Yoğun bakım ünitesinde disfajinin tarama testleriyle insidansının saptanması ve kalış/mortaliteye etkisi
Detection of dysphagia incidence using screening tests in the intensive care unit and its impact on length of stay and mortality
- Tez No: 985733
- Danışmanlar: PROF. DR. DİLEK MEMİŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Anestezi ve Reanimasyon, Anesthesiology and Reanimation
- Anahtar Kelimeler: Disfaji, Mortalite, Yatış süresi, Yoğun bakım, Dysphagia, Intensive Care, Length of Stay, Mortality
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trakya Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) entübe izlenen erişkinlerde yatak-başı yutma tarama testleriyle (TOR-BSST, MMASA, 3-SSS) saptanan orofaringeal disfaji insidansını, günlere göre seyrini ve klinik sonuçlarla ilişkisini değerlendirmektir. Yöntem: Tek merkezli, prospektif gözlemsel bu çalışmada 23–80 yaş arası 156 entübe hasta (erkek %50,6) dâhil edildi. Demografik ve klinik veriler (yaş 65,03±10,40 yıl; VKİ 28,15±3,43 kg/m²; ASA 3 %79,5; APACHE II 34,66±9,27; entübasyon süresi 7,01±2,80 saat) kaydedildi. TOR-BSST, MMASA ve 3-SSS testleri 1.–7. günler ve uygun olgularda 7–14. gün aralığında uygulandı. Birincil sonlanımlar test-pozitiflik oranları, ikincil sonlanımlar pnömoni sıklığı ile YBÜ ve hastane kalış süreleriydi. Bulgular: Disfaji insidansı TOR-BSST için %12,8, MMASA için %14,1 ve 3-SSS için %14,1 olup en az bir testte pozitiflik %16,7 olarak saptandı. Pozitiflik 1. günde en yüksekti (TOR-BSST %12,2; MMASA %13,5; 3-SSS %12,2) ve izleyen günlerde azalarak 6. günden itibaren saptanmadı. İlk gün her testte %6–7 düzeyinde“tanı konulamadı”sonucu mevcuttu. Pnömoni toplamda %4,5 oranında izlendi ve disfaji olanlarda anlamlı olarak daha yüksekti (TOR-BSST: %25,0 vs %1,5; MMASA: %31,8 vs %0; 3-SSS: %31,8 vs %0;“en az bir test”: %26,9 vs %0; tüm p<0,001). Disfaji varlığında YBÜ kalış süresi tüm testlerde anlamlı olarak uzundu (TOR-BSST: 4,05±1,64 vs 2,88±1,66 gün; p=0,001; MMASA: 4,32±1,89 vs 2,81±1,58 gün; p<0,001; 3-SSS: 3,91±1,77 vs 2,88±1,65 gün; p=0,005;“en az bir test”: 4,12±1,86 vs 2,81±1,59 gün; p<0,001). Hastane kalış süresi disfaji gruplarında sayısal olarak daha uzun olsa da istatistiksel anlamlılık görülmedi (tüm p>0,05). Çıkış şekli açısından eksitus oranı %2,6 idi. Sonuç: YBÜ'de entübe hastalarda orofaringeal disfaji %12,8–%14,1 aralığında saptanmakta ve pozitiflikler ilk günlerde belirginleşmektedir. Disfaji pnömoni ile anlamlı biçimde ilişkili olup YBÜ kalış süresini uzatmaktadır; hastane kalış süresi üzerindeki artış istatistiksel olarak desteklenmemiştir. Erken dönemde seri/kompozit tarama ve pozitif olgularda hızlı beslenme güvenliği–rehabilitasyon adımları klinik yönetimde önceliklendirilmelidir.
Özet (Çeviri)
Objective: To determine the incidence and temporal pattern of oropharyngeal dysphagia detected by bedside screening tools (TOR-BSST, MMASA, 3-SSS) in intubated adult intensive care unit (ICU) patients, and to examine its associations with clinical outcomes. Methods: In this single-center prospective observational cohort, 156 intubated patients aged 23–80 years were enrolled (50.6% male; mean age 65.03±10.40 years; BMI 28.15±3.43 kg/m²; ASA III 79.5%; APACHE II 34.66±9.27; intubation duration 7.01±2.80 hours). TOR-BSST, MMASA, and 3-SSS were administered on days 1–7 and, when feasible, during the 7–14-day interval. Primary outcomes were test positivity rates; secondary outcomes were pneumonia and lengths of ICU and hospital stay. Results: Dysphagia incidence was 12.8% with TOR-BSST, 14.1% with MMASA, and 14.1% with 3-SSS; the proportion with at least one positive test was 16.7%. Positivity peaked on day 1 (TOR-BSST 12.2%; MMASA 13.5%; 3-SSS 12.2%) and declined thereafter, with no positives detected from day 6 onward. On day 1,“unable to diagnose”results occurred in approximately 6–7% across tests. Overall pneumonia occurred in 4.5% and was significantly higher in dysphagia-positive patients (TOR-BSST: 25.0% vs 1.5%; MMASA: 31.8% vs 0%; 3-SSS: 31.8% vs 0%; composite“≥1 positive test”: 26.9% vs 0%; all p<0.001). Dysphagia was associated with longer ICU stay across all definitions (TOR-BSST: 4.05±1.64 vs 2.88±1.66 days; p=0.001; MMASA: 4.32±1.89 vs 2.81±1.58 days; p<0.001; 3-SSS: 3.91±1.77 vs 2.88±1.65 days; p=0.005; composite: 4.12±1.86 vs 2.81±1.59 days; p<0.001). Hospital length of stay was numerically longer in dysphagia-positive groups but not statistically significant (all p>0.05). Overall in-hospital mortality (exitus) was 2.6%. Conclusion: In intubated ICU patients, dysphagia is detected in approximately 13–17% and clusters in the early ICU period. Dysphagia is significantly associated with pneumonia and prolonged ICU stay, whereas the increase in hospital length of stay is not statistically supported. Early serial/composite bedside screening and prompt feeding-safety and rehabilitation measures in positive cases should be prioritized.
Benzer Tezler
- Yoğun bakım hemşirelerine disfajiye yönelik eğitim verilmesinin bilgi, bakım ve özyeterlilik algılarına etkisi
The effect of providing training on dysphagia to intensive care nurses on their perceptions of knowledge, care and self-efficiency
SABER DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hemşirelikİstinye ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SENNUR KULA ŞAHİN
- Disfajisi olan akut inme hastalarına uygulanan güvenli beslenme programının etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effectiveness of safe nutrition program applied to acute stroke patients with dysphagia
AYSEL ÇAVUŞOĞLU
Doktora
Türkçe
2024
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşaİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZELİHA TÜLEK
- Yoğun bakım ünitesinde atelektazili hastalarda fizyoterapi yaklaşımlarının etkinliği
The Efficiency of the physiotherapy in atelectatic patients in the intensive care unit
SALİH TEPE
- Yoğun bakım ünitesinde çalışan hemşirelerin ölüm olayı karşısındaki anksiyete düzeylerinin belirlenmesi
Başlık çevirisi yok
ÜLKİYE TATAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. BİRSEN YÜRÜGEN