Aristoteles'in biyoloji felsefesinde yöntem problemi
The problem of methodology in Aristotle's philosophy of biology
- Tez No: 985648
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN YÜCEFER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Felsefe, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Felsefe Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hayvanların incelenmesinin ve açıklanmasının bilimsel bir çalışma haline gelmesi, alana özgü bir yöntemle gerçekleşir. Bu açıdan, hayvanlara ait olguların incelenmesi için yöntemsel bir çalışmanın gerekli olup olmadığı sorusu Aristoteles'in felsefi zoolojisinin çıkış noktasıdır. Bu çalışmanın amacı, Aristoteles'in mantık metinlerinde ortaya koyduğu bilimsel yöntemin hayvanları incelemede yeterli olup olmadığını ve zoolojik araştırmanın genel bilimsel yöntemin ötesinde kendine özgü bir yaklaşım gerektirip gerektirmediğini sorgulamaktır. Buradan yola çıkarak, birinci bölümün başlangıcında Aristoteles'in zooloji külliyatı ile yöntem tartışmasını ele alacağız. Daha sonra, teorik bir faaliyette söz konusu olan tavırlardan ve zoolojiye yönelik yeni bir tavırdan bahsedeceğiz. Ardından, mantık metinlerini merkeze alınarak bilimsel araştırma modeli üzerinde duracağız ve bu modelin zoolojiye uygulanıp uygulanamayacağı hakkındaki yorumu tartışacağız. İkinci bölümde hayvanların araştırılmasının Sokrates-öncesi filozoflarda neden doğa bilimi çerçevesinde ele alındığını irdeleyeceğiz. Zoolojinin bağımsız bir bilim olmasının önündeki engelleri görebilmek için özel olarak Empedokles ve Demokritos'un doğa anlayışlarına odaklanacağız. Bu kısımda hayvanların doğasını maddi öğelere veya dış görünüşe bağlı kalarak açıklamanın getirdiği problemler serimlenecektir. Son bölümde ise hayvanları sınıflandırma fikri üzerinde duracağız. Bu bağlamda genel olarak bölme yöntemi olan diairesis ile Platon'un diyaloglarında karşımıza çıkan ikiye ayırarak bölme yöntemine karşılık gelen dichotomia'nın doğal türleri açıklamada yeterli olup olmadığına ve Aristoteles'in getirdiği eleştirilere yer verilecektir.
Özet (Çeviri)
It is in a domain-specific method that the investigation and explanation of animals come to be scientific research. In this respect, it is the starting point of Aristotle's philosophical zoology to question whether a methodological study is necessary for the inquiry of the phenomena regarding animals. The purpose of this study is to question whether the scientific method presented in Aristotle's logic texts is sufficient for studying animals and whether zoological research requires a domain-specific method to itself beyond the general scientific method. Based on this, we will deal with Aristotle's zoological corpus and his discussion of method at the beginning of the first chapter. Then the attitudes involved in a theoretical study and a new attitude towards zoology will be mentioned. Afterwards, with a focus on the texts of logic, the scientific research model will be emphasized and the interpretation of whether this model can be applied to zoology will be discussed. The second chapter examines why the study of animals was considered within the framework of natural science by pre-Socratics. A special focus will be placed on Empedocles' and Democritus' accounts of nature in order to see the obstacles that prevented zoology from becoming an independent science. This section is devoted to the problems of explaining the nature of animals in terms of material elements or shape. The last chapter is concerned with the idea of classifying animals. In this context, the discussion will address whether the general method of division known as diairesis and the method of dichotomous division, dichotomia, which appears in Plato's dialogues, are sufficient for explaining natural kinds, as well as the criticisms advanced by Aristotle.
Benzer Tezler
- Aristoteles felsefesinde 'fonksiyon' kavramının yeniden tanımlanması üzerine: 'Ahlâki sorumluluk' ve 'biyolojik zorunluluk' arasındaki çelişkiye ilişkin bir değerlendirme
On redefining the concept of 'function' in Aristotle's philosophy: An investigation into the contradiction between 'moral responsibility' and 'biological determinism'
KADİR KÜTÜKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
FelsefeAydın Adnan Menderes ÜniversitesiFelsefe Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TUNCAY SAYGIN
- Biyoloji felsefesinde insan varlığı sorunu
The problem of human being in the philosophy of biology
GÜLHAN ŞERBETÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
FelsefeBartın ÜniversitesiFelsefe Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SVITLANA NESTEROVA COŞKUN
- Câhız'ın tabiat felsefesinde evrimin imkânı
The possibility of evolution in al-Jāḥiẓ's natural philosophy
VEYSEL ELİŞ
Doktora
Türkçe
2023
DinSiirt ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMALETTİN ERDEMCİ
DOÇ. DR. MUSTAFA YAVUZ
- İslam felsefesinde kendiliğinden oluş düşüncesi
The idea of spontaneous generation in Islamic philosophy
EDA OĞUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Felsefeİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HARİS MACİC