Engellenme toleransının duygusal yeme üzerindeki etkisi: Duygu düzenleme becerilerinin aracı rolü
The effect of distress tolerance on emotional eating: The mediating role of emotion regulation skills
- Tez No: 986697
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZGE ERBAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Duygusal yeme, engellenme toleransı, bilişsel duygu düzenleme, aracılık analizi, klinik müdahale, Emotional eating, frustration tolerance, cognitive emotion regulation, mediation analysis, clinical intervention
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Son dönemde pek çok bireyin deneyimlediği; duygu düzenleme güçlükleri, olumsuz duygularla başa çıkma, negatif benlik algıları, bozuk beden imajları ve kısıtlayıcı yeme düzenleri sıkça karşılaşılan ve duygusal yemeyi tetikleyen öncüllerdendir. Duygusal yemeyi tetikleyen bu öncüllerin pek çoğunda ve günlük hayat akışında belli durum ve duygulara (ideal bir beden, ideal kilo, ideal duygu durumu vb.) karşı engellenme durumunu çoğu birey deneyimlemekte ve bireyler bu engellenmelere karşı her zaman yapıcı yaklaşımlarda bulunacak yeterli tolerans ve kontrole sahip olamamaktadır. Zamanla duygusal yeme öncüllerinin davranışı hem başlatan hem de davranış sonrasında yeniden güçlenen mekanizmalar olarak işlev gördüğü; bu durumun, bireylerin hayatlarında kendi kendini besleyen paradoksal bir döngü oluşturduğu görülmektedir. Bu sebeple bu araştırmada, engellenme toleransı ile duygusal yeme arasındaki ilişki ve bu ilişkide bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin aracı rolü incelenmiştir. Engellenme toleransı, bireylerin zorluklarla karşılaştıklarında yaşadıkları zorlanmayı; duygusal yeme, olumsuz duygularla baş etmek için yiyeceğe yönelmeyi; duygu düzenleme ise bu duygularla başa çıkma becerisini ifade eder. Araştırma kapsamında, kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen 18–64 yaş arası 391 bireyden elde edilen veriler SPSS 27 ve PROCESS Macro Model 4 kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcıların 260'ı kadın, 131'i erkektir. Katılımcılardan demografik bilgi formu, Engellenme Toleransı Ölçeği, Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği ve Duygusal Yeme Ölçeği doldurmaları istenmiştir. Bulgular, engellenme toleransının duygusal yeme üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Ayrıca bilişsel duygu düzenleme becerileri duygusal yeme davranışlarını negatif yönde yordarken, aracı rol analizi bu becerilerin engellenme toleransı ile duygusal yeme arasındaki ilişkiyi anlamlı şekilde zayıflattığını ortaya koymuştur. Bu sonuçlar, duygusal yemenin fizyolojik ihtiyaçlarla değil, bireyin olumsuz duygularla başa çıkma ve duygu düzenleme becerileriyle de yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Çalışma, özellikle engellenme intoleransının yeme davranışları üzerindeki etkisini bilişsel stratejiler aracılığıyla açıklaması bakımından literatürdeki boşluğu doldurmaktadır. Bulgular, yeme bozukluklarının önlenmesi ve tedavisinde duygu düzenleme temelli psikoeğitim ve terapötik müdahalelerin önemini vurgulamaktadır. Dolayısıyla araştırma, hem klinik uygulamalar hem de önleyici ruh sağlığı çalışmaları açısından önemli katkılar sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
In recent years, emotion regulation difficulties, coping with negative emotions, negative self-perceptions, distorted body images, and restrictive eating patterns are frequently encountered and are among the antecedents that trigger emotional eating. Many individuals experience frustration toward certain situations and emotions (such as an ideal body, ideal weight, ideal emotional state, etc.) both within these antecedents that trigger emotional eating and within the flow of daily life, and individuals do not always have sufficient tolerance and control to respond to these frustrations in a constructive manner. Over time, it is observed that the antecedents of emotional eating function as mechanisms that both initiate the behavior and become strengthened again after the behavior, creating a self-perpetuating paradoxical cycle in individuals' lives. For this reason, in this study, the relationship between frustration tolerance and emotional eating and the mediating role of cognitive emotion regulation strategies in this relationship were examined. Frustration tolerance refers to the difficulty individuals experience when they encounter challenges; emotional eating refers to turning to food to cope with negative emotions; and emotion regulation refers to the ability to cope with these emotions. Within the scope of the research, the data obtained from 391 individuals aged 18– 64, selected through convenience sampling, were analyzed using SPSS 27 and PROCESS Macro Model 4. Among the participants, 260 were women and 131 were men. Participants were asked to complete a demographic information form, the Frustration Tolerance Scale, the Cognitive Emotion Regulation Questionnaire, and the Emotional Eating Scale. The findings showed that frustration tolerance had a significant effect on emotional eating. In addition, while cognitive emotion regulation skills negatively predicted emotional eating behaviors, the mediation analysis revealed that these skills significantly weakened the relationship between frustration tolerance and emotional eating. These results show that emotional eating is not related to physiological needs but is also closely associated with individuals' abilities to cope with negative emotions and their emotion regulation skills. The study fills a gap in the literature by explaining the effect of frustration intolerance on eating behaviors through cognitive strategies. The findings emphasize the importance of emotion-regulation-based psychoeducation and therapeutic interventions in the prevention and treatment of eating disorders. Therefore, the research provides important contributions for both clinical practice and preventive mental health efforts.
Benzer Tezler
- The relationship between vulnerable narcissism and fear of intimacy: The mediating role of frustration tolerance
Kırılgan narsisizm ve yakınlık korkusu arasındaki ilişki: Frustrasyon toleransının aracı rolü
SELİN BAKTIR
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇİĞDEM KOŞE
- Antisosyal kişilik bozukluğu olan bireylerde dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu eştanısı ve yürütücü işlevlerle ilişkisi
Comorbidity of adult attention deficit hyperactivity disorder and its relation to executive functions in patients with antisocial personality disorder
MEHMET SAMİ İYİSOY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
PsikiyatriGataRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MESUT ÇETİN
- Antimikrobiyal peptit ve silikat katkılı fleksible biyomalzemenin antibakteriyel etkinliğinin incelenmesi
Investigating the antibacterial activity of antimicrobial peptide and silicate integrated flexible biomaterial
İHSAN ÇOŞKUN
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Biyomühendislikİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiBiyomedikal Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİDEM ŞEN KARAMAN
DOÇ. DR. OZAN KARAMAN
- Eşine veya partnerine şiddet uygulayan erkeklerin kişisel ve ilişkisel profili ile sosyal beceri ve frustrasyon toleransı arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between social skills, frustration tolerance and personal and relationship profile of men who commit spousal or partner violence
UMUT HAKAN AHTIHAN
Doktora
Türkçe
2021
Adli Tıpİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZEYNEP BELMA GÖLGE
- Pediatrik böbrek transplantasyonlarındaki rejeksiyonlarda fas/fas L. gen polimorfizminin rolü
Başlık çevirisi yok
PELİN ERTAN KARA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2003
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıEge ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVGİ MİR