Metaverse ekosistemi: Bibliyometrik bir analiz
Metaverse ecosystem: A bibliometric analysis
- Tez No: 990050
- Danışmanlar: PROF. DR. ONUR GÖZBAŞI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Metaverse, Bibliyometrik Analiz, Dijital Ekosistem, Bilimsel Haritalama, Araştırma Eğilimleri, Metaverse, Bibliometric Analysis, Digital Ecosystem, Scientific Mapping, Research Trends
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Nuh Naci Yazgan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dijital teknolojilerdeki hızlı gelişim, sanal ve fiziksel gerçekliğin bütünleştiği yeni bir dijital ekosistem olarak Metaverse kavramını hem akademik literatürde hem de iş dünyasında önemli bir araştırma alanı haline getirmiştir. Artırılmış gerçeklik, sanal gerçeklik, yapay zekâ ve blok zinciri gibi teknolojilerin birleşimiyle şekillenen bu yapı, farklı disiplinlerde teorik ve uygulamalı pek çok çalışmaya konu olmaktadır. Buradan hareketle Metaverse kavramına ilişkin çalışmaların mevcut durumunun sistematik bir biçimde incelenmesinin faydalı olabileceği değerlendirilmiş olup Türkiye'de Metaverse üzerine gerçekleştirilen lisansüstü akademik araştırmaların genel görünümünü ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda YÖK Tez Merkezi'nde yer alan, 1 Ekim 2022- 30 Ekim 2025 tarihleri arasında yayımlanan ve başlığında“Metaverse”kelimesi geçen toplam 149 lisansüstü tez incelenerek bibliyometrik bir analiz yapılmıştır. Çalışma sonuçları Metaverse kavramının kısa sürede geniş bir akademik ilgi gördüğünü ve bir araştırma alanı olarak hızla geliştiğini ortaya koymaktadır. Temel bulgular, Metaverse üzerine yapılan tezlerin ağırlıklı olarak işletme, eğitim, sosyoloji, ekonomi ve hukuk alanlarında yoğunlaştığını buna karşılık mühendislik ve bilişim gibi teknik alanlarda ise sınırlı kaldığını göstermektedir. Çalışmaların büyük kısmı kavramsal çerçeveler, model önerileri ve uygulama potansiyelleri üzerinde dururken; deneysel ve ölçme-değerlendirme temelli araştırmaların sayısının yine sınırlı olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın Metaverse alanında üretilen akademik yayınları alan dağılımı, yöntem tercihleri ve konu başlıkları bakımından görünür kılması ve böylece literatürdeki boşlukların belirlenmesine katkı sunması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
The rapid development of digital technologies has positioned the Metaverse, defined as a new digital ecosystem where virtual and physical realities merge, as a significant research area in both academic literature and the business world. Formed through the combination of technologies such as augmented reality, virtual reality, artificial intelligence, and blockchain, the Metaverse has become the focus of numerous theoretical and applied studies across different disciplines. Based on this, it is considered useful to systematically examine the current state of research on the Metaverse. This study therefore aims to present an overall picture of postgraduate academic research on the Metaverse conducted in Türkiye. For this purpose, a bibliometric analysis was carried out on 149 postgraduate theses listed in the Council of Higher Education Thesis Center (YÖK Tez Merkezi), published between 1 October 2022 and 30 October 2025, and containing the term“Metaverse”in their titles. The findings of the study indicate that the concept of the Metaverse has attracted substantial academic interest in a short period of time and has rapidly developed as a field of research. The results show that postgraduate theses on the Metaverse are predominantly concentrated in the fields of business, education, sociology, economics, and law, while remaining relatively limited in technical disciplines such as engineering and information technologies. Most studies focus on conceptual frameworks, model proposals, and potential applications; however, the number of experimental or measurement-evaluation-oriented studies is found to be limited. The study is expected to make academic publications on the Metaverse more visible in terms of their disciplinary distribution, methodological choices, and thematic orientations, thereby contributing to the identification of gaps in the existing literature.
Benzer Tezler
- User-generated content-based educational ecosystem in the metaverse
Metaverse'de kullanıcı tarafından üretı̇len ı̇çerı̇k tabanlı eğı̇tı̇m ekosı̇stemı̇
QASIM AHMED QASIM QASIM
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolKarabük ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. KASIM ÖZACAR
- Metaverse ve yapay zeka teknolojilerinin değişen kullanıcı beklentilerine hitaben metahuman ile sosyal hayatın sanal etkileşimleri
Virtual interactions of metahuman and social life: Addressing the changing user expectations of the metaverse and artificial intelligence technologies
MEHMET SAFA YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Beykent ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KEMAL GÖKHAN NALBANT
- Metaverse şirketlerinin pazarlama iletişimi faaliyetleri ve uygulamaları: Fortnite ve Roblox üzerine vaka incelemesi
Marketing communication activities and practices of Metaverse companies: Case study on Fortnite and Roblox
MUHAMMED ENES GÜRDAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
ReklamcılıkBandırma Onyedi Eylül Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİCRAN ÖZGÜNER KILIÇ
- A roadmap for a metaverse-based digital governance: A casestudy of the Gambia
Metaverse tabanlı dijital yönetişim için bir yol haritası:Gambiya üzerine bir vaka çalışması
PA SULAY JOBE
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolGazi ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT YILMAZ
- Şeylerin interneti ve tekno-ütopyan tahayyüller: Şeylerin interneti reklamlarının göstergebilimsel analizi
Internet of things and techno-utopian imagery: The semiological analysis of advertisements on the internet of things field
SEMİHA ERYOL
Doktora
Türkçe
2024
İletişim BilimleriHacettepe Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERRUH MUTLU BİNARK