Televizyon dizilerinde kullanılan anlatı tekniklerinin incelenmesi:“Kızılcık Şerbeti”ve“Yalı Çapkını”örneklemi
An analysis of narrative techniques used in television series: the cases of 'Kizilcik Serbeti' and 'Yali Capkini'"
- Tez No: 981960
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ UFUK İNAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İletişim Bilimleri, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Anlatım teknikleri, Görsel iletişim, Kitle iletişimi, Popüler televizyon dizileri, Narrative techniques, Visual communication, Mass communication, Popular television series
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Medya ve İletişim Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Televizyon dizileri, yalnızca kurmaca bir anlatı sunmakla kalmayıp, görsel-işitsel tekniklerle anlam üretimini yönlendiren yapılar haline gelmiştir. Yönetmenler ve yapım ekipleri, kamera açıları, mekân kullanımı, kostüm, dekor ve ses gibi birçok sinematografik ve mizansene dair unsuru bilinçli bir biçimde seçmekte; böylece izleyicide belirli bir duygu ya da düşünce oluşturmayı hedeflemektedir. Ancak bu teknik tercihler her zaman izleyici tarafından aynı şekilde algılanmamaktadır. İzleyici, kendi deneyim ve bakış açısına göre bu anlatısal yapıyı farklı şekillerde yorumlayabilmektedir. Bu problem doğrultusunda araştırmada, Türk televizyon dizilerinde anlatı tekniklerinin izleyici algısı üzerindeki etkilerini incelemek amaçlanmaktadır. Özellikle, son dönemde yüksek izlenme oranlarına ulaşan ve farklı konuları içerisinde barındıran Kızılcık Şerbeti ve Yalı Çapkını adlı diziler karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Araştırmanın temel amacı, bu dizilerde kullanılan kamera açıları, plan türleri, mekân kullanımı, kostüm, dekor ve benzeri görsel-işitsel anlatı unsurlarının izleyicilerde nasıl bir anlam üretimine yol açtığını ortaya koymaktır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan derinlemesine görüşme tekniği kullanılmış; yaşları 20-40 arasında değişen altı katılımcı ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara belirli sahneler izlettirilmiş ve bu sahnelerdeki teknik anlatı unsurlarına dair algıları ve yorumları analiz edilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiş, tematik başlıklar altında sınıflandırılmıştır. Verilerin daha sistematik ve anlaşılır olabilmesi adına katılımcılara izlettirilen videolarda yer alan anlatı tekniklerinin görselleri analiz edilmekte ve ardından katılımcıların cevaplarına yer verilmektedir. Araştırma sonucunda, izleyicilerin anlatı tekniklerine karşı belirli düzeyde farkındalığa sahip oldukları, bazı kamera açıları ya da dekoratif tercihler gibi ögelerin duygusal etkiyi güçlendirdiği ve izleyici tutumlarını yönlendirebildiği görülmüştür. Ayrıca, iki dizide benzer tekniklerin farklı bağlamlarda kullanılması, izleyici algısında değişkenlik yaratmaktadır. Bu bağlamda çalışma, televizyon dizilerinin yalnızca içerik değil, aynı zamanda biçim yoluyla da izleyici üzerinde yönlendirici bir etkide bulunduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Television series have evolved beyond merely offering fictional narratives; they have become structures that guide meaning-making through audiovisual techniques. Directors and production teams deliberately choose elements such as camera angles, spatial settings, costumes, set design, and sound, aiming to elicit specific emotional or cognitive responses in the audience. However, these technical choices are not always perceived uniformly by viewers. Audience members interpret these narrative structures differently based on their individual experiences and perspectives. Accordingly, this study aims to examine the impact of narrative techniques in Turkish television series on viewer perception. In particular, two widely watched and thematically diverse series, Kızılcık Şerbeti and Yalı Çapkını, are analyzed comparatively. The primary objective of the research is to reveal how visual-auditory narrative elements—such as camera angles, shot types, spatial usage, costumes, and set design—generate meaning for viewers. The study employs a qualitative research approach, specifically in-depth interviews, with six participants aged between 20 and 40. Selected scenes were shown to the participants, whose perceptions and interpretations of the technical narrative elements were then analyzed. The data were examined using content analysis and categorized under thematic headings. To present the findings in a more systematic and comprehensible manner, visuals from the selected scenes were analyzed alongside participants' responses. The results indicate that viewers possess a certain level of awareness regarding narrative techniques, and that elements such as specific camera angles or decorative choices can enhance emotional impact and influence viewer attitudes. Furthermore, the use of similar techniques in different narrative contexts across the two series results in varied audience perceptions. In this respect, the study demonstrates that television series influence viewers not only through content but also through form.
Benzer Tezler
- Televizyon reklamlarında çekicilik unsurlarının kullanımı üzerine bir analiz
An analysis on the use of appeals elements in television advertisements
KADİR ÖZBAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
ReklamcılıkKocaeli ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYBİKE PELENK ÖZEL
- Türkiye'de en çok izlenen dizi-film jenerik tasarımlarının tipografik yönden analizi
The typographic analysis of the generic designs in the most watched films in Turkey
KÜBRA GÖYMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Güzel SanatlarAkdeniz ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. AYDIN ZOR
- Karikatürün tarihi ve karikatürün grafik sanatlarla ilişkisi
Başlık çevirisi yok
BORA ÖZEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Güzel SanatlarMarmara ÜniversitesiGrafik Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜRBÜZ DOĞAN EKŞİOĞLU
- Son dönem Türk televizyon dizilerinde anlatı yorgunluğu
Narrative fatigue in recent Turkish television series
MUSTAFA SERCAN DEMİRCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Radyo-TelevizyonIşık ÜniversitesiSinema Televizyon Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURAK YILMAZ
- Televizyon dizilerinde kültürel temsiller: Mardin dizileri örneği
Représentations culturelles dans les séries télévisées: Exemple de les séries télévisées de Mardin
SEZER AHMET KINA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Radyo-TelevizyonGalatasaray ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ECE VİTRİNEL