Dezavantajlılık: Serebral Palsi'li bireylerin toplumsal hayata intibakı
Disadvantageousness: Adaptation of individuals with Cerebral Palsy to social life
- Tez No: 988017
- Danışmanlar: DOÇ. DR. RUHİ CAN ALKIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Dezavantajlılık, Engellilik, Serebral Palsi, Damga, Dışlanma, Ötekileştirme, Disadvantage, Disability, Cerebral Palsy, Stigma, Exclusion, Othering
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye'de yaşayan dezavantajlı bir grup olan serebral palsili bireylerin toplumsal yaşamda deneyimledikleri dışlanma ve damgalanmayı sosyolojik bir bakış açısıyla incelemektedir. Araştırmada, engelliliğin yalnızca bireysel bir durum değil, toplumsal normlar ve yapısal eşitsizlikler tarafından şekillenen bir olgu olduğu vurgulanmaktadır. Fenomenolojik ve otoetnografik desende yürütülen araştırmada, Ankara ve Konya'da yaşayan 10 yetişkin katılımcı ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış, veriler betimsel analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Katılımcıların anlatılarında dışlanma, ötekileştirme ve damgalamanın tekrar eden deneyimler olduğu görülmüştür. Özellikle meraklı bakışlar, etiketleme ve erişim engelleri, sosyal aidiyet duygusunu zayıflatan önemli etkenler olarak öne çıkmıştır. Sonuçlar, engelliliğin bireysel sınırlılık kadar toplumsal tutumlar ve mekânsal düzenlemelerle biçimlendiğini göstermektedir. Çalışma, engelli bireylerin toplumsal katılımını güçlendirmek için kapsayıcı politikalara ve önyargıların dönüşmesine ihtiyaç olduğunu vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines, from a sociological perspective, the experiences of exclusion and stigmatization encountered by a disadvantaged group in Turkey, individuals with cerebral palsy, in their everyday lives. The research emphasizes that disability is not merely an individual condition but a phenomenon shaped by social norms and structural inequalities. The study was conducted within a phenomenological and autoethnographic design. Semi-structured interviews were carried out with ten adult participants living in Ankara and Konya, and the data were analyzed using thematic analysis. Participants' narratives revealed that exclusion, othering, and stigma were recurring experiences. In particular, curious gazes, labeling, and barriers to access emerged as significant factors that undermine their sense of social belonging. The findings demonstrate that disability is shaped not only by individual limitations but also by societal attitudes and spatial arrangements. The study highlights the need for inclusive policies and the transformation of prejudices to strengthen the social participation of individuals with disabilities.
Benzer Tezler
- Çoklu bir dezavantajlılık olarak engelli yoksulluğu: Türkiye örneği
The disabled's poverty as a multiple disadvantageousness: The case of Turkey
YÜSRA AK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriİstanbul ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BAŞAK IŞIL ALPAR
- Dezavantajlılık ve yabancı öğrenciler: Türkiye'de yükseköğrenim gören Azerbaycanlı öğrenciler üzerine bir saha çalışması
To be a foreign student in Turkey: Fieldwork on Azerbaijani students who study in Antalya
RZA BEDİYEV
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriAkdeniz ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA KOÇANCI
- Kesişimsel dezavantajlılık bağlamında yaşlı Afganların sosyal uyum sorunu: Sivas örneği
Social adaptation problems of elderly Afghans in the context of intersectional disadvantage: The case of Sivas
SİBEL TEMİZ SARIKAYA
- Çifte dezavantajlılık bağlamında Türkiye'de ikamet eden yabancı uyruklu engellilerin sosyal sorunları: Ankara ili örneği
Social problems of foreign-national disabled individuals living in Turkey within the context of double-disadvantageousness: Ankara city sample
GİZEM ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SosyolojiKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLÜFER ÖZTÜRK AYKAÇ
- Çoklu dezavantajlılık bağlamında özel eğitim hizmetlerine erişebilirlik
Accessibility to special education services in the context of multiple disadvantages
GAMZE AKKAYA ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLCİHAN YAZÇAYIR