Tarımsal drenaj kanallarında swat modeli ile sediment taşınımının tahmini:Akarsu sulama birliği sahası örneği
Estimation of sediment transport in agricultural drainage channels using the swat model: A case study of the Akarsu water user association area
- Tez No: 983763
- Danışmanlar: PROF. DR. MAHMUT ÇETİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tarımsal Yapılar ve Sulama Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye'nin güneyinde Çukurova Bölgesi'nde yer alan Aşağı Seyhan Ovası'nda yürütülmüştür. Araştırmada, Akarsu Sulama Birliği alanını da kapsayan ve yaklaşık 11 308 ha büyüklüğünde hidrolojik alana sahip tarımsal bir alan, Tarımsal Drenaj Havzası (model alanı) olarak ele alınmış ve bu alandaki tarımsal drenaj kanallarında oluşan drenaj debileri (sulamadan dönen sular) ile sediment taşınımının modellenmesi amacıyla SWAT (Soil and Water Assessment Tool) modeli kullanılmıştır. Çalışmanın temel amacı, Tarımsal Drenaj Havzası içinde yer alan akım gözlem istasyonlarından elde edilen günlük drenaj debileri (sulamadan dönen sular) ve sediment verilerini SWAT modeline entegre ederek havza çıkış noktasındaki drenaj debisini ve sediment taşınımını tahmin etmek ve modelin tarımsal havzalara uygulanabilirliğini test etmektir. Model kurulumunda, 2008–2012 dönemine ait gözlenen drenaj debisi, sediment ve meteorolojik veriler kullanılmıştır. Meteorolojik veriler, havza içinde yer alan meteoroloji istasyonundan elde edilmiştir. Araştırma alanına ilişkin toprak serileri ve özellikleri, arazi kullanımı, iklim verileri, arazi yönetim uygulamaları, sayısal yükseklik modeli ve arazide mevcut tarımsal drenaj sistemi (drenaj kanalları ağı) ile ilgili veriler model girdisi olarak değerlendirilmiştir. Modelin kalibrasyonu, SWAT-CUP programı bünyesinde SUFI-2 algoritması kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Kalibrasyon ve doğrulama sonuçlarının değerlendirilmesinde belirginlik katsayısı (R²), Nash–Sutcliffe etkinlik katsayısı (NSE) ve gözlenen ve benzetim (simülasyon) değerleri arasındaki yüzde hata (PBIAS) istatistiği kullanılmıştır. Model performans istatistiklerine göre gözlenen ve benzetim drenaj debisi değerleri arasında iyi bir uyum elde edilmiştir. Ancak sediment taşınımı için kullanılan parametre setleri, kabul edilebilir performans düzeyine ulaşılamadığı için yeterli bulunmamıştır. Bu durum, çalışmada kullanılan veri seti, model varsayımları ve Tarımsal Drenaj Havzası'ndaki tarımsal drenaj kanallarının karmaşık sediment dinamikleri dikkate alındığında, SWAT modelinin sediment taşınımını temsil etme kapasitesinin daha ayrıntılı kalibrasyon çalışmalarına ihtiyaç duyduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study was carried out in the Lower Seyhan Plain located in the Çukurova Region in the south of Türkiye. In the research, an agricultural area with a hydrological extent of approximately 11,308 ha, which includes the Akarsu Irrigation Union area, was considered as a model domain, and the SWAT (Soil and Water Assessment Tool) model was applied in order to simulate drainage discharges (irrigation return flows, IRFs) and sediment transport in agricultural drainage channels. The main objective of the study is to integrate daily drainage discharge data (IRFs) and sediment data obtained from flow monitoring stations within the Agricultural Drainage Basin into the SWAT model, to estimate drainage discharge and sediment transport at the outlet of the basin, and to evaluate the applicability of the model to agricultural catchments. For model setup, observed drainage discharges, sediment and meteorological data for the period 2008–2012 were used. Meteorological records were obtained from the meteorological station located within the basin. Data on soil series and their properties, land use, climate, land management practices, digital elevation model and the existing agricultural drainage system (network of drainage canals) in the study area were employed as model inputs. Model calibration was performed using the SUFI-2 algorithm within the SWAT-CUP program. In the evaluation of the calibration and validation results, the coefficient of determination (R²), Nash–Sutcliffe efficiency coefficient (NSE) and percentage bias (PBIAS) between observed and simulated values were used. According to the model performance statistics, a good agreement was obtained between observed and simulated drainage discharges. However, the parameter sets used for sediment transport were not found to be adequate, since they did not reach an acceptable level of performance. Considering the data set used in the study, the model assumptions and the complex sediment dynamics of agricultural drainage channels in the Agricultural Drainage Basin, this result indicates that the ability of the SWAT model to represent sediment transport in such systems requires further and more detailed calibration efforts.
Benzer Tezler
- Amik Ovası tabanının ortam koşullarında meydana gelen çevresel değişiklikler
The Alterations at the Amik Plain's base of the environmental condition
MEHMET ZOR
- Tarsus ovası drenaj kanal sularının niteliği ve sulamada kullanılma olanakları
Water quality of drainage canal waters in Tarsus plain and possible utilization of drainage canal waters for irrigation
ALİ YARPUZLU
Doktora
Türkçe
1999
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ATTİLA YAZAR
- Nutrient dynamics in coastal lagoons: Dalyan lagoon case study
Kıyı lagünlerinde nütrient dinamiği: Dalyan lagünü örneği
MELİKE GÜREL
- Yüzey sulama sistemlerinde sulama işletmeciliği model yaklaşımı
Operational model approach for surface irrigation systems
MURAT TEKİNER
Doktora
Türkçe
2008
ZiraatAnkara ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEVLÜT BEYRİBEY
- Erzincan Ovası'nda drenaj sistemlerinin işletilmesinde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri
Operational problems of the drainage systems in Erzincan Plain and some suggestions
AYNUR FAYRAP
Doktora
Türkçe
2002
ZiraatAtatürk ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ABDURRAHMAN HANAY
