Küresel iklim krizi ile mücadelede bir planlama sorunsalı: kentsel yeşil dönüşüm ve yeşil soylulaştırma
Planning problem in combating the global climate crisis: U rban green transformation and green gentrification
- Tez No: 988415
- Danışmanlar: PROF. DR. ZEYNEP ŞİRİN ENLİL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: İklim krizi, çevresel adalet, yeşil alan planlaması, soylulaştırma, yeşil aklama, Climate crisis, environmental justice, green space planning, gentrification, greenwashing
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kentsel Dönüşüm ve Planlama Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Küresel iklim değişikliği, kent planlamanın karşılaştığı önemli kriz alanlarından biridir. İklim kriziyle mücadelede temel yaklaşımlar arasında sera gazı emisyonlarının azaltılması ve iklim değişikliğine uyum stratejileri yer almaktadır. Bu bağlamda planlama alanında kentsel yeşil dönüşüm çalışmaları önemli bir araç olarak karşımıza çıkmaktadır. Kentsel yeşil dönüşüm çalışmaları çevresel açıdan çeşitli faydalar sunmaktadır. Ancak çevresel sürdürülebilirlikle beraber sosyal sürdürülebilirlik sağlanamadığında beklenmedik olumsuzluklara yol açmaktadır. Kentsel işlevler ve etki alanındaki kent sakinlerini dikkate alan politikalar geliştirilmediğinde süreç, dezavantajlı grupların yerinden edildiği yeşil soylulaştırmayla sonuçlanmaktadır. Kentsel yeşil dönüşüm parklar, yeşil koridorlar ve kent ağaçlandırmaları gibi uygulamalarla iklim değişikliğinin kentler üzerindeki etkilerini azaltmayı amaçlarken, emlak değerlerini artırarak düşük gelirli grupların yerinden edilmesine sebep olmaktadır. Bu çalışmada,“Kentlerde yeşil dönüşüm vaat edilen ekolojik, ekonomik ve sosyal faydaları herkes için sağlayabiliyor mu?”sorusu çerçevesinde kentsel yeşil dönüşüm yaklaşımları değerlendirilmektedir. Araştırmada, yeşil koridorlar, kentsel parklar ve kentsel ağaçlandırma projelerinin soylulaştırma etkileri farklı ülkelerden seçilen örnekler üzerinden ekolojik ve sosyal açılardan incelenmektedir. Sonuç olarak bu çalışmayla kent planlamanın iklim kriziyle mücadelesinde karşılaştığı paradoksal duruma dikkat çekilmektedir. İklim, ekoloji, çevre kalitesi ve insan sağlığı açısından öneme sahip kenti yeşil dönüşüm, kent içinde yeni yeşil alanlar yaratma çabalarının aynı zamanda kentteki kırılgan grupların haklarını da gözetmesi gerektiği vurgulanmaktadır.
Özet (Çeviri)
Lorem ipsum Global climate change is one of the major crises faced by urban planning today. Key approaches in combating the climate crisis include the reduction of greenhouse gas emissions and the development of climate change adaptation strategies. In this context, urban greening has emerged as a significant tool within the field of planning. Urban greening efforts offer various environmental benefits; however, when social sustainability is not ensured alongside environmental sustainability, unexpected negative outcomes may arise. If policies fail to consider urban functions and the residents affected by these transformations, the process may result in green gentrification, where disadvantaged groups are displaced. While urban greening practices such as parks, green corridors, and urban forestry aim to mitigate the impacts of climate change on cities, they also contribute to rising property values, leading to the displacement of low-income communities. This study evaluates urban greening approaches through the lens of the question:“Does urban green transformation make the promised ecological, economic, and social benefits for everyone?”The research examines the gentrification effects of green corridors, urban parks, and urban afforestation projects from both ecological and social perspectives, using selected case studies from different countries. Ultimately, this study highlights the paradox faced by urban planning in responding to the climate crisis. While greening efforts and the creation of new green spaces are essential for climate resilience, ecology, environmental quality, and human health, they must also protect the rights of vulnerable urban populations.
Benzer Tezler
- Perception of ecosystem services provided by nature-based solutions (NBS) to address tourism-related challenges in coastal cities: The case of Seferihisar (TUR) and Aveiro (PRT)
Kıyı kentlerinde turizm zorluklarının ele alınmasında doğa temelli çözümler tarafından sağlanan ekosistem hizmetlerine ilişkin algı: Seferihisar (TR) ve Aveiro (PT)
ZEYNEP ŞERGİ MARIM
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEDA KUNDAK
- Kentsel mikro iklimin iyileştirilmesine yönelik kent dokularında ısı adası etki değerlendirme ve azaltım stratejileri geliştirme modeli: İstanbul örneği
The model of urban heat island impact assessment and mitigation strategies in urban fabric to improve urban microclimate: The case of İstanbul
DENİZ ERDEM OKUMUŞ
Doktora
Türkçe
2022
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH TERZİ
- A decolonial analysis of urban and regional planning education in the global south
Küresel güney ülkelerinde şehir ve bölge planlama eğitiminin dekolonyal bir analizi
İPEK ŞEN
Doktora
İngilizce
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TURGAY KEREM KORAMAZ
- Re-thinking the cities in the digital era: An urban living lab concept
Dijital çağda kentleri yeniden düşünmek: Kentsel yaşam laboratuvarı konsepti
ÖZGE ÇELİK YILMAZ
Doktora
İngilizce
2023
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZHAN ERTEKİN
- Ucuz evden sosyal konuta: Kültürel miras olarak İstanbul'un mesken davası
From low-cost house to social house: Housing cause of Istanbul as cultural heritage
BURAK ÖZTÜRK
Doktora
Türkçe
2026
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SAKİNE YILDIZ SALMAN