Geleneksel Ayaş evleri
Traditional Ayaş houses
- Tez No: 983631
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ASLI SAĞIROĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sanat Tarihi, Art History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Konut mimarisi, insanların yaşam alanları için tasarlanan ve işlevselliği ön planda olan yapılar olarak ifade edilebilir. Evin plan tipolojisi, iç ve dış mimari tasarımı, malzeme seçimi, süsleme üslupları ve kültürel birikimleri konut mimarisinin temel unsurlarını oluşturmaktadır. İnsanların yaşam alanlarına estetik, konfor ve en önemlisi güvenlik kavramlarının, işlevselliğini yitirmeden yani insan yaşamının temel ihtiyaçlarından biri olan barınma kavramı ile bir araya getirilmesini hedefleyen sivil mimari yapılardır. Türklerin tarihsel süreç içerisinde etkileşimde bulunduğu toplumlar, kendi kimliklerini oluşturması ve kültürel değerlerinin belirlenmesinde öncülük teşkil etmiştir. Türk evleri, insan vücudu ile orantılı, sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel olarak, bölgesel farklılıklar göstererek toplum yapısına göre şekil almış ve mahremiyet olgusu çerçevesinde gelişim göstermiş olabileceği söylenebilir. Çalışmanın konusunu oluşturan,“Geleneksel Ayaş Evleri”Ankara ilinin kuzeybatısında yer almaktadır. Ankara'nın Ayaş ilçesinde bulunan geleneksel Türk evleri halk mimarisi ve kültürü açısından önem arz etmektedir. Aynı zamanda bu çalışmada, Türk kültürünün gelecek kuşaklara toplumsal birliktelik doğrultusunda estetik kaygı güdülerek mimariye yansıması gösterilmek istenmiştir. Ayaş evlerinin süsleme unsurları ve mimari özellikleri ele alınarak, bölgesel ve kültürel birikimleri doğrultusunda, geleneksel Türk evi üslubu ile konumlandırılmış olabileceğini söylemek mümkündür. Günümüzde birçoğu kullanım dışı olan Ayaş evleri yok olmaya yüz tutmuş durumdadır. Bugün halen ayakta olan sivil mimari örneklerinin, alan çalışması ile yer tespitlerinin yapılması, fotoğraflarının çekilmesi, ölçekli çizimlerinin yapılması ve ev sahipleri ile mülakatlar yapılması hedeflenmiştir. Erken Cumhuriyet dönemine tarihlendirilen geleneksel Ayaş evlerinin, sanatsal ve folklorik açıdan detaylı olarak incelemelerinin yapılması, envanter çalışmaları ile kayıt altına alınması ve bilim dünyasına tanıtılması amaçlanmıştır.
Özet (Çeviri)
Residential architecture can be defined as structures designed for human living spaces, prioritizing functionality. The house's plan typology, interior and exterior architectural design, material selection, decorative styles, and cultural heritage constitute the fundamental elements of residential architecture. These are civil architectural structures that aim to integrate aesthetics, comfort, and, most importantly, security into human living spaces without compromising functionality—in other words, shelter, one of the fundamental needs of human life. The societies with which Turks have interacted throughout history have pioneered the formation of their own identities and the development of their cultural values. It can be argued that Turkish houses, proportionate to the human body, have evolved according to social structure, exhibiting regional differences in socioeconomic and sociocultural aspects, and may have evolved within the framework of privacy. The“Traditional Ayaş Houses,”which constitute the subject of this study, are located in the northwest of Ankara. Traditional Turkish houses in the Ayaş district of Ankara are important in terms of folk architecture and culture. This study also aims to demonstrate the reflection of Turkish culture in architecture, driven by aesthetic considerations and fostering social unity for future generations. Considering the decorative elements and architectural features of Ayaş houses, it can be argued that they may have been designed in the traditional Turkish house style, in line with their regional and cultural heritage. Many of these houses, now out of use, are on the verge of extinction. Fieldwork was conducted to identify the remaining examples of civil architecture, including their locations, photographs, scaled drawings, and interviews with the owners. The aim was to conduct detailed artistic and folkloric studies of traditional Ayaş houses dating to the early Republican period, document them through inventory studies, and present them to the scientific community.
Benzer Tezler
- Geleneksel Ayaş evleri
The Traditional Ayaş houses
MEDİHA ÜNAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
MimarlıkGazi ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NİHAL ÇETİNTÜRK
- Ankara Merkez ve Ayaş, Beypazarı ilçelerinde geleneksel Türk evi kapılarının analizi
Analysis of the doors of traditional Turkish houses in Central Ankara, Ayaş and Beypazarı districts
HAYDAR ALİ ŞAŞMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Ağaç İşleriGazi ÜniversitesiMobilya ve Dekorasyon Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İHSAN KÜRELİ
- Ayaş kültürevi halk giysilerinin envanterlerinin hazırlanması
Preparation of the inventory of Ayaş cultural center folkloric costumes
SEMA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Giyim EndüstrisiGazi ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Bölümü
YRD. DOÇ. DR. HALİME YÜCEER ASLAN
- The Pakistani courtyard house: A comparative study of spatial configurations using syntactical analysis
Pakistan'ın avlulu evleri: Uzamsal konfigürasyonların sentaks analizi karşılaştırması
NAVEEN IFTIKHAR ALI
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALPER ÜNLÜ
- Women's use of space in Tehran modern houses constructed between 1960-1980
1960-1980 tarihleri arasında yapılan Tahran modern evlerinde kadınların mekan kullanımı
SEPİDEH DAVODİPAD
Doktora
İngilizce
2021
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHSEN ÖZSOY