Bruksizm hastalarında mandibular kemik kalitesi ve koronoid proses uzunluğunun konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Evaluation of mandibular bone quality and coronoid process length in bruxism patients with cone beam computed tomography
- Tez No: 988688
- Danışmanlar: PROF. DR. GÖKSEL ŞİMŞEK KAYA
- Tez Türü: Diş Hekimliği Uzmanlık
- Konular: Diş Hekimliği, Dentistry
- Anahtar Kelimeler: bruksizm, koronoid, kondil, bruxism, coronoid, condyle
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Diş Hekimliği Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bruksizm, dişlerin sıkılması veya gıcırdatılması ve/veya çenenin kenetlenmesi veya itilmesi ile karakterize edilen tekrarlayan çene kası aktivitesidir. Fizyolojik sınırları aşan kuvvetler, dişler, çiğneme kasları, mandibular kemik ve temporomandibular eklemde yapısal değişikliklere yol açmaktadır. Bu çalışmada, bruksizme bağlı artan çiğneme kası aktivitelerinin, mandibular kemikte özellikle kas ataçmanlarının tutunduğu bölgeler ile doğrudan stres altında kalan bölgelerde neden olabileceği muhtemel kemik yoğunluğu değişimlerini saptamak ve temporal kasın hiperaktivitesine bağlı olarak koronoid proseste meydana gelebilecek olası değişimleri değerlendirmek amaçlanmıştır. Yöntem: Ağustos 2024 – Şubat 2025 arasında Akdeniz Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'ne diş sıkma şikâyeti ile başvuran ve klinik değerlendirme ile bruksizm tanısı konan 50 sağlıklı birey ile, farklı nedenlerle (gömülü diş, implant, kist vs) CBCT görüntüsü alınan 50 sağlıklı birey çalışmaya dâhil edilmiştir. Tüm olguların CBCT görüntüleri üzerinden densite analizi ve morfolojik ölçümler yapılmış, gruplar Bağımsız Örneklem T-Testi ile karşılaştırılmıştır. Bulgular: Densite analizleri sonucunda, bruksizmli grupta mandibular birinci molar dişin apikal bölgesinde, medial pterygoid ve masseter kasının angulus mandibulaya tutundukları alanlarda, koronoid proseste ve artiküler eminenste kemik yoğunluğunun arttığı; buna karşın kondilde anlamlı bir farklılık saptanmadığı belirlenmiştir. Uzunluk ölçümleri sonucunda bruksizmli hasta grubunda kondil uzunluğu, koronoid proses uzunluğu, koronoid/kondil oranı ve koronoid prosesin anteroposterior genişliğinde istatistiksel olarak anlamlı artışlar tespit edilmiştir. Ayrıca, zigomatik arkın üst kenarı ile koronoid prosesin tepe noktası arasındaki dikey mesafenin bruksizmli hastalarda kontrol grubuna kıyasla daha kısa olduğu bulunmuştur. Buna karşın, ramus uzunluğu, koronoid proses ile zigomatik arkın iç yüzeyi arasındaki yatay mesafe ve koronoid prosesin mediolateral genişliği açısından çalışma grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edilmemiştir. Sonuç: Bruksizm yalnızca fonksiyonel bir problem olmayıp, mandibular kemik yapılar üzerinde önemli morfolojik değişikliklere yol açabilen bir alışkanlıktır. Bu nedenle bruksizmin erken dönemde tanınması ve uygun tedavi yaklaşımlarının uygulanması, ilerleyici kemik değişimlerinin önlenmesi açısından kritik öneme sahiptir.
Özet (Çeviri)
Objective: Bruxism is a repetitive jaw muscle activity characterized by clenching or grinding of the teeth and/or clenching or thrusting of the jaw. Forces exceeding physiological limits cause structural changes in the teeth, masticatory muscles, mandible, and temporomandibular joint. This study aims to detect potential changes in mandibular bone density associated with increased masticatory muscle activity in bruxism, particularly in regions of muscle attachment and areas under direct mechanical stress, and to assess possible alterations in the coronoid process related to temporalis muscle hyperactivity. Method: Between August 2024 and February 2025, 50 healthy individuals who presented to the Faculty of Dentistry at Akdeniz University with complaints of teeth grinding and were diagnosed with bruxism based on clinical evaluation were included in the study, along with 50 healthy individuals who underwent CBCT imaging for various reasons (impacted teeth, implants, cysts, etc.). Density analysis and anatomical measurements were performed on the CBCT images of all cases, and the groups were compared using an Independent Samples T-Test. Results: Density analysis demonstrated significantly higher bone density in the bruxism group at the apical region of the mandibular first molar, the medial pterygoid and the masseter attachment site at the mandibular angle, the coronoid process, and the articular eminence, whereas no significant difference was observed in the condyle. Morphometric evaluation revealed significant increases in condylar length, coronoid process length, the coronoid/condyle ratio, and the anteroposterior width of the coronoid process in bruxism patients. Moreover, the vertical distance between the superior margin of the zygomatic arch and the apex of the coronoid process was shorter in the bruxism group compared with controls. In contrast, no significant intergroup differences were found for ramus length, the horizontal distance between the coronoid process and the inner surface of the zygomatic arch, or the mediolateral width of the coronoid process. Conclusion: Bruxism is not merely a functional problem, but a habit that can cause significant and serious morphological changes in the mandibular bone structures. Therefore, early diagnosis of bruxism and the application of appropriate treatment approaches are critical in preventing progressive bone changes.
Benzer Tezler
- Bruksizm hastalarının temporomandibular eklem bölgesine ait konik ışınlı bilgisayarlı tomografi görüntülerinin fraktal analiz yöntemiyle değerlendirilmesi
Evaluation of cone beam computed tomography images of the temporomandibular joint area of bruxism patients by fractal analysis method
İRFAN SARICA
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2018
Diş HekimliğiAtatürk ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAADETTİN DAĞİSTAN
- Bruksizm hastalarında masseter, temporal ve lateral pterygoid kas botoksunun ve ısırma plağı kullanımının temporomandibular eklem üzerinde oluşturduğu gerilimlerin üç boyutlu sonlu elemanlar analizi ile değerlendirilmesi
Evaluation of masseter, temporal and lateral pterygoid muscle botox and stress on the temporomandibular joint with bite plate use in patients with bruxism by three-dimensional finite element analysis
ELİF HAŞİMOĞLU
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2023
Diş HekimliğiRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE BALABAN
- Dinamik yükleme yapılan kısa implantlarda kron/implant oranının stres dağılımına etkisinin incelenmesi
Evaluation of the effect of crown/implant ratio on dynamic loaded short implants
ERSAN ÇELİK
Doktora
Türkçe
2012
Diş HekimliğiAnkara ÜniversitesiProtetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. A. NEHİR ÖZDEN
- Masseter kasına uygulanan botulinum toksininin mandibular kemiğe olan etkisinin fraktal analiz ile değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
ELİF POLAT BALKAN
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2022
Radyoloji ve Nükleer TıpAnkara ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CANDAN SEMRA PAKSOY
- Bruksizmli hastalarda PEEK, zirkonyum ve titanyum dental implant materyallerinin D1-D4 kemik densitelerinde oluşturdukları stres dağılımlarının sonlu elemanlar metodu ile incelenmesi
Finite element analysis of stress distribution of PEEK, zirconia and titanium dental implant materials on D1-D4 bone densities in patients with bruxism
AYŞE NUR SAKAL
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2023
Diş HekimliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EFE CAN SİVRİKAYA