Yorumlama düzeyi teorisinin etkisi: fonksiyonel ve hedonik fayda bağlamı
The effect of construal level theory: utilitarian and hedonic utility context
- Tez No: 990489
- Danışmanlar: PROF. DR. BEHÇET YALIN ÖZKARA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Tüketici davranışı, Tüketici psikolojisi, Tüketim davranışları, Ürün pazarlaması, Consumer behavior, Consumer psychology, Consumption behaviours, Product marketing
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Yorumlama Düzeyi Teorisi kapsamında bireylerin olayları ve nesneleri soyut ya da somut düzeyde temsil etme biçimlerinin hedonik ve faydacı ürün özellikleriyle ilişkisini sistematik olarak açıklamaya çalışan ilk araştırmalardan biridir. Literatürde yorumlama düzeyinin tüketici tercihleri üzerindeki etkisi sınırlı biçimde incelenmişken, bu tez hem kişisel özellik (trait) düzeyindeki kalıcı eğilimleri hem de durumsal (state) düzeyde manipüle edilen geçici bilişsel yönelimleri kapsayarak iki yönlü bir değerlendirme sunmaktadır. Birinci çalışmada kişisel yorumlama düzeyleri ile ürün özellikleri tercihleri arasındaki ilişki test edilmiş; düşük yorumlama düzeyine sahip bireylerin tutarlı biçimde faydacı ürün özelliklerine yöneldiği, hedonik tercihler açısından anlamlı bir fark bulunmadığı görülmüştür. İkinci çalışmada neden/nasıl çerçevelemesiyle durumsal yorumlama düzeyi manipüle edilmiş ve yüksek düzeye yönlendirilen bireylerin hedonik, düşük düzeye yönlendirilen bireylerin ise faydacı ürün özelliklerini tercih ettiği gösterilmiştir. Bu bulgular hedonik ve faydacı değerlendirmenin yalnızca ürünün yapısından değil, bireyin o anda içinde bulunduğu yorumlama düzeyinden de etkilendiğini ortaya koyarak tüketici davranışı literatürüne özgün bir katkı sunmaktadır. Böylece çalışma, ürün özelliği tercihlerini açıklamada yorumlama düzeyinin hem teorik hem de ampirik açıdan güçlü bir çerçeve sunduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study is one of the first to systematically examine the relationship between individuals' ways of representing events and objects at abstract or concrete levels within the Construal Level Theory and their hedonistic and utilitarian products attributes. While the effect of construal level on consumer preferences has been examined to a limited extent in the literature, this thesis offers a two-pronged assessment, covering both persistent tendencies at the personal trait level and temporary cognitive orientations manipulated at the situational state level. The first study tested the relationship between personal construal levels and product feature preferences; it was found that individuals with low construal levels consistently gravitated toward utilitarian product features, with no significant difference in terms of hedonistic preferences. In the second study, the state-level of interpretation was manipulated using a why/how framing, and it was shown that individuals directed toward a high level preferred hedonic product features, while those directed toward a low level preferred utilitarian product features. These findings contribute to the consumer behavior literature by revealing that hedonic and utilitarian evaluations are influenced not only by the product's structure but also by the individual's current level of interpretation. Thus, the study demonstrates that the level of construal provides a robust framework for explaining product feature preferences, both theoretically and empirically.
Benzer Tezler
- Kitle iletişim araçlarının uluslararası sorumluluğu ve iletişim ahlak kuralları
Başlık çevirisi yok
MAHMUT OKTAY
Doktora
Türkçe
1990
İletişim Bilimleriİstanbul ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAYIHAN İÇEL
- Bilgi transfer rotalarının ürün tasarım performansına etkisi
The effect of knowledge transfer routes on product design performance
OKŞAN İMAMOĞLU
Doktora
Türkçe
2017
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SITKI GÖZLÜ
PROF. DR. MEHMET BÜLENT DURMUŞOĞLU
- Assessment of operational transfer path analysis for practical applications
Pratik uygulamalar için operasyonel iletim yolu analizi'nin değerlendirilmesi
GÜRKAN TUTU
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KENAN YÜCE ŞANLITÜRK
- The effect of vehicle velocity on viscoelastic response of flexible pavements
Esnek üstyapılarda taşıt hızının üstyapının viscoelastikdavranışı üzerindeki etkisinin incelenmesi
UBEJD ARIFI
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Ulaşımİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULLAH HİLMİ LAV
- Kentsel aktivite mekânlarına erişimin sosyal medya ağı ve kentsel topolojik veriler ile değerlendirilmesi
Evaluation of access to urban activity places with social media network and urban topological data
HÜMA KARTAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH TERZİ