Horasan harcının kumlu zeminlerin sıvılaşma direncine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of Horasan mortar on liquefaction resistance of sand
- Tez No: 985124
- Danışmanlar: DOÇ. DR. YETİŞ BÜLENT SÖNMEZER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İnşaat Mühendisliği, Civil Engineering
- Anahtar Kelimeler: Zemin sıvılaşması, Soil liquefaction
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırıkkale Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Depremler sırasında gelişen kumlu ve/veya siltli zeminlerin sıvılaşması nedeniyle bina, köprü, barajlar gibi üst yapılarda ve boru hatları, yeraltı depolama tankları ve atık su sistemleri gibi gömülü alt yapı sistemlerinde ciddi hasarlar oluştuğu bilinmektedir. Bu olumsuz etkilerden dolayı sıvılaşma mekanizması ve sıvılaşma riskinin azaltılması üzerine çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışmalar sıvılaşma riskinin yüksek olduğu kıyı bölgeleri ve birinci derece deprem bölgelerinde yoğunlaşmıştır. Birçok araştırmacı sıvılaşma direncini artırmak için çeşitli yöntemler önermiştir. Bu tez çalışmasında, daha çok eski dönemlerde tarihi yapılarda kullanılmış olan hidrolik özellik gösteren, düşük yoğunluklu ve yüksek dayanımlı Horasan harcının kumlu zeminlerin sıvılaşma potansiyeline etkisi araştırılmıştır. Bu amaçla, temiz kuma ağırlıkça %3, %6 ve %12 oranlarında Horasan harcı katılarak, %20, %40 ve %60 rölatif sıkılıkta (Dr) kuru yağmurlama yöntemi kullanılarak zemin numuneleri hazırlanmıştır. Bu numuneler 25, 50 ve 100 kPa efektif gerilmeler altında drenajsız koşullarda deformasyon kontrollü dinamik basit kesme deneylerine tabi tutulmuşlardır. Deneyler sonunda tüm numunelerin sıvılaşma enerjileri hesaplanmıştır. Çalışma sonunda elde edilen verilere göre; Horasan harcının eklenmesiyle kumun sıvılaşmaya karşı direncinin önemli oranda arttığı belirlenmiştir. Bunun yanı sıra tüm numunelerin sıvılaşmaya karşı direnci rölatif sıkılık ve efektif gerilmenin artışıyla birlikte artmaktadır. Yüksek efektif gerilmelerin ('=100 kPa) uygulandığı deneyler başta olmak üzere, rölatif sıkılık (Dr) arttıkça, Horasan harcı oranının artmasıyla birlikte sıvılaşma enerjisinin de (W) önemli derecede arttığı gözlenmiştir. Buna karşın, düşük rölatif sıkılıktaki örneklerde ve efektif gerilmenin görece düşük olduğu deneylerde Horasan harcı oranları ile sıvılaşma enerjisi değerleri arasında daha az ilişkinin olduğu belirlenmiştir. Tüm Horasan harcı oranlarındaki örneklerde rölatif sıkılığın sıvılaşma enerjisine etkisi özellikle 100 kPa efektif gerilme uygulanan v deneylerde çok daha net bir şekilde gözlenmiştir. Dahası %60 rölatif sıkılıkta 100 kPa efektif gerilme uygulandığında; Horasan harcı oranının artmasıyla birlikte sıvılaşma enerjisi değerlerinin de önemli derecede arttığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
It is known that serious damages occur in superstructures such as buildings, bridges, dams, and buried infrastructure systems such as pipelines, underground storage tanks and wastewater systems due to the liquefaction of sandy and/or silty soils that develops during earthquakes. Due to these negative effects, some previous studies have been carried out concerning the liquefaction mechanism and reducing the risk of liquefaction. These studies are concentrated in coastal areas and first-degree earthquake zones where liquefaction risk is high. Many researchers have proposed various methods to increase the resistance to liquefaction. In this study, the effect of Horasan mortar which has low-density, high-strength and hydraulic properties mostly used in historical buildings in ancient times on the liquefaction potential of sandy soils was investigated. For the purpose, the specimens containing 3%, 6% and 12% ratios of Horasan mortar were prepared by dry pluvation at the relative density (Dr) values of 20%, 40% and 60%. These samples were subjected to strain-controlled dynamic simple shear tests under undrained conditions with effective stresses of 25, 50 and 100 kPa. At the end of the tests, the liquefaction energies (W) of all samples were calculated. Based on the test results, it was determined that the resistance of the sand against liquefaction increased significantly with the addition of Horasan mortar. Besides, the liquefaction resistance of all samples increases with the increase of relative density and effective stress. It was observed that the liquefaction energy (W) increases significantly with the increase of the relative density (Dr) and the increase in the ratio of Horasan mortar, especially in the tests where high effective stresses ('=100 kPa) were applied. On the other hand, it is determined that there is a weak correlation between the ratios of Horasan mortar and liquefaction energy of the samples with low relative density under relatively low effective stresses. The effect of relative density on the liquefaction energy of all ratios of Horasan mortar was observed quite clearly, especially in tests that 100 kPa effective stress is applied. Moreover, when an effective stress of 100 kPa is applied at 60% relative density, it is indicated that the liquefaction energy increases significantly with the increase in ratio of Horasan mortar.
Benzer Tezler
- Tarihi yapılarda tuğla duvarların çelik hasır ve tekstil donatılı horasan harcı ile güçlendirilmesinin deneysel olarak incelenmesi
An experimental assessment of textile and wire reinforced horasan mortar strengthening of birick walls in historical buildings
ELİF TUBA ALHAN ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. NECDET TORUNBALCI
- Horasan harcının özelliklerinin doğal lifler ve puzolonik malzemeler ile geliştirilmesi
Improving the properties of khorasan mortar with natural fibers and pozzolanic materials
NİDA KÖSA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İnşaat MühendisliğiBilecik Şeyh Edebali Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLİN ÖZODABAŞ
- Tarihi yapılarda kullanılan Horasan harçlarının incelenmesi ve alternatif Horasan harcının üretilmesi
Examination of the Khorasan mortars used in historical buildings and production of alternative Khorasan mortar
MUSTAFA DAYI
Doktora
Türkçe
2017
İnşaat MühendisliğiGazi ÜniversitesiYapı Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN YILMAZ ARUNTAŞ
- Kenevir lifi, keçi kılı ve polipropilen elyaf katkılı horasan harcının özelliklerinin araştırılması
Investigation of the properties of hemp fiber, goat hair and polypropylene fiber added khorasan mortar
NİMET ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İnşaat MühendisliğiKırklareli Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL KILIÇ
- Horasan harcında farklı tür ve oranlarda agrega kullanımının harcın fiziksel ve mekanik özelliklerine etkisi
The effect of the use of aggregate in different types andratios of horasan mortar on its physical and mechanicalcharacteristics
GÖZDE GÖKÇEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
İnşaat MühendisliğiKırklareli Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL KILIÇ