Mülki idarenin değişen rolü: Diyarbakır örneği (2000-2025)
The changing role of the territorial administration: The case of Diyarbakır (2000-2025)
- Tez No: 983323
- Danışmanlar: PROF. DR. İLHAN AKSOY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Siyasal Bilimler, Kamu Yönetimi, Hukuk, Political Science, Public Administration, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tezin amacı, devlet yönetiminin ülke sathında örgütlenmiş hali olan ve merkezi idarenin taşra yönetimi boyutunu oluşturan mülki idarenin özellikle 2000'li yıllardaki değişim ve dönüşümünü incelemek; bu değişim ve dönüşüme etki eden hukuki, siyasi, teknik, idari ve afet gibi sebepleri araştırmak ve ayrıca mülki idarenin hukuki, siyasi, idari ve sosyolojik açıdan ilişki ve etkileşim içerisinde olduğu resmi ve gayri resmi kurum ve aktörler karşısındaki kurumsal gücünün nasıl bir seyir izlediğini ortaya koymaktır. Bu amacı gerçekleştirmek için sadece literatür taramasıyla ve mevzuat incelemesiyle yetinilmemiş; ayrıca mülki idare ekosistemi içerisinde olan resmi ve sivil kurumlar ve aktörlerin mülki idarenin yaşadığı değişim ve dönüşümü nasıl algıladıklarını da anlamak için, Diyarbakır'da beş gruba uygulanan, yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle yapılan saha araştırmasıyla veriler toplanmıştır. Bu kapsamda Diyarbakır'da görev yapmış veya hali hazırda görev yapan, mülki idare amirlerinden, STK ve basın mensuplarından, güvenlik bürokratlarından, il ve ilçe müdürlerinden ve siyasetçilerden oluşan 35 kişiyle derinlemesine mülakatlar icra edilmiş ve elde edilen veriler ayrıntılı ve karşılaştırmalı bir şekilde analiz edilmeye çalışılmıştır. Tezin sonunda mülki idarenin işlevselliğini artırmak ve geleceğe hazırlamak için, sonuç ve öneriler bölümünde, hem literatür taraması ve mevzuat incelemesinden hem de nitel saha araştırmasından elde edilen bilgiler doğrultusunda uygulayıcılara ve araştırmacılara tavsiyelerde bulunulmuştur. Yapılan inceleme ve araştırmada; mülki idare amirlerinin seçim ve atanma sisteminin liyakate ve çalışma barışına uygun hale getirilmesi için; mülki idare amirlerinin ilişki içerisinde olduğu kurum ve aktörlerle ilişkilerinde yatay iletişim becerilerinin geliştirilmesi için; iletişim teknolojilerinin ve dijital araçların gelişmesi sonucunda mülki idarenin hiyerarşik yapısı aşındığı için; mülki idarenin il ve ilçe boyutunda yetki karmaşası ve çatışmasının giderilmesi için; mülki idarenin demokratik, katılımcı ve şeffaf bir yapıya kavuşması için; mülki idarenin siyaset, STK ve basın gibi gayri resmi ilişki içerisinde olduğu aktörlerle etkin ve etkili bir iletişim geliştirmesi için mülki idarenin köklü bir reforma tabi tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this thesis is to examine the transformation and evolution of territorial administration—which constitutes the provincial extension of the central government and represents the organized structure of state governance across the country— particularly during the 2000s. The study also seeks to investigate the legal, political, technical, administrative, and disaster-related factors that have influenced this transformation. Furthermore, it aims to reveal how the institutional power of territorial administration has evolved in relation to formal and informal institutions and actors with which it interacts in legal, political, administrative, and sociological terms. To achieve this aim, the study does not rely solely on literature review and legislative analysis. In order to understand how the formal and informal institutions and actors within the ecosystem of territorial administration perceive the transformation experienced by the system, field data were collected through semi-structured interviews conducted with five actor groups in Diyarbakır. In this context, in-depth interviews were held with 35 individuals, including current and former territorial administrators, representatives of non-governmental organizations (NGOs), members of the press, security bureaucrats, and provincial and district directors, as well as politicians. The data obtained were analyzed in a detailed, comparative, and impartial manner. At the end of the thesis, in the“Conclusion and Recommendations”section, suggestions were offered to both practitioners and researchers based on the findings obtained from the literature and legal analysis as well as the qualitative field research. The study concludes that a comprehensive reform of territorial administration is necessary: to ensure that the selection and appointment processes of territorial administrators are based on merit and conducive to workplace harmony; to enhance horizontal communication skills in their relations with relevant institutions and actors; to address the erosion of hierarchical structure caused by advances in communication technologies and digital tools; to resolve conflicts and ambiguities of authority at the provincial and district levels; to establish a more democratic, participatory, and transparent structure; and to foster effective communication between territorial administration and informal actors such as politicians, NGOs, and the media.
Benzer Tezler
- Türkiye'de mülki idare: Tarihsel gelişimi ve işlevsel dönüşümü
The civil administration in Turkey: Historical development and functional transformation
AHMET APAN
Doktora
Türkçe
2014
Kamu YönetimiAnkara ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KORAY KARASU
- Azerbaycan'da mülki idare örgütlenmesi: Karşılaştırmalı bir analiz
Territorial administration in Azerbaijan: A comparative analysis
ELNUR CHIRAGOV
Doktora
Türkçe
2025
Kamu YönetimiAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZLI YÜCEL BATMAZ
- İnönü döneminde fevkalade hâl ve örfi idare uygulamaları (1938-1950)
Extraordinary state and martial law practices during the İnönü period (1938-1950)
BEHRİN YALÇIN
Doktora
Türkçe
2026
Türk İnkılap TarihiAnkara ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NECDET AYSAL
- A comparative study of nonlinear model predictive control and reinforcement learning for path tracking
Yol izleme için doğrusal olmayan model öngörülü kontrol ve pekiştirmeli öğrenmenin karşılaştırmalı çalışması
GAMZE TÜRKMEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiKontrol ve Otomasyon Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OVSANNA SETA ESTRADA
- Genelleştirilmiş frekans bölmeli çoklu erişim tekniğinin akıllı yüzeylerdeki performansının incelenmesi
Investigation of the performance of generalized frequency division multiplexing access technique on large intelligent surfaces
RAMAZAN AYDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiYıldız Teknik ÜniversitesiElektronik ve Haberleşme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HACI İLHAN