Sürdürülebilir kalkınmaya giden yolda yeşil ekonomi: Türkiye ve BRICS ülkelerinin yeşil ekonomi performanslarının analizi
Green economy on the path to sustainable development: An analysis of green economy performance in Türkiye and the BRICS countries
- Tez No: 989072
- Danışmanlar: PROF. DR. MUHAMMED VEYSEL KAYA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Bankacılık, Ekonomi, Banking, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Bankacılık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, BRICS+T (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika ve Türkiye) ülkelerinde yeşil ekonomi (YE) modelinin Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri çerçevesindeki performansını ve ekolojik ayak izi (EAİ) üzerindeki etkilerini analiz etmektedir. İki aşamalı bir yöntem izlenmiştir: İlk aşamada, 2015-2022 dönemi için Çok Kriterli Veri Zarflama Analizi (ÇKVZA) ile ülkelerin YE etkinliği değerlendirilmiş; ikinci aşamada ise 1990-2022 dönemi verileriyle Panel ARDL yöntemi kullanılarak YE politikalarının EAİ üzerindeki kısa ve uzun dönem etkileri test edilmiştir. ÇKVZA bulguları, ülkeler arasında belirgin performans farklılıklarına işaret etmektedir. Türkiye, sosyal çıktılar üzerinden yüksek etkinlik sergilerken; Çin, teknolojik dönüşümle dengeli bir gelişme modeli ortaya koymuş; Hindistan ve Güney Afrika'nın sosyal göstergelerindeki düşüklük performanslarını sınırlamıştır. Rusya ve Brezilya'nın düşük etkinlik skorları kaynak laneti ile ilişkilendirilmektedir. Panel ARDL analizleri, karbon emisyonlarının hem kısa hem uzun vadede EAİ'yi artırdığını ortaya koymuştur. Kaynak verimliliği ise yalnızca uzun dönemde EAİ üzerinde anlamlı bir azaltıcı etki göstermektedir. Kadınların işgücüne katılımının uzun vadede EAİ'yi azaltıcı etkisi, toplumsal cinsiyet eşitliğinin çevresel sürdürülebilirlik açısından kritik önem taşıdığını işaret etmektedir. Gayrisafi sabit sermaye oluşumu ise kısa vadede“bileşim etkisiyle”EAİ'yi geçici olarak düşürürken, uzun vadede“ölçek etkisi”nedeniyle artırmaktadır; bu da yatırım desenlerinin niteliğinin çevresel sonuçlar açısından belirleyici olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, BRICS+T ülkelerinin YE dönüşümünü gerçekleştirebilmesi için yapısal enerji dönüşümünün hızlandırılması, yeşil yatırımların ve sosyal kapsayıcılığın teşvik edilmesi, merkez bankalarının yeşil kriterlere dayalı para politikaları geliştirmesi ve maliye politikalarının sürdürülebilir yatırımlara yönelmesi gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
This study analyzes the performance of the green economy (GE) model within the framework of the Sustainable Development Goals (SDGs) and its impact on the ecological footprint (EF) in BRICS+T countries (Brazil, Russia, India, China, South Africa, and Türkiye). A two-stage methodology was employed: first, Multi-Criteria Data Envelopment Analysis (MCDEA) was applied for the period 2015-2022 to evaluate GE efficiency; second, Panel ARDL analysis was conducted using 1990-2022 data to test the short- and long-term effects of GE policies on EF. MCDEA findings reveal significant performance differences among countries. Türkiye demonstrates high efficiency through social outcomes, while China presents a balanced development model driven by technological transformation. India and South Africa's weak social indicators limit their performance. Russia and Brazil's low efficiency scores are linked to the resource curse. Panel ARDL results show that carbon emissions increase EF both in the short and long run. Resource efficiency reduces EF only in the long term. Women's labor force participation has a long-term mitigating effect on EF, highlighting the critical role of gender equality in environmental sustainability. Gross fixed capital formation temporarily reduces EF in the short term through a“composition effect,”but increases it in the long term due to a“scale effect,”underscoring the importance of investment patterns. In conclusion, accelerating structural energy transition, promoting green investments and social inclusiveness, integrating green criteria into monetary policy, and directing fiscal policy toward sustainable investments are essential for BRICS+T countries to achieve GE transformation.
Benzer Tezler
- Sustainable development strategy in regional planning and a case study on Seyfe region
Başlık çevirisi yok
AYŞE ÖZNUR ÖZER
- Transformation of E. coli by electroporation
Elektrogözenek yöntemi ile E.coli transformasyonu
EMEL EREN
Yüksek Lisans
İngilizce
1990
Orta Doğu Teknik ÜniversitesiBiyoloji Bilimleri ve Biyomühendislik Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Tek fazlı şebekeden beslenen üç fazlı asenkron motorun dinamik davranışı
Dynamic behaviour of a three phase induction motor with single phase supply
ENGİN YALÇIN
- Physical, social and economic carrying capacity concepts in tourism planning for environmentally sustained development
Başlık çevirisi yok
DİLEK POSTACIOĞLU
- Sürdürülebilir kalkınma modeli ve azgelişmiş ülkeler (Türkiye açısından bir değerlendirme)
Başlık çevirisi yok
ŞABAN UYAR
