Kadınlarda afet bilinci ve stresle başa çıkma stratejileri: Batman ili örneği
Disaster awareness and strategies to coping with stress among women: The example of Batman province
- Tez No: 990532
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SAMİ KALAYCI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
- Anahtar Kelimeler: Afet, Deprem, Afet Bilinci, Stres, Başa Çıkma, Disaster, Disaster Awareness, Stress, Coping, Women
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aksaray Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Acil Yardım ve Afet Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Batman ilinde yaşayan kadınların afet bilinci düzeyleri ile afet kaynaklı stresle başa çıkma stratejilerini etkileyen faktörlerin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, nicel araştırma deseninde planlanmış kesitsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini Batman ilinde yaşayan kadınlar oluşturmuş, çalışma 15 Mart 2024 – 15 Temmuz 2024 tarihleri arasında yürütülmüştür. Veri toplama sürecinde kişisel bilgi formu, afetlere yönelik bilinç düzeyini ölçmek amacıyla Afet Bilinci Algı Ölçeği ve stresle başa çıkma stratejilerini belirlemek amacıyla Stresle Başa Çıkma Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmaya toplam 691 kadın katılmış, uç değer ve normallik incelemeleri sonucunda 665 katılımcının verileri analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre yaş değişkenine göre afet eğitimi bilinci, afet öncesi bilinç ve yanlış afet bilinci puanlarında anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Özellikle 26–34 yaş grubundaki kadınların afet bilinci düzeylerinin daha ileri yaş gruplarına kıyasla düşük olduğu belirlenmiştir. Eğitim durumuna göre yapılan analizlerde ise afet bilinci alt boyutlarının tamamında anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Düşük eğitim düzeyine sahip kadınların bazı bilinç boyutlarında daha yüksek puanlar aldığı, yüksek eğitim düzeyine sahip kadınlarda ise yanlış afet bilinci puanlarının arttığı dikkat çekmiştir. Stresle başa çıkma stratejileri açısından yaş değişkenine göre anlamlı bir fark bulunmazken, eğitim durumuna göre yalnızca problem odaklı başa çıkma stratejisinde anlamlı farklılık saptanmıştır. Sonuç olarak, kadınların afet bilinci ve stresle başa çıkma düzeylerinin yaş ve eğitim gibi sosyodemografik değişkenlerden etkilendiği görülmüştür. Elde edilen bulguların, kadınlara yönelik afet eğitimi programlarının planlanması ve psikososyal destek çalışmalarının geliştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to examine the factors affecting disaster awareness levels and disaster-related stress coping strategies among women living in the province of Batman. The research was designed as a quantitative, cross-sectional study and conducted between 15 March 2024 and 15 July 2024. The study population consisted of women residing in Batman province. Data were collected using a personal information form, the Disaster Awareness Perception Scale, and the Stress Coping Scale. A total of 691 women participated in the study; after outlier and normality analyses, data from 665 participants were included in the analysis. The findings indicated statistically significant differences in disaster education awareness, pre disaster awareness, and false disaster awareness scores according to age. Women aged 26–34 exhibited lower disaster awareness levels compared to older age groups. Analyses based on educational status revealed significant differences across all subdimensions of disaster awareness. Women with lower educational levels scored higher in certain awareness dimensions, while higher levels of false disaster awareness were observed among women with higher educational attainment. Regarding stress coping strategies, no significant differences were found according to age. However, educational status was associated with significant differences in problem-focused coping strategies, whereas avoidance-oriented and social support coping strategies did not vary significantly by education level. In conclusion, the results demonstrate that women‟s disaster awareness and stress coping strategies are influenced by sociodemographic factors, particularly age and educational level. The findings are expected to contribute to the development of effective disaster education programs and psychosocial support interventions aimed at enhancing disaster preparedness among women.
Benzer Tezler
- The effects of being“neighborhood disaster volunteer”on psychological distress and posttraumatic growth among the survivors of the 1999 Marmara Earthquake
1999 Marmara Depremi yaşayan yetişkinlerde“mahalle afet gönüllüsü”olmanın psikolojik stres düzeyine ve travma sonrası gelişime etkileri
ZEYNEP CEREN TANRIDAĞLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2005
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURAY KARANCI
- 6 şubat kahramanmaraş depremlerinde telepsikiyatri hizmetleri ve 6 ay sonraki travma sonrası stres bozukluğu sıklığının araştırılması
Telepsychiatry services during the february 6th kahramanmaraş earthquakes and the evaluation of posttraumatic stress disorder incidence at the 6th month of the earthquakes
AILA GAREAYAGHI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriKocaeli ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ELİF TATLIDİL YAYLACI
- Doğal afetlerin afetzedeler üzerine psikolojik etkileri: Trabzon ili örneği
The pyschological effects of natural disasters on the victims of disaster: The sample of Trabzon city
SEDA BAĞBANCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
PsikolojiGümüşhane ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURÇİN KÜÇÜK KENT
- Afet bilinci ve eko-anksiyetenin afete hazırlık davranışlarına etkisi: İstanbul örneği
The effect of disaster awareness and eco-anxiety on disaster preparedness behaviors: İstanbul example
PINAR BABA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Halk SağlığıYeditepe ÜniversitesiAcil Durum ve Afetlerde Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TANER ARTAN
- Türkiye hudut ve sahiller sağlık denetleme merkezlerinde çalışan personellerin afet bilinci algı düzeyi
Turkey border and coastal health personnel working in inspection centers level of perception of disaster awareness
BİLAL ÇAMKERTEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Deprem MühendisliğiBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALPASLAN MAYADAĞLI