Çocuk üniversiteleri için kuramsal bir model önerisi: İdeal Çocuk Üniversitesi
A theoretical model proposal for children's universities: The Ideal Children's University
- Tez No: 984209
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DAVUT HOTAMAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Ders programları, Gömülü teori, Model tasarımı, Okul dışı öğrenme, Çocuk Üniversitesi, Curriculum, Grounded theory, Model design, Out-of-school learning, Child University
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çocukların uyanık zamanının sınırlı bir bölümü sınıfta geçer; Çocuk üniversitesi bu geniş sınıf dışı zamanı nitelikli öğrenmeye dönüştürmeyi hedefler. Bu çalışma, Türkiye'deki ve yurt dışındaki çocuk üniversitesi programlarını kapsamlı biçimde incelemeyi ve elde edilen veriler doğrultusunda yeni ve İdeal Çocuk Üniversitesi Modeli tasarlamayı amaçlamaktadır. Bu araştırmada, yapılandırmacı gömülü teori modeli esas alınmıştır. Çalışmada kullanılan veriler, öğretmen, öğrenci, veli, yönetici ile yapılmış yarı yapılandırılmış görüşmeler, odak grup görüşmeleri, sınıf, bina ve etkinlik gözlemleri, doküman incelemeleri ve araştırmacı memoları yoluyla toplanmış. Veriler, açık, odaklı ve seçici kodlama aşamalarında çözümlenmiştir. Alan çalışması 2023-2025 yıllarında Türkiye, Rusya, Almanya ve Avusturya'nın farklı şehirlerinde bulunan aktif ve gönüllü çocuk üniversiteleri ve paydaşlarıyla yürütülmüştür. Çocuk üniversiteleri; misyon–vizyon, yönetişim ve idari yapı, personel temini ve gelişimi, öğretmen rolü, hedef ve içerik, öğretim süreçleri, ölçme–değerlendirme, altyapı, öz değerlendirme, öğrenci seçimi, veli etkileşimi ve kurumsal iş birlikleri boyutlarında incelenmiştir ve bulguların sentezine dayanarak İdeal Çocuk Üniversitesi Modeli geliştirilmiştir. Araştırmanın önemli bulgularından biri de Türkiye'deki çocuk üniversitelerinde yürütülen öz değerlendirme süreçlerinin kurumsal gelişimi destekleyen belirli uygulamaları içermekle birlikte henüz sistematik, bütüncül ve standartlaşmış bir yapıya ulaşmadığıdır. Uluslararası örneklerde de öz değerlendirme sistemlerinin gelişime açık olmakla birlikte yeterince kurumsallaşmadığı görülmüştür. Bu nedenle çalışmada, öz değerlendirme ile dış değerlendirmeyi düzenli ve güvenilir biçimde yürütecek, İdeal Çocuk Üniversitesi Modeliyle uyumlu ve kurumsal iyileştirmeyi yönlendiren bağımsız bir değerlendirme ve kalite güvencesi biriminin oluşturulması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Only a limited portion of children's waking hours is spent in the classroom; children's universities aim to transform this substantial out-of-class time into high-quality learning. This study aims to comprehensively examine children's university programs in Turkey and abroad, and to design a new and Ideal Children's University Model based on the findings obtained. The research employs the constructivist grounded theory approach. Data were collected through semi-structured interviews with teachers, students, parents, and administrators; focus group discussions; observations of classrooms, facilities, and activities; document analysis; and researcher memos. The data were analyzed through open, focused, and selective coding. Fieldwork (2023–2025) was carried out with active children's universities and their stakeholders—who participated on a voluntary basis—in various cities across Turkey, Russia, Germany, and Austria. Children's universities were examined across the following dimensions: mission–vision; governance and administrative structure; staff recruitment and development; the role of the teacher; objectives and content; teaching–learning processes; assessment and evaluation; infrastructure; self-evaluation; student selection; parent engagement; and institutional partnerships. Based on a synthesis of the findings, the Ideal Children's University Model was developed. One of the study's key findings is that, although the self-evaluation processes implemented in children's universities in Turkey include certain practices that support institutional development, they have not yet attained a systematic, holistic, and standardized structure. International cases similarly show that self-evaluation systems, while open to improvement, have not yet become sufficiently institutionalized. Accordingly, the study recommends establishing an independent evaluation and quality assurance unit—aligned with the Ideal Children's University Model—to conduct self-evaluation and external evaluation on a regular and reliable basis and to steer continuous institutional improvement.
Benzer Tezler
- Okulöncesi öğretmenlerin uzaktan öğretim yöntemi ile yetiştirilmesine yönelik program modeli
Başlık çevirisi yok
ÜLKÜ ÜSTÜNOĞLU
- Historical representation of women in leadership: A mixed-method analysis of enablers and barriers of women's progression in higher education
Kadınların liderlikteki tarihi temsili: Kadınların yükseköğretimde ilerlemelerini kolaylaştıran ve engelleyen faktörlerin bir karma yöntem analizi
ÖZLEM BAYKAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. MERVE ZAYİM KURTAY
- Çocuk gelişimi bölümü öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeylerinin eleştirel düşünme becerileri üzerindeki etkisine yönelik bir araştırma
An investigation into the impact of digital literacy levels on the critical thinking skills of students in the department of child development
TÜLAY GÜLKANAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUĞBA AKTAŞ NEŞE
- Okul öncesi döneme yönelik çevrimiçi ebeveyn cinsellik eğitimi programı'nın ebeveynlerin cinsel farkındalığına etkisinin incelenmesi
Examination of the effect of the online parental sexuality education program for preschool period on parents' sexual awareness
SILA UZKUL
Doktora
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE DİLEK ÖĞRETİR ÖZÇELİK
- Eğitim sosyolojisi açısından 21. yüzyıl becerileri - Türkiye'de çocuk üniversiteleri modeli
21st century skills in the aspect of educational sociology – children's university model in Turkey
ZEYNEP DUYGU YENİAY ÜSKÜPLÜ
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve Öğretimİstanbul ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEN ŞATIROĞLU