Irak Amirli ilçesi Türkmenlerinin sözlü kültür ürünleri üzerine birinceleme
A study on the oral cultural products of Turkmens of Iraq Amirlidistrict
- Tez No: 987283
- Danışmanlar: DOÇ. DR. VİLDAN KOÇOĞLU GÜNDOĞDU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Irak Türkmenleri, Amirli, sözlü kültür, ağız özellikleri, Türk halk edebiyatı, Iraqi Turkmens, Amirli, oral culture, mouth features, Turkish public literature
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Irak, tarih boyunca Türk kültürü ve edebiyatı açısından önemli bir merkez olmuştur. Irak'ın Selahaddin İline bağlı olan Amirli, özellikle Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde kültür ve sanat alanında öne çıkan bölgelerden biri olmuş, günümüzde de yoğun Türkmen nüfusuyla dikkati çeken bir yerleşim yeridir. Bu tarihî ve kültürel birikim, bölgede sözlü kültür geleneğinin gelişmesine ve kuşaktan kuşağa aktarılmasına zemin hazırlamıştır. Sözlü kültür ürünleri, halk edebiyatının temelini oluşturan ve toplumun ortak hafızasını yansıtan kaynaklardır. Ancak bu ürünlerin yazıya geçirilmemesi, sonraki kuşaklara aktarılmasını güçleştirmekte ve unutulma riskini arttırrmaktadır. Bu anlayış doğrultusunda hazırlanan“Irak Amirli İlçesi Türkmenlerinin Sözlü Kültür Ürünleri Üzerine Bir İnceleme”başlıklı bu tezde, Amirli ilçesine ait sözlü kültür ürünleri incelenmiş, alan araştırmaları ile derlenen veriler kayıt altına alınarak sistemli bir şekilde değerlendirilmiştir. Çalışma dört ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Irak Türkmenlerinin genel durumu, Irak Türkmen edebiyatı ile Amirli ilçesinin tarihî, coğrafî ve sosyo-kültürel yapısı tanıtılmıştır. İkinci bölümde masal, horyat, atasözü, ağıt, bilmece ve ninni gibi sözlü kültür ürünleri sesli ve yazılı kaynaklardan derlenmiş; bu metinlerin transkripsiyonu yapılarak yazıya aktarılmış ve örnek metinlerle desteklenmiştir. Üçüncü bölümde elde edilen veriler doğrultusunda sözlü ürünlerin yapısal özellikleri şekil bilgisi açısından incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise derlenen metinlere dayalı bir metin sözlüğü hazırlanmıştır. Tezin sonuç bölümünde, tüm bölümlerden elde edilen bulgular genel bir değerlendirme ile sunulmuş; çalışmada yararlanılan kaynaklara kaynakça bölümünde yer verilmiştir. Ayrıca çalışmanın sonunda, saha araştırması sırasında çekilmiş olan fotoğraflara yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
Iraq has been an important center for Turkish culture and literature throughout history. Amirli, located in the Salahaddin Province of Iraq, was one of the regions that stood out in the fields of culture and art, especially during the Seljuk and Ottoman periods, and today it is a settlement that attracts attention with its dense Turkmen population. This historical and cultural accumulation has paved the way for the development of oral culture traditions in the region and their transmission from generation to generation. Oral culture products are sources that form the basis of folk literature and reflect the collective memory of society. However, the fact that these products have not been transcribed into writing makes it difficult to pass them on to future generations and increases the risk of them being forgotten. In line with this understanding, this thesis, titled“A Study on the Oral Culture Products of the Turkmens of Amirli District of Iraq”, examines the oral culture products of Amirli district, systematically evaluating the data collected through field research. The study consists of four main sections. The first section introduces the general situation of the Iraqi Turkmen, Iraqi Turkmen literature, and the historical, geographical, and socio-cultural structure of the Amirli district. The second section compiles oral cultural products such as fairy tales, horyat, proverbs, laments, riddles, and lullabies from audio and written sources; these texts have been transcribed and supported with sample texts. The third section examines the structural characteristics of the oral products in terms of morphology based on the data obtained. In the fourth section, a text dictionary based on the compiled texts has been prepared. In the conclusion section of the thesis, the findings obtained from all sections are presented with a general evaluation; the sources used in the study are listed in the bibliography section. In addition, photographs taken during the field research are included at the end of the study.
Benzer Tezler
- Erbil ve Amirli ağızları
Başlık çevirisi yok
MUHSİN KEVSER NURİ
Doktora
Türkçe
1987
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiYeni Türk Dili Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FARUK TİMURTAŞ
- Irak Türkmen Türkçesi Amerli ağzı üzerine bir inceleme
Research on Iraq Turkmen Turkish's Amerli dialect
MUBEEN SHAHEEN IBRAHIM IBRAHIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DilbilimAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİHAL ÇALIŞKAN
- Barriers to physical activity among pregnant women who attend primary health care centers in babylon governorate, iraq
Irak, Babil vilayeti'ndeki birinci basamak sağlık merkezlerine devam eden hamile kadınlarda fiziksel aktivitenin önündeki engeller
ASSALAH IMRAN HAMMADI AL ALWANI
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Halk SağlığıÇankırı Karatekin ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. ÖZGE ÇINAR MEDENİ
- XI.- XII. yüzyıllarda (1040-1171) Selçuklu-Fatimi ilişkileri
Relations between Seljuk and Fatimids during the XI.- XII. centuries
MARİNA ATİLA
- Banka kredilerinin ekonomide yarattıkları etkiler
Başlık çevirisi yok
NİHAL ÜÇSU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Ekonomiİstanbul Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYRİ ERDOĞAN ALKİN