Kabul/ilgi ana-baba tutumu ve sınav kaygısı arasındaki ilişkide öz şefkat ve öz düzenlemenin aracı rolü
The mediating role of self compassion and self regulation in the relationship between acceptance/attention parental attitudes and exam anxiety
- Tez No: 990278
- Danışmanlar: PROF. DR. GÜLŞAH BAŞOL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ortaöğretime geçiş sürecindeki sekizinci sınıf öğrencilerinin kabul/ilgi ana-baba tutumları ile sınav kaygısı düzeyleri arasındaki ilişkide öz düzenleme ve öz şefkatin aracılık rollerini incelemektir. Araştırmanın değişkenleri olan ana-baba tutumu kabul alt boyutu (dışsal değişken), öz düzenleme ve öz şefkat (aracı değişkenler) ile sınav kaygısı (içsel değişken) arasındaki ilişkiler zincirleme aracılık modeli kapsamında ele alınmıştır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline göre yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Orta Karadeniz Bölgesi'nde yer alan bir ilin çeşitli ortaokullarında öğrenim gören toplam 346 sekizinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Ana-Baba Tutum Ölçeği, Türkçe Öz-Anlayış Ölçeği, Özdüzenlemenin Dikkat Kontrolü Ölçeği ve Ayda Sınav Kaygısı Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra Yapısal Eşitlik Modellemesi ve Bootstrap temelli aracılık analizlerinden yararlanılmış; analizler AMOS ve SPSS paket programları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulguları, ana-baba tutumunun kabul/ilgi altboyutunun sınav kaygısı ile ilişkili olduğunu ve bu ilişkinin büyük ölçüde öz düzenleme ve öz şefkat aracılığıyla ortaya çıktığını göstermektedir. Ana-baba tutumunun“Kabul”şeklinde algılanması arttıkça öğrencilerin öz düzenleme becerilerinin yükseldiği, artan öz düzenlemenin öz şefkat düzeyini güçlendirdiği ve gelişen öz şefkatin hem bilişsel fizyolojik hem de sosyal çevre kaynaklı sınav kaygısını anlamlı biçimde azalttığı belirlenmiştir. Analizler sonucunda, ana-baba tutumu kabul/ilgi altboyutu ile sınav kaygısı arasındaki ilişkide öz düzenleme ve öz şefkatin zincirleme aracılık rolü üstlendiği görülmüştür. Elde edilen bulgular, sınav kaygısının azaltılmasında ebeveyn kabulünü temel alan yaklaşımların yanı sıra öğrencilerin öz düzenleme ve öz şefkat becerilerini geliştirmeye yönelik psiko-eğitsel müdahalelerin önemine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the mediating roles of self-regulation and self-compassion in the relationship between parental attitudes and test anxiety levels of eighth-grade students transitioning to secondary education. The relationships between the variables of the study—parental attitude acceptance sub-dimension (external variable), self-regulation and self-compassion (mediating variables)—and test anxiety (internal variable) were analyzed within the framework of a chain mediation model. The research was conducted according to a correlational survey model, a quantitative research method. The sample consisted of 346 eighth-grade students attending various middle schools in a province located in the Central Black Sea Region. Data were collected using a Personal Information Sheet, the Parental Attitude Scale, the Turkish Self-Compassion Scale, the Self-Regulation Scale, and Ayda Test Anxiety Scale. Descriptive statistics, Structural Equation Modeling, and Bootstrap-based mediation analyses were used in data analyses by the use of AMOS and SPSS software packages. The research findings indicate that the acceptance sub-dimension of parental attitude is associated with test anxiety, and this relationship largely manifests through self-regulation and self-compassion. It was determined that the more students perceived family attitudes as“Acceptance”, their self-regulation skills improved as well, an increase in self-regulation strengthened their self-compassion levels, and improved self-compassion significantly reduces test anxiety, both in cognitive/physiological, and anxiety caused by social environments. The analyses revealed that self-regulation and self-compassion play a chain mediating role in the relationship between the acceptance sub-dimension of parental attitude and test anxiety. These findings highlight the importance of approaches based on parental acceptance, as well as psycho-educational interventions aimed at improving students' self-regulation and self-compassion skills, in reducing test anxiety.
Benzer Tezler
- Hakkari ili Yüksekova ilçesi üniversiteye hazırlanan gençlerin sosyal kaygı düzeyleri ve ebeveyn tutumları
Social anxiety levels and parent attitudes of youth preparing for university in Hakkari province Yüksekova
BEHİCE BAYSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Aydın ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEBRAİL KISA
- Seviye belirleme sınavına girecek olan ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinde sınav kaygısı, mükemmeliyetçilik ve anne-baba tutumu arasındaki ilişkinin incelenmesi
The analysis of the relation among test anxiety, perfectionism and the attitudes of parents of the secondary students who will pass placement test (SBS)
EGEMEN HANIMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BANU YAZGAN İNANÇ
- 8. sınıf öğrencilerinde algılanan anne baba tutumları ile sınav kaygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between perceived parental attitudes and test anxiety among 8th grade students
REYHAN NOYAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Ticaret ÜniversitesiAile Danışmanlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ BERRA KEÇECİ
- Lise son sınıf öğrencilerinin yaşadıkları sınav kaygısı ile algıladıkları anne baba tutumu arasındaki ilişki
The relationship between high school senior students text anxiety and perceived parenteral attitudes
FURKAN NURTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HemşirelikNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NALAN GÖRDELES BEŞER
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA ÇALIŞKAN
- Algılanan anne baba tutumlarının ilköğretim 8. sınıf öğrencilerinin öz düzenleyici öğrenme stratejileri ve motivasyonel inançları üzerindeki etkisi
The contributions of perceived parenting styles to 8th class primary school students' self regulated learning strategies and motivational beliefs
IŞIL ÜREDİ
Doktora
Türkçe
2005
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜNİRE ERDEN