Bariatrik cerrahi sonrası uyku kalitesinde değişiklikler ve depresyon: Preoperatif ve postoperatif dönemlerin karşılaştırılması
Changes in sleep quality and depression after bariatric surgery: A comparison of preoperative and postoperative periods
- Tez No: 985891
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET RAŞİT AYDIN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Bariatric surgery, depression, obesity, sleep
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
GİRİŞ VE AMAÇ: Obezite, dünya genelinde hızla artan ve yaşam kalitesini düşüren önemli bir halk sağlığı sorunudur. Artmış yağ dokusu ve hormonal değişiklikler obez bireylerde uyku bozuklukları ve depresyon riskini artırmaktadır. Uyku kalitesi bozuldukça depresif belirtiler ağırlaşmakta, bu durum obeziteyle karşılıklı bir etkileşim oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, bariatrik cerrahi geçiren hastalarda preoperatif ve postoperatif dönemlerdeki uyku kalitesi ve depresyon düzeylerindeki değişimleri karşılaştırarak bu iki değişken arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir. YÖNTEM: Araştırmamız, 1 Kasım 2024 – 31 Temmuz 2025 tarihleri arasında Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Cerrahisi Polikliniği'ne bariatrik cerrahi amacıyla başvuran 18 yaş ve üzeri toplam 47 katılımcı ile tamamlanmıştır. Veriler, araştırmacı tarafından yüzyüze anket yöntemiyle toplanmış; demografik anket formu, Beck Depresyon Ölçeği, Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi ve Epworth Uykululuk Ölçeği kullanılmıştır. Analizler, SPSS v.27 istatistik programında yapılmıştır ve anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak alınmıştır. BULGULAR: Çalışmamızda bariatrik cerrahi sonrası dönemde katılımcıların uyku kalitesi ve depresyon düzeylerinde belirgin iyileşme saptanmıştır. Preoperatif dönemde hafif ve orta depresyon düzeyinde olan hastalar, postoperatif dönemde minimal düzeye gerilemiştir. Uyku kalitesi açısından değerlendirildiğinde, postoperatif dönemde katılımcıların %83'ünde iyi uyku kalitesi elde edilmiş, gündüz uykululuk düzeyleri de normal sınırlara inmiştir. Yeme bozukluğu oranı preoperatif dönemde %63,8 iken postoperatif dönemde %8,5'e düşmüş; yeme bozukluğu olan bireylerde depresyon ve gündüz uykululuk puanlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, uyku kalitesi kötü olan bireylerde depresyon skorlarının daha yüksek olduğu ve öznel uyku kalitesi arttıkça PUKİ puanlarının anlamlı biçimde azaldığı saptanmıştır. SONUÇ: Çalışmamızda, bariatrik cerrahinin obez bireylerde kilo kaybını sağlamanın yanında uyku kalitesi ve psikolojik iyilik halini de olumlu yönde etkilediği sonucuna varılmaktadır. Ayrıca, yeme bozukluğu varlığının depresyon ve gündüz uykululuğu ile ilişkili olması multidisipliner yaklaşımın gerekliliğini vurgulamaktadır. Bulgular, obezitenin yalnızca bireysel değil, genetik ve çevresel faktörlerle şekillenen bir süreç olduğunu ve aile odaklı stratejilerin gerekliliğini ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimler: Bariatrik cerrahi, depresyon, obezite, uyku
Özet (Çeviri)
AIM: Obesity is a major public health problem that is rapidly increasing worldwide and reducing the quality of life. Increased adipose tissue and hormonal alterations elevate the risk of sleep disorders and depression, forming a bidirectional link with obesity. This study evaluates the relationship between sleep quality and depression by comparing preoperative and postoperative changes in bariatric surgery patients. MATERIALS AND METHODS: The study included 47 adults (≥18 years) who applied for bariatric surgery at Sakarya Training and Research Hospital between November 2024 and July 2025. Data were collected by the researcher through face-to-face surveys using a demographic questionnaire, the Beck Depression Inventory, the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), and the Epworth Sleepiness Scale. Analyses were conducted in SPSS v.27 with p<0.05 considered significant. RESULTS: In our study, a significant improvement was observed in participants' sleep quality and depression levels after bariatric surgery. Patients who exhibited mild to moderate depression preoperatively showed a reduction to minimal levels postoperatively. Regarding sleep quality, 83% of participants achieved good sleep quality in the postoperative period, and their daytime sleepiness levels returned to normal ranges. The rate of eating disorders decreased from 63.8% in the preoperative period to 8.5% postoperatively, and individuals with eating disorders were found to have higher depression and daytime sleepiness scores. Additionally, individuals with poor sleep quality had higher depression scores, and a significant decrease in PSQI scores was observed as subjective sleep quality improved. CONCLUSION: Our study demonstrates that bariatric surgery not only facilitates weight reduction in obese individuals but also enhances sleep quality and psychological well-being. The observed link between eating disorders, depression, and daytime sleepiness underscores the need for a multidisciplinary approach. Moreover, the results suggest that obesity arises from both genetic and environmental determinants, highlighting the value of family-centered interventions.
Benzer Tezler
- Bariatrik cerrahi uygulanacak hastalarda cerrahi korku düzeyinin ameliyat sonrası ağrı, bulantı-kusma ve uyku kalitesi ile ilişkisi
The relation between surgical fear levels of patients scheduled for bariatric surgery and postoperative pain, nausea-vomiting and sleep quality
GAMZE ODABAŞI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HemşirelikNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLDEN KÜÇÜKAKÇA ÇELİK
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜYESİ ÖZLEM AŞCI
- Bariatrik cerrahi geçiren hastalarda ameliyat öncesi uyku kalitesi ile ameliyat sonrası ağrı ve anksiyete düzeyi arasındaki ilişki
The relationship between preoperative sleep quality and postoperative pain and anxiety level in patients undergoing bariatric surgery
BUSE NUR YULA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaHemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YELİZ ÇULHA
- Bariatrik cerrahi geçirmiş bireylerin gastrointestinal sistem ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of gastrointestinal system and quality of life of individuals who have undergon bariatric surgery
MELİKE ASLIHAN KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Okan ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜBRA DERYA İPEK
- Bariyatrik cerrahi uygulanan hastalarda ameliyat sonrası ağrı şiddetinin uyku kalitesine etkisi
The effect of postoperative pain severity on sleep quality in patients undergoing bariatric surgery
GÜLŞAH KAPIYOLDAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Genel Cerrahiİstanbul Atlas ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURGÜL ARPAG
- Morbid obezite cerrahisi geçiren bireylerin ameliyat öncesi ve sonrası uyku kalitelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the preoperative and postoperative sleep quality of patients undergoing bariatric surgery
BUSE KILIÇASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYFER ÖZBAŞ