Çevre bilinci özelinde çağdaş sanatta deniz mercanları ve deniz kabuğunun bireysel yorumlamaları
Individual interpretations of sea corals and seashells in contemporary art within the context of environmental awareness
- Tez No: 989071
- Danışmanlar: PROF. DR. NAİLE ÇEVİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Sanat, çağdaş sanat, çevre bilinci, deniz mercanları, deniz kabuğu, Art, contemporary art, environmental awareness, sea corals, sea shell
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Heykel Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Doğa, tarih boyunca insan yaşamının vazgeçilmez bir parçası olmuş; kültürel, toplumsal ve sanatsal üretimlerin temel kaynaklarından biri olarak varlığını sürdürmüştür. İlk insanların mağara duvarlarına yaptıkları çizimlerden günümüz çağdaş sanatına uzanan süreçte doğa, yalnızca estetik bir ilham unsuru değil, aynı zamanda yaşamsal ve düşünsel bir referans noktası olarak değerlendirilmiştir. Ancak modern endüstriyel sistemin doğaya karşı sergilediği sömürücü ve duyarsız yaklaşım; küresel ısınma, okyanus asitlenmesi, biyoçeşitlilik kaybı gibi ciddi ekolojik krizleri beraberinde getirmiştir. Bu süreç, doğa ile insan arasındaki ilişkinin yeniden sorgulanmasını zorunlu kılmıştır. Söz konusu çevresel sorunlar karşısında sanatçılar da doğaya yönelik artan tahribata duyarsız kalmamış; sanat yoluyla bu kırılgan ilişkiyi görünür kılmayı amaçlayan üretimler gerçekleştirmiştir. Özellikle 1960'lı yıllardan itibaren ortaya çıkan Land Art (Arazi Sanatı) ve ardından gelişen çevreci sanat pratikleri, doğayı hem tema hem de üretim alanı olarak ele alan yaklaşımların önünü açmıştır. Doğal ya da atık malzemelerle gerçekleştirilen bu çalışmalar, çevresel farkındalığı artırmayı hedefleyen estetik, etik ve politik bir duruşu temsil etmektedir. Bu tez çalışmasının amacı, çevre bilinci bağlamında çağdaş sanatta deniz mercanları ve deniz kabuklarının bireysel yorumlarını incelemektir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde betimsel yöntem ve tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında iki ve üç boyutlu çağdaş sanat eserleri; malzeme, teknik ve tema açısından değerlendirilmiş, çevresel mesajları yorumlanmıştır. Tezin uygulama sürecinde ise seramik malzeme kullanılarak deniz kabukları ve mercan formlarından esinlenen özgün sanatsal üretimler yapılmış; bu üretimler aracılığıyla hem doğanın estetik zenginliğine hem de karşı karşıya olduğu çevresel tehditlere dikkat çekilmesi amaçlanmıştır.
Özet (Çeviri)
Nature has been an inseparable part of human life throughout history, serving as one of the fundamental sources of cultural, social, and artistic production. From the figures drawn on cave walls by early humans to contemporary art practices today, nature has been regarded not only as a source of aesthetic inspiration but also as a vital conceptual and existential reference. However, the exploitative and insensitive attitude of modern industrial systems toward nature has led to serious ecological crises such as global warming, ocean acidification, and biodiversity loss. These developments have made it necessary to reconsider the relationship between humans and nature. In response to these environmental problems, artists have not remained indifferent to the increasing destruction of nature; instead, they have produced artworks that aim to make the fragile relationship between nature and humanity visible. Particularly since the 1960s, Land Art and subsequent environmentally oriented art practices have paved the way for approaches that place nature at the center as both subject matter and site of production. Works created using natural or waste materials have evolved into aesthetic approaches that seek to raise environmental awareness, embodying not only an aesthetic concern but also an ethical and political stance. The aim of this thesis is to examine individual interpretations of sea corals and seashells in contemporary art within the context of environmental awareness. The research is based on a qualitative research approach and has been conducted using a descriptive method and a literature review model. Within the scope of the study, contemporary two- and three-dimensional artworks have been analyzed in terms of content, materials, techniques, and themes, and the environmental messages they convey have been interpreted. In the practical phase of the thesis, original artistic works inspired by the forms of seashells and corals were produced using ceramic materials through hand-building and mold-forming techniques. In these works, natural textures and forms derived from marine ecosystems were reinterpreted within a contemporary plastic language, aiming to draw attention both to the aesthetic richness of nature and to the environmental threats it faces.
Benzer Tezler
- 1960 sonrası kamusal alanda sanat ve“geçicilik”
After 1960 art in public space and“Temporality”
BETSİ SULLAM
- Geleneksel Anadolu konutundaki mutfak kültürünün günümüz modüler mutfak sistemleri ile ilişkisinin mekansal oluşum ve biçimleniş ilkeleri açısından değerlendirilmesi
A Study the relationship between the traditional Anatolian kitchen culture and today's modular kitchen systems in terms of spatial development and design principles
ÜMRAN PHİPS
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2002
Halk Bilimi (Folklor)Hacettepe Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Sanat Dalı
DOÇ. MÜGE BOZDAYI
- Evrensel tasarım ilkeleri doğrultusunda engelsiz üniversite kampüslerinin tasarlanması ve biçimlenmesi üzerine bir araştırma
A research on designing and the formation of accessible university campuses in accordance with universal design principles
GÜRÜNAY ÖKTEN
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2018
MimarlıkHacettepe Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. EMİNE NUR OZANÖZGÜ
- Sürdürülebilirlik bağlamında kolaja inorganik malzemeden bakmak
Examining collage from the perspective of inorganic materials in the context of sustainability
CİHAN BİLGİÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Güzel SanatlarŞırnak ÜniversitesiResim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE SELCEN YÜCELEN