bu sorunu büyük miktarlarda yiyeceğin hazırlandığı ve tüketildiği alanlar olması bakımından israfın yoğun yaşandığı kurumların başında restoranlar gelmektedir. Bu bağlamda, çalışanların yiyecek israfına karşı olan farkındalıkları ve tutumları; israfı azaltmaya yönelik uygulamaların başarısı üzerinde belirleyici rol oynamaktadır. Gıda israfı yiyecek üretimi yapan tüm kurum için oldukça önemli bir kavramdır. Bu çalışma, restoran sektöründe çalışanlarının yiyecek israfına yönelik tutumlarını ve bu tutumlarının iş yerinde uygulanan israfı önleyici stratejik olan ilişkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Dolayısıyla gıda israfı, yiyecek sektöründe çalışan bireylerin israf hakkında tutumları ve tutumların israfı önlemeye yönelik uygulamalarla ilgilidir. Bu çalışma gıda israfı ile mücadelede çalışan bilincinin artırılmasının ve kurumsal düzeyde israf önleyici faaliyetlerin yaygınlaştırılmasının önemine dikkat çekmektedir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi benimsenmiş, veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. Çalışmaya 170 restoran çalışanı katılmış; veriler IBM SPSS Statistics 26 paket programı ile analiz edilmiştir. Katılımcıların çoğunluğu kadın (%58,2), 21-30 yaş aralığında (%40,0), bekar (%60,6) ve lise mezunudur (%57,6). Araştırmada kullanılan ölçek 16 maddeden oluşmakta olup,“İsrafa Yönelik Tutum”ve“İsrafı Önlemeye Yönelik Uygulama”olmak üzere iki alt boyutta yapılandırılmıştır. Ölçeğin geçerlilik ve güvenilirliği, açıklayıcı faktör analizi ve Cronbach Alpha katsayısı ile test edilmiş; güvenilirlik düzeyleri yüksek bulunmuştur (α=0,850). Elde edilen faktörler toplam varyansın %59,34'ünü açıklamaktadır. Ayrıca,“İsrafa Yönelik Tutum”ile“İsrafı Önlemeye Yönelik Uygulama”puanları arasında pozitif yönde anlamlı ve zayıf düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir (r=0,273; p<0,05). Bu durum, tutumların uygulamalarla paralel seyrettiğini göstermektedir. Bu verilere baktığımızda, restoran çalışanlarının israfa karşı tutumlarının ve bu tutumların uygulamaya dönüşme düzeylerinin eğitim seviyesiyle ilişkili olduğunu ortaya koymakta; bu alanda yapılacak farkındalık artırıcı eğitimlerin etkili olabileceğini görülmektedir.
Özet (Çeviri)
Today, food waste has become a serious issue in both developed and developing countries due to its economic, environmental, and social impacts. Every year, millions of tons of food are wasted worldwide for various reasons throughout the process from production to consumption, leading to resource loss and environmental degradation. Restaurants are among the institutions where waste is most intense, as they are places where large quantities of food are prepared and consumed. In this context, employees' awareness and attitudes toward food waste play a decisive role in the success of practices aimed at reducing waste. Food waste is a highly important concept for all institutions involved in food production. This study aims to examine the attitudes of employees in the restaurant sector toward food waste and the relationship between these attitudes and the strategic practices implemented in the workplace to prevent waste. Therefore, food waste is addressed in relation to the attitudes of individuals working in the food industry and how these attitudes relate to the practices aimed at preventing waste. This study emphasizes the importance of increasing employee awareness and expanding waste-prevention activities at the institutional level in the fight against food waste. A quantitative research method was adopted in the study, and a questionnaire form was used as the data collection tool. A total of 170 restaurant employees participated in the study; the data were analyzed using IBM SPSS Statistics 26 software. The majority of participants were women (58.2%), between the ages of 21-30 (40.0%), single (60.6%), and high school graduates (57.6%). The scale used in the study consisted of 16 items and was structured into two sub-dimensions:“Attitude Toward Waste”and“Practices to Prevent Waste.”The validity and reliability of the scale were tested using exploratory factor analysis and Cronbach's Alpha coefficient, and the reliability levels were found to be high (α = 0.850). The extracted factors explained 59.34% of the total variance. Additionally, a positive, significant, but weak correlation was found between the scores for“Attitude Toward Waste”and“Practices to Prevent Waste”(r = 0.273; p < 0.05). This indicates that attitudes are aligned with practices. Looking at these data, it is revealed that restaurant employees' attitudes toward waste and the extent to which these attitudes are translated into practice are related to their education level. It appears that awareness-raising training in this area can be effective.
Benzer Tezler
- Yiyecek içecek işletmelerindeki gıda kaybı ve israfının maliyete etkisi: Mutfak personeli üzerine araştırma
The effects of food loss and wastage on cost in food and beverage businesses: Research on kitchen staff
DUYGU KIRMIZIKUŞAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
TurizmBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAHMİ YÜCEL
- Yiyecek-içecek personelinin gıda israfı hakkında bilgi, görüş ve davranışları: Eskişehir ili örneği
The information that food and beverage personnel have about food waste and their opinion and behaviour towards it
YAĞMUR KURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TurizmGazi ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHMUT HAMİL NAZİK
- Restoran işletmelerinde yiyecek- içecek hizmet kalitesinin misafir memnuniyetine etkisi: Çanakkale il merkezinde bir araştırma
The effect of the service quality to the consumer/guest satisfaction in restaurant business: A survey in province of Çanakkale
ÖZLEM TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
İşletmeÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TURGAY BUCAK
- Yiyecek içecek işletmeleri çalışanlarının gizli müşteri uygulamalarına yönelik tutumları
The attitudes of food and beverage operations' employees towards mystery shopping applications
EMRAH YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
İşletmeMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURHAN KILIÇ
- Yiyecek-içecek sektöründe mutfak çalışanlarının manipülatif kişilik yapısının iş birliği davranışına etkisi: Örgütsel güvenin aracılık rolü ve cinsiyetin düzenleyici rolü
The effect of kitchen workers manipulative personality structure on cooperative behavior in the food and beverage industry: The mediating role of organizational trust and the moderating role of gender
ALPASLAN BERAT OKŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
TurizmSelçuk ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TOLGA GÖK