The dıvergent paths of rabat and marrakesh: modernızatıon versus herıtage preservatıon ın moroccan cıtıes
Rabat ve marrakeş'in farklı yolları: Fas şehirlerinde modernleşme ve mirası koruma.
- Tez No: 986192
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. ZEHRA TONBUL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Fransız sömürge kentsel tasarımı, Fas şehirleri, Rabat, Marakeş, Mirasın korunması, French colonial urban design, Moroccan cities, Rabat, Marrakesh, Heritage preservation
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstinye Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık, Planlama ve Tasarım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Fas'ın en sembolik iki şehri olan Rabat ve Marakeş'te Fransız sömürge dönemine ait kentsel planlamanın mirasın korunması ve yeniden yorumlanması üzerindeki kalıcı etkilerini eleştirel bir şekilde incelemektedir. Karşılaştırmalı tarihsel bir yaklaşım kullanarak, sömürge mekânsal miraslarının bağımsızlık sonrası dönemde kentsel kimliği, kültürel hafızayı ve koruma pratiklerini nasıl şekillendirmeye devam ettiğini araştırmaktadır. Fransız Protektorası'nın idari başkenti olarak görev yapan Rabat, sıklıkla tarihi ve kültürel zenginliğini göz ardı eden, yerine devasa modernist projeleri önceliklendiren önemli yenileme girişimlerine sahne olmuştur. Buna karşın, görünürdeki özgünlüğüyle tanınan Marakeş, zengin geçmişini —özellikle UNESCO tarafından tescillenmiş medinasını— ulusal kimliğin ana unsurlarından biri ve turistik cazibenin temel taşı olarak kullanmıştır. Bu araştırma, her iki şehirde de büyüme ile koruma arasındaki güncel gerilimlerin, Ville Nouvelle ile medinanın kasıtlı ayrımı gibi sömürge dönemi ikiliklerinden kaynaklandığını ileri sürmektedir. Vaka analizleri ve akademik literatürden yararlanan tez, Faslı yetkililerin bu miras alınmış kentsel çerçeveleri nasıl müzakere ettiklerini eleştirel bir şekilde değerlendirmektedir. Mimari müdahaleleri, düzenleyici politikaları ve mirasın yönetimi ile ticarileşmesini şekillendiren sosyo-ekonomik faktörleri analiz etmektedir. Bulgular, Rabat'ın tarihsel sürekliliği kesintiye uğratan uluslararasılaşmış kentsel estetikleri giderek daha fazla benimsediğini; Marakeş'in ise daha küratöryel ancak ticarileştirilmiş bir miras bağlantısını sürdürdüğünü ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma, sömürge mekânsal mantıklarının, çağdaş Fas mirasını hem kültürel bir değer hem de politik bir araç olarak konumlandıracak şekilde aktif olarak yeniden yorumlandığını göstermektedir. Fas örneği, modernite ile kültürel bütünlüğü dengeleyen daha bütüncül miras stratejilerine duyulan ihtiyacı vurgulamakta ve benzer mimari miraslar ile kentsel dönüşüm süreçleri yaşayan diğer postkolonyal şehirler için daha geniş bir bilgi birikimi sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis critically examines the enduring impact of French colonial urban planning on the preservation and reinterpretation of heritage in two of Morocco's most emblematic cities, Rabat and Marrakesh. Using a comparative historical approach, it explores how colonial spatial legacies continue to shape urban identity, cultural memory, and conservation practices in the post-independence era. Rabat, which served as the administrative capital of the French Protectorate, saw significant renovation initiatives that frequently ignored its historical and cultural richness in favor of colossal modernism. In contrast, Marrakech, known for its apparent authenticity, has used its rich past, notably its UNESCO-listed medina, as a major component of national identity and a cornerstone of its tourist attraction. This research contends that modern tensions between growth and preservation in both cities stem from colonial-era dualities, such as the intentional separation of the Ville Nouvelle and the medina. Drawing on case studies, and scholarly literature, the thesis critically assesses how Moroccan authorities have negotiated these inherited urban frameworks. It analyzes architectural interventions, regulatory policies, and socio-economic factors shaping the management and commodification of heritage. The findings reveal that while Rabat increasingly adopts internationalized urban aesthetics that disrupt historical continuity, Marrakech sustains a more curated, yet commodified, connection to its heritage. In conclusion, this study demonstrates how colonial spatial logics are actively reinterpreted in ways that position contemporary Moroccan heritage as both a cultural asset and a political tool. The Moroccan instance emphasizes the need for more integrated heritage strategies that balance modernity and cultural integrity, providing broader knowledge for postcolonial cities dealing with similar architectural legacies and urban transition.
Benzer Tezler
- تحقيق ودراسة كتاب التسهيل وشفاء العليل للإمام محمد بن أحمد العوفي وبيان مكانته في علم القراءات
Muhammed b. Ahmed el-Avfî'nin Et-Teshîl ve Şifâü'l-Alîl adlı eserinin kıraat ilminedeki yeri ve tahkiki
AHMED HAFFAR
Doktora
Arapça
2025
DinSivas Cumhuriyet ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DURMUŞ ARSLAN
- Die Suche nach einer terminologischen Äquivalenz zum Begriff Der Metapher im Türkischen durch Vergleich von Rhetorik und belâgat
Metafor Kavramına Retorik- Belâgat Mukayesesi İçinde ve Belâgat Terminolojisinde Kavramsal Karşılık Arayışları
MEHMET AKİF DUMAN
Doktora
Almanca
2018
FelsefeJohannes Gutenberg-Unıversıtat MaınzTürkoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HENDRİK BOESCHOTEN
- From divergent paths to the same trap: The legitimacy crisis of the investor-state dispute settlement system
Farklı yollardan aynı tuzağa: Yatırımcı-devlet uyuşmazlıkları çözüm sisteminin meşruiyet krizi
ESMA YAĞMUR SÖNMEZ
Doktora
İngilizce
2024
Uluslararası İlişkilerOrta Doğu Teknik ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞERİF ONUR BAHÇECİK
- Globalization and the networks of expertise in Turkey: The Politics of autism
Başlık çevirisi yok
EMİNE ÖNCÜLER YAYALAR
- Türkiye'de faaliyet gösteren büyük ölçekli özel bankaların performanslarını etkileyen faktörler
Factors affecting the performance of large-scale private banks operating in Turkiye
ÖMER FARUK KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Bankacılıkİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KAYA TOKMAKÇIOĞLU