Diocaesarea Zeus Olbios kutsal alanı planlaması
Diocaesarea Zeus Olbios sanctuary planning
- Tez No: 981567
- Danışmanlar: PROF. DR. ÜMİT AYDINOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Arkeoloji, Archeology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Arkeoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Zeus Olbios Kutsal Alanı, günümüz Mersin ili Silifke ilçesi Uzuncaburç mahallesinde bulunmaktadır. Hellenistik Dönem'de Olba Bölgesi'nin keşfedilmiş en büyük kült merkezidir. Temenos duvarlarıyla çevrili Zeus Olbios Tapınağı ve bu temenos duvarlarına bağlı stoa ve propylon yapıları bulunmaktadır. Hellenistik Dönem'in mimari anlayışı gereği topografya ve anıtsallığın yanısıra Büyük İskender ve ardıllarının yerel kültü benimseyip kutsal alanları geliştirme politikası Zeus Olbios'ta da olmuştur. Bu durum yapıdaki Korinth sütun başlıkları ile araştırmacılar tarafından çoğu kez tartışılmıştır. Bu çalışmada ise Kutsal Alandaki tüm yapılar hem mimari hem plansal açıdan bütüncül olarak ele alınmıştır. Hellenistik Dönemdeki diğer kutsal alan planlamaları ile karşılaştırılmıştır. Zeus Olbios Kutsal Alanı'nın geometrik olarak oldukça iyi hesaplandığı çoğu oranların Vitruvius'un aktardığı sisteme uygun olarak yapıldığı açıkça görülmüştür. Ayrıca yerel unsurların da bu Kutsal Alan'ın planlanmasında etkili olduğu anlaşılmıştır. Kentteki Hellenistik Kule yapısından Kutsal Alan'a olan bakış açısının 20° olduğu hesaplanmıştır. Kutsal Alanın doğusunda bulunan Propylon'dan Tapınağa olan bakış açısının da aynı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca Kutsal Alan içindeki Zeus Olbios Tapınağı'nın aks uyumu da bu çalışmada incelenmiştir. Stoa ve Propylon yapılarının plan ve cephe tasarımları kazıdaki bulgulara göre önerilmiştir. Ayrıca Kutsal Alan'da henüz tespit edilememiş olan Sunak yapısı'nın da planlama kurallarına göre olası konumu sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The Sanctuary of Zeus Olbios is located in present-day Uzuncaburç, a neighbourhood of Silifke District, Mersin Province, in Turkey. It represents the largest cult center of the Olba Region identified from the Hellenistic Period. Enclosed by temenos walls, the sanctuary comprises the Temple of Zeus Olbios, along with stoas and a propylon integrated into the enclosure. In keeping with the Hellenistic architectural approach which emphasized both topography and monumentality Alexander the Great and his successors adopted local cults and pursued policies aimed at enhancing sacred precincts. This phenomenon is also evident at Zeus Olbios, where the presence of Corinthian column capitals has often been a subject of scholarly discussion. This study approaches all the structures within the sanctuary comprehensively, examining them from both an architectural and a spatial-planning perspective, and situates them in comparison with other Hellenistic sanctuary layouts. The analysis demonstrates that the Sanctuary of Zeus Olbios was designed with precisely calculated geometric proportions with most ratios conforming to the system described by Vitruvius. It further reveals that local elements also played a significant role in the sanctuary's planning. The viewing angle from the Hellenistic tower in the city toward the sanctuary has been calculated at 20°, and the same angle has been identified from the propylon, located on the eastern side of the sanctuary, toward the temple. Moreover the axial alignment of the Temple of Zeus Olbios within the sanctuary is examined in detail. Based on excavation evidence, proposed reconstructions are presented for the plan and façade designs of the stoa and propylon. The possible location of the altar yet to be archaeologically confirmed is also proposed in accordance with established planning principles.
Benzer Tezler
- Doğu Dağlık Kilikia su kanalları ve su köprüleri
Water systems and aquaducts in Eastern Rough Cilicia
FİKRET ÖZBAY
- İsauria Bölgesi kaya mezarları ve ölü gömme gelenekleri
Isauria Region rock-cut tombs and burial customs
OSMAN DOĞANAY
