Romantik ilişkilerde siber saldırganlık ve manipülasyon ile çocukluk çağı travmaları, dissosiyatif yaşantılar ve karanlık üçlü kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Examination of the relationship between cyber aggression and manipulation in romantic relationships and childhood traumas, dissociative experiences, and dark triad personality
- Tez No: 990049
- Danışmanlar: PROF. DR. ERDİNÇ ÖZTÜRK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Adli Tıp, Psikoloji, Forensic Medicine, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Siber saldırganlık, siber takip, duygusal manipülasyon, çocukluk çağı travmaları, karanlık üçlü, dissosiyasyon, psikotravmatoloji, psikopati, makyavelizm, romantik ilişkiler, Karanlık kişilik özellikleri, Siber şiddet, Cyber aggression, cyberstalking, emotional manipulation, childhood trauma, dark triad, dissociation, psychotraumatology, psychopathy, Machiavellianism, romantic relationships, Dark personality traits, Cyber-harassment, Childhood traumas
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Adli Tıp ve Adli Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu doktora tezi, romantik ilişkilerde siber saldırganlık ve manipülasyon davranışları ile bireylerin çocukluk çağı travmaları, dissosiyatif yaşantıları ve karanlık üçlü kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesini amaçlamaktadır. Çalışmaya 870 yetişkin katılımcı (%74.4 kadın, %24.6 erkek) dahil edilmiştir. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi ve Görüşme Formu, Partner Siber Saldırganlık Ölçeği, İnsan İlişkilerinde Manipülasyon Ölçeği, Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği, Dissosiyatif Yaşantılar Ölçeği ve Karanlık Üçlü Ölçeği kullanılmıştır. Bulgular, katılımcıların %53.7'sinin partnerine karşı siber saldırganlık davranışı gösterdiğini, %50.1'inin ise siber saldırganlık mağduru olduğunu ortaya koymuştur. Katılımcılarda psikolojik-cinsel siber saldırganlık oranı %22.3, siber takip oranı ise %50.6 olarak bulunmuştur. Erkek katılımcıların psikolojik-cinsel siber saldırganlık düzeylerinin kadınlara göre anlamlı derecede yüksek olduğu belirlenmiştir (p < .001). Sıfır değer ağırlıklı negatif binom (Zero Inflated Negative Binomial=ZINB) regresyon analizleri, duygusal istismar (β = 0.095, p < .001), fiziksel ihmal (β = 0.145, p < .001) ve psikopati (β = 0.044, p = .003) değişkenlerinin siber saldırganlık davranışlarını anlamlı biçimde yordadığını göstermektedir. Siber mağduriyet ise fiziksel ihmal (β = 0.131, p < .001), dissosiyatif yaşantılar (β = 0.021, p < .001) ve psikopati (β = 0.040, p =.004) tarafından pozitif yönde yordanmaktadır. Manipülasyon davranışlarını en güçlü yordayan değişken makyavelizm (β = .347, p < .001) olup; psikopati (β = 0.17, p < . 001), narsisizm (β = 0.09, p < .001), dissosiyatif yaşantılar (β = 0.22, p < .001) ve duygusal istismar (β = 0.16, p < .001) da pozitif yönde anlamlı yordayıcılar arasında yer almıştır. Buna karşın, duygusal ihmalin manipülasyonu negatif yönde yordaması dikkat çekicidir (β = –.079, p = .035). Sıfır değer ağırlıklı negatif binom regresyon analizi bulguları ayrıca, partneriyle eğitim düzeyi farklı olanların“hiç saldırganlık göstermeyen”yapısal sıfır grubunda yer alma olasılığının düştüğünü (B = –1.13), 36 yaş ve üzerindekilerin ise bu olasılığın arttığını (B = 1.22) göstermektedir. Bu çalışma, dijital şiddet davranışlarının kişilerarası ve gelişimsel dinamiklerini kapsamlı bir şekilde analiz ederek, adli psikoloji ve klinik değerlendirme uygulamalarına yönelik çıkarımlar ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This doctoral thesis aims to examine the relationship between cyber aggression and manipulation behaviors in romantic relationships and individuals' childhood traumas, dissociative experiences, and dark triad personality traits. The study included 870 adult participants (74.4% female, 24.6% male). Personal Information and Interview Form, the Cyber Aggression in Relationships Scale, the Interpersonal Manipulation Scale, the Childhood Trauma Questionnaire, the Dissociative Experiences Scale, and the Dark Triad Scale were used as data collection instruments. The findings revealed that 53.7% of participants reported engaging in cyber aggression toward their partner, while 50.1% reported being victims of cyber aggression. The prevalence of psychological–sexual cyber aggression was found to be 22.3%, and the prevalence of cyberstalking was 50.6%. Male participants' levels of psychological–sexual cyber aggression were significantly higher than those of females (p < .001). Zero-inflated negative binomial (ZINB) regression analyses indicated that emotional abuse (β = 0.095, p < .001), physical neglect (β = 0.145, p < .001), and psychopathy (β = 0.044, p = .003) significantly predicted cyber aggression behaviors. Cyber victimization was positively predicted by physical neglect (β = 0.131, p < .001), dissociative experiences (β = 0.021, p < .001), and psychopathy (β = 0.040, p = .004). The strongest predictor of manipulation behaviors was Machiavellianism (β = .347, p < .001); while psychopathy (β = 0.17, p < .001), narcissism (β = 0.09, p < .001), dissociative experiences (β = 0.22, p < .001), and emotional abuse (β = 0.16, p < .001) were also significant positive predictors. In contrast, emotional neglect was found to negatively predict manipulation tendencies (β = –.079, p = .035). The zero-inflated negative binomial regression analysis further indicated that individuals whose educational level differed from that of their partner were less likely to belong to the“non-aggressor”structural zero group (B = –1.13), whereas those aged 36 and above were more likely to do so (B = 1.22). This study provides a comprehensive analysis of the interpersonal and developmental dynamics of digital violence behaviors and offers implications for forensic psychology and clinical assessment practices.
Benzer Tezler
- Romantik ilişkilerde siber flört istismarının beden imgesi ve benlik saygısıyla ilişkisi
The relationship of cyber dating abuse with body image and self-esteem in romantic relations
AYŞEGÜL BAKIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MELEK KALKAN
- Romantik ilişkilerde siber flört istismarının ilişki doyumu üzerindeki yordayıcı rolü
The predictive role of cyber dating abuse on relationship satisfaction in romantic relationships
ELİF MERFA DÜZGÜN GÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiOsmaniye Korkut Ata ÜniversitesiAile Danışmanlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHMUT HAMİL NAZİK
- Üniversite öğrencilerinde romantik ilişkide siber flört istismarı ve bağlanma stillerinin ilişkisi
The relationship of cyber flirtation abuse and attachment styles in romantic relationship in university students
DOĞUŞ YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiYakın Doğu ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERYEM KARAAZİZ
- Tıp fakültesi öğrencilerinde dijital bağımlılık düzeylerinin ilişkilerde siber saldırganlık üzerine etkisi
Başlık çevirisi yok
ASLI KARABULUT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Adli TıpManisa Celal Bayar ÜniversitesiAdli Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VOLKAN ZEYBEK
- Genç yetişkinlerde patolojik narsisizm ve reddedilme duyarlılığının çevrimiçi flört şiddeti ile ilişkisi
Relationship between pathological narcissism, rejection sensitivity, and online dating violence among young adults
ANIL ZEREY