Erkek osteoporoz hastaları bağlamında erkeklik, sağlık ve kronik hastalık
Masculinity, health and chronic disease in the context of male osteoporosis patients
- Tez No: 983365
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÖKLEM TEKDEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Hegemonik erkeklik, Hegemonic masculinity
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Toplumsal cinsiyet, biyolojik cinsiyetin ötesinde bireylere atfedilen toplumsal roller ve beklentiler bütünüdür. Bu haliyle toplumsal cinsiyetin hastalık deneyimlerine etkisi araştırılmaya devam eden bir konudur. Osteoporoz,“kadın hastalığı”olarak inşa edilmiş olmasına rağmen erkeklerde de önemli oranda görülmektedir. Ancak erkeklerdeki görünürlüğü toplumsal ve klinik alanda yeterli değildir. Bu hastalık deneyimi, erkeklerin yaşantılarının toplumsal cinsiyet rolleri ve erkeklik kimlikleri bağlamında nasıl müzakere edildiğini anlamayı gerektirir. Bu çalışma, osteoporoz tanısı almış erkek hastaların ve eşlerinin hastalık deneyimlerini toplumsal cinsiyet normları, hegemonik erkeklik ve kırılgan erkeklik kavramları çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. İstanbul'da yaşayan sekiz erkek hasta ve sekiz eşiyle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş, veriler MAXQDA 24 programında tematik analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Analizler sonucu beş tematik perspektif elde edilmiştir. Birinci perspektif, erkek hastaların bireysel deneyimlerini içermekte olup bedensel temkinlilik, hastalığı inkar ve mizahi başa çıkma stratejileri; bedensel kırılganlık, psikolojik zorlantı ve yaşlılık ayrımı gibi yıkıcı etkiler; değişen roller ve“yarım yamalak kalma”,“bina gibi eskimek”gibi metaforları kapsamaktadır. İkinci perspektif, hasta ve eşlerin ilişkisel deneyimlerini ele almış; bakım emeği, ortak kırılganlık, karşılıklı destek, sosyal izolasyon, duygusal senkronizasyon ve azalmış cinsellik temaları ortaya çıkmıştır. Üçüncü perspektif, kadın eşlerin bakış açısından bakım verici rolün benimsenmesi, erkeğin ev içi rollerindeki süreklilik ve“eğilen demir”,“lokomotif olma”metaforlarını içermektedir. Son perspektifler ise toplumsal cinsiyet temelli anlatıları ve hastalığın potansiyel etkilerini incelemektedir. Sonuçlar, osteoporozun erkekler için toplumsal cinsiyet normlarıyla iç içe geçmiş bir kimlik müzakeresi olduğunu ve eşlerin bakım verici rollerinin sürece eşlik ettiğini göstermekte ayrıca osteoporozun toplumsal bağlamda değerlendirilmesi ve sağlık hizmetlerinin aile sistemi odaklı geliştirilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Gender, which encompasses the social roles and expectations attributed to individuals beyond biological sex, is a continuous subject of research regarding its influence on illness experiences. Although osteoporosis has historically been socially constructed as a“woman's disease,”it has a significant prevalence among men; however, its social and clinical visibility in this population remains inadequate. Understanding this disease experience requires examining how men's lives are negotiated within the context of established gender roles and their specific masculinity identities. This study aims to investigate the illness experiences of male patients diagnosed with osteoporosis and their wives, employing concepts such as gender norms, hegemonic masculinity, and precarious manhood . Semi-structured interviews were conducted with eight male patients and eight wives residing in Istanbul, and the resulting data were analyzed using thematic analysis in MAXQDA 24. The analysis yielded five thematic perspectives: the first addressed men's individual experiences, including strategies like denial and humorous coping, destructive effects such as bodily fragility and psychological distress, and metaphors like“being left incomplete”and“aging like a building.”The second theme focused on relational experiences, revealing themes of care work, mutual vulnerability, social isolation, and decreased sexuality. The third theme presented the wives' perspective, detailing the adoption of the caregiver role and the continuity of the man's domestic roles, alongside metaphors like“bending iron”and“being a locomotive.”The final perspectives explored gender-based narratives and the potential impact of the disease on societal perceptions. The findings indicate that osteoporosis is an identity negotiation for men, profoundly intertwined with gender norms, highlighting the enduring role of wives as caregivers, and demonstrating the necessity for a social contextualization of osteoporosis and the development of family-system-focused health services.
Benzer Tezler
- Denetimli makine öğrenmesi yöntemleri ile osteoporoz ile ilişkili faktörlerin saptanması
Determining the factors related to osteoporosis by supervised machine learning methods
GAMZECAN KARAKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiFırat ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURKAY YAKAR
- Primer hiperparatiroidi hastalarında safra taşı sıklığı ve laboratuvar parametreleri ile ilişkisi
Frequency of gallstone disease in patients withprimary hyperparathyroidism and itsrelationship with laboratory parameters
AYŞENUR KORKMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVDE NUR FIRAT
DR. HÜSEYİN YAĞCI
- Erken evre hormon reseptörü pozitif meme kanseri hastalarında aromataz inhibitörü kullanımının kemik ve kemik kırılganlığı üzerine etkisinin değerlendirilmesi
The evaluation of the effect of aromatase inhibitor use on bone and bone fragility in early stage hormone receptor positive breast cancer patients
ENES ARSLANOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
İç HastalıklarıBaşkent Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU OĞUZ
PROF. DR. ÖZLEM TURHAN İYİDİR
- Tip 2 diyabetes mellituslu ve prediyabetli hastalarda osteoporoz ve ilişkili faktörler
Osteoporosis and related factors in patients with type 2 diabetes mellitus and prediabetes
DERYA ÜNAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıKütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KEVSER ONBAŞI
- Sekonder osteoporoz nedenleri: Üçüncü basamak endokrin merkez deneyimi
Causes of secondary osteoporosis: Third stage endocrine center experience
ÖMER FARUK İNCE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıDicle Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZAFER PEKKOLAY