Sekonder amiloidoz hastalarında renal sağkalım ve hasta sağkalımına etki eden faktörlerin incelenmesi
Evaluation of factors influencing renal and patient survival in patients with secondary amyloidosis
- Tez No: 987323
- Danışmanlar: PROF. DR. ARZU VELİOĞLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Nefroloji, Internal diseases, Nephrology
- Anahtar Kelimeler: AA amiloidoz, sekonder amiloidoz, FMF, enflamasyon, Pro-BNP, CRP, renal sağkalım, mortalite, AA amyloidosis, secondary amyloidosis, FMF, inflammation, Pro-BNP, CRP, renal survival, mortality
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Amiloidoz, proteinlerin yanlış katlanarak amiloid fibrilleri şeklinde birikimiyle karakterize, progresif ve çoğunlukla ölümcül seyirli bir hastalıktır. En sık etkilenen organ böbrek olup morbidite ve mortalitenin önemli bir nedenidir. AA tipi amiloidoz, kronik enflamatuar hastalıklara sekonder gelişir ve çoğu olguda renal tutulum gösterir. Bu çalışmada, biyopsi ile tanı konulan AA amiloidoz hastalarında renal ve genel sağkalımı etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi ve mortalite belirleyicilerinin literatürle karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: 2004–2024 yılları arasında Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde biyopsiyle amiloidoz tanısı almış, 18 yaş üzeri 177 hasta retrospektif olarak incelendi. Primer amiloidoz tanılı 11 hasta dışlandı. Hastaların demografik, laboratuvar ve klinik verileri hastane kayıtlarından elde edildi. Analizlerde Kaplan–Meier ve Cox regresyon yöntemleri kullanıldı, p<0.05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Hastaların ortalama tanı yaşı 55 yıl olup; olguların %42,2'si kadın, %57,8'i erkektir. En sık etiyolojik neden Ailesel Akdeniz Ateşi (FMF) (%46,3) olarak belirlenmiş, bunu diğer romatolojik hastalıklar (%18,1) ve kronik enfeksiyonlar (%5,6) izlemiş, hastaların %30'unda ise altta yatan etiyoloji saptanamamıştır. Renal tutulum %97,6 oranında izlenmiştir. En sık klinik tablo nefrotik sendrom (%54,8) olmuştur. Toplam mortalite oranı %33,1 olup; en sık ölüm nedeni enfeksiyonlar (%48,2)'dır. Kaplan–Meier analizine göre 1 yıllık sağkalım %91,6, 5 yıllık sağkalım %74,7 ve 10 yıllık sağkalım %71,1 olarak bulunmuştur. Çok değişkenli Cox regresyon analizinde FMF dışı etiyoloji, Pro-BNP düzeyindeki artış, CRP yüksekliği, ileri tanı yaşı ve ejeksiyon fraksiyonundaki azalma mortalite ile bağımsız olarak ilişkili bulunmuştur. Sonuç: AA amiloidozda mortalitenin başlıca belirleyicileri yüksek enflamatuar aktivite (CRP), kardiyak tutulum (Pro-BNP ve düşük EF), FMF dışı etiyoloji ve ileri tanı yaşıdır. Renal fonksiyon bozukluğu mortaliteyle ilişkili olsa da enflamatuar yük ve kardiyak etkilenim daha güçlü prediktörlerdir. Bu bulgular, enflamasyonun erken ve etkin kontrolünün sağkalım için kritik olduğunu göstermektedir. FMF ilişkili olgularda kolşisin ve biyolojik tedavilerle sürekli enflamasyon baskılanması, hem renal hem de genel sağkalımı belirgin şekilde iyileştirmektedir.
Özet (Çeviri)
Inroduction and Objective: Amyloidosis is a progressive and often fatal disease caused by misfolded proteins that accumulate as amyloid fibrils in tissues. The kidney is the most commonly affected organ and an important determinant of morbidity and mortality. AA amyloidosis develops secondary to chronic inflammatory diseases and almost always involves the kidney. This study aimed to identify factors affecting renal and overall survival in biopsy-proven AA amyloidosis and to compare mortality determinants with the literature. Materials and Methods: This retrospective study included 177 patients aged ≥18 years who were diagnosed with amyloidosis by biopsy between 2004 and 2024 at Marmara University Pendik Training and Research Hospital. Eleven patients with primary (AL) amyloidosis were excluded. Demographic, laboratory, and clinical data were analyzed using Kaplan–Meier and Cox regression methods, with p<0.05 considered significant. Results: The mean age at diagnosis was 55 years, with 42.2% of the patients being female and 57.8% male. The most common underlying etiology was FMF (46.3%), followed by other rheumatologic diseases (18.1%) and chronic infections (5.6%), while no identifiable etiology was found in 30% of the patients. Renal involvement was observed in 97.6% of the cohort, and the most frequent clinical presentation was nephrotic syndrome (54.8%). The overall mortality rate was 33.1%, with infections being the leading cause of death (48.2%). According to Kaplan–Meier analysis, the 1-, 5-, and 10-year survival rates were 91.6%, 74.7%, and 71.1%, respectively. In the multivariate Cox regression analysis, non-FMF etiology, higher Pro-BNP levels, elevated CRP, older age at diagnosis, and reduced ejection fraction were independently associated with mortality. Conclusion: The primary determinants of mortality in AA amyloidosis are high inflammatory activity (CRP), cardiac involvement (elevated Pro-BNP and reduced ejection fraction), non-FMF etiology, and older age at diagnosis. Although impaired renal function is associated with mortality, inflammatory burden and cardiac involvement are stronger predictors. These findings indicate that early and effective suppression of inflammation is critical for improving survival. In FMF-related cases, sustained control of inflammation with colchicine and biologic therapies markedly improves both renal and overall survival.
Benzer Tezler
- Renal biyopsi ile amiloidoz tanısı alan hastalarda renal ve hasta prognozunun değerlendirilmesi
Evaluation of renal and patient prognosis in patients diagnosed with amyloidosis by renal biopsy
FURKAN DAĞLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
İç HastalıklarıNecmettin Erbakan Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEDİM YILMAZ SELÇUK
- Renal amiloidoz tanısı konan olguların klinikopatolojik olarak değerlendirilmesi
Clinicopathological evaluation of patients with renal amyloidosis
AYGÜL ÇELTİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2014
NefrolojiEge Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN TÖZ
- AA amiloidoz nedeni ile böbrek nakli yapılan hastalardaamiloidoz rekürrensi ve ilişkili parametreler
Amyloidosis recurrence and associated parameters in patients undergoing kidney transplantation due to AA amyloidosis
SABAY EMEK AKBAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
NefrolojiEge Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYGÜL ÇELTİK
- Sekonder amiloidozu ve böbrek tutulumu olan hastalarda prognozu etkileyen faktörler
Prognostic markers in aa amyloidosis patients with kidney involvement
MAHMUT ALTINDAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
NefrolojiHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ARICI
- Böbrek biyopsisi ile proliferatif glomerülonefrit tanısı almış olan hastalarda tanı anındaki ve takip hemogram parametrelerinin böbrek sağ kalımını öngörmede etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of basal and follow-up hemogram parameters on predicting kidney survival in patients diagnosed with renal biopsy as proliferative glomerulonephritis
GULJAHAN HATAMOVA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
NefrolojiEge Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUMTAZ YILMAZ