Okul öncesi eğitim kurumlarında Montessori eğitim deneyimine sahip öğretmenlerin görüşleri üzerine nitel bir araştırma: (Trabzon ili örneği)
A qualitative study on the views of teachers with Montessori education experience in preschool education institutions: The case of Trabzon province
- Tez No: 982074
- Danışmanlar: PROF. DR. MİNE GÖZÜBÜYÜK TAMER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Okul Öncesi Eğitim, Montessori Eğitimi, Öğretmen Değerlendirmeleri, Trabzon, Early Childhood Education, Montessori Education, Teacher Perspectives, Trabzon
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Montessori eğitim modelinin Trabzon'daki okul öncesi kurumlarda nasıl uygulandığını, öğretmenlerin mesleki deneyimlerini ve yöntemin çocuk gelişimine etkilerine dair değerlendirmelerini incelemektir. Montessori yaklaşımı, çocuğun özgürlüğünü, bireysel farklılıklarını ve doğal öğrenme sürecini merkeze almasıyla yalnızca pedagojik değil, aynı zamanda eğitim sosyolojisi açısından da önemli bir modeldir. Bu yönüyle çalışma, küresel bir eğitim felsefesinin yerel kültürel normlar, aile beklentileri ve kurumsal yapılarla nasıl etkileşime girdiğini ortaya koyarak sosyal bilimlere anlamlı bir katkı sunmaktadır. Araştırma, nitel durum çalışması deseniyle yürütülmüş ve Trabzon ili Ortahisar ilçesindeki devlet ve özel okullarda Montessori eğitimi uygulayan on iki öğretmenle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Veriler betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiş, öğretmenlerin Montessori pedagojisine ilişkin algıları, uygulama sürecindeki deneyimleri ve karşılaştıkları sosyo-kültürel ve kurumsal güçlükler sistematik biçimde değerlendirilmiştir. Diğer taraftan bulgular, Montessori yaklaşımının çocuklarda bağımsızlık, öz disiplin, problem çözme ve sosyal iletişim gibi gelişim alanlarını güçlendirdiğini göstermektedir. Bununla birlikte materyal maliyetleri, fiziki ortam yetersizliği, kısa süreli sertifika programlarının sınırlılığı ve velilerin geleneksel eğitim beklentileri, uygulamanın özellikle devlet kurumlarında sürdürülebilirliğini zorlaştırmaktadır. Bu durum, eğitim modellerinin yalnızca teknik değil, sosyolojik ve kültürel bağlam tarafından da şekillendiğini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak Montessori eğitimi, Trabzon'daki okul öncesi kurumlarda çocuk gelişimine önemli katkılar sunmakla birlikte, uygulamanın yerel bağlamda etkili ve sürdürülebilir olabilmesi için öğretmen eğitiminin güçlendirilmesi, fiziksel koşulların iyileştirilmesi ve ailelerin pedagojik farkındalığının artırılması gerekmektedir. Araştırma, Montessori pedagojisinin Türkiye'deki sosyo-kültürel uyarlanma süreçlerine ışık tutarak hem eğitim sosyolojisine hem de uygulamalı eğitim araştırmalarına önemli bir katkı sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine how the Montessori education model is implemented in preschool institutions in Trabzon, to explore teachers' professional experiences, and to evaluate their views on the model's impact on child development. The Montessori approach, with its emphasis on children's freedom, individuality, and natural learning processes, is not only a pedagogical method but also a significant model in the sociology of education. In this respect, the study offers a meaningful contribution to the social sciences by revealing how a global educational philosophy interacts with local cultural norms, family expectations, and institutional structures. The research was carried out using a qualitative case study design, and semi-structured interviews were conducted with twelve teachers working in public and private preschools in the Ortahisar district of Trabzon who implement Montessori education. The data were analyzed through descriptive analysis, and teachers' perceptions of Montessori pedagogy, their implementation experiences, and the socio-cultural and institutional challenges they faced were systematically evaluated. The findings indicate that the Montessori approach enhances children's development in areas such as independence, self-discipline, problem-solving, and social communication. However, high material costs, inadequate physical environments, the limitations of short-term certification programs, and parents' traditional educational expectations hinder the sustainability of the approach, particularly in public institutions. These results demonstrate that educational models are shaped not only by technical factors but also by sociological and cultural contexts. In conclusion, although Montessori education contributes significantly to child development in preschool settings in Trabzon, its effective and sustainable implementation in the local context requires strengthening teacher training, improving physical conditions, and increasing parental awareness. This study sheds light on the socio-cultural adaptation processes of Montessori pedagogy in Türkiye, offering valuable contributions to both the sociology of education and applied educational research.
Benzer Tezler
- Educational reforms in Ethiopia: From the imperial era to the present
Etiyopya'da eğitim reformları: Emperyal dönemden günümüze
SALİH AHMED MAHAMMODA
Doktora
İngilizce
2022
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSA KORKMAZ
- Okul öncesi eğitim kurumlarında montessori ve diğer metodlara göre yapılan tasarımların karşılaştırmalı mekânsal analizi:Diyarbakır örneği
Comparative spatial analysis of designs made according to montessori and other methods in preschool education institutions:The case of Diyarbakır
HATİCE KÜBRA GÜNDÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MimarlıkDicle ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM ERBAŞ ÖZİL
- Montessori metodunu uygulayan okul öncesi eğitim kurumlarındaki öğretmenlerin teknoloji kullanımlarına ilişkin görüşlerinin incelenmesi
Investigation of teachers' opinions on the use of technology in pre-school education institutions applying the Montessori method
AYLİN IŞIKSAÇAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİLİZ ERBAY
- Montessori, Reggio Emilia ve MEB okul öncesi eğitim yaklaşımlarında aile katılımına yönelik öğretmen tutumlarının incelenmesi
Examining of teacher's attitudes to family participation in preschool education in Montessori, Reggio Emilia, and Ministry of National Education approaches
ZELİHA ÖZGEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve Öğretimİstanbul Okan ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MESUDE ATAY
- Okul öncesi dönemde montessori yöntemi ile veya geleneksel yöntem ile eğitim alan çocukların okul olgunluğu düzeyleri, öz düzenleme becerileri ve annelerinin çocuklarının yeteneklerine ilişkin algıları
School maturity and self-regulation skills of pre-school children educated in montessori method or traditional method and perception of the mothers on their childrens' abilities
İLKNUR DİNÇER YAVUZ