Kentsel büyümenin vektör hücresel otomat tabanlı simülasyon modelleri ile izlenmesi
Monitoring urban growth using vector cellular automata-based simulation models
- Tez No: 990592
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İSMAİL ERCÜMENT AYAZLI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Jeodezi ve Fotogrametri, Geodesy and Photogrammetry
- Anahtar Kelimeler: Arazi kullanımı, Arazi yönetimi, Arazi örtüsü, Coğrafi bilgi sistemleri, Hücresel otomasyon, Kentsel büyüme, Kentsel modelleme, Kentsel yayılma, Simülasyon, Land use, Land management, Grand cover, Geographical information systems, Cellular automata, Urban growth, Urban modelling, Urban sprawl
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Geomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kentsel büyümenin simülasyon modelleri aracılığıyla izlenmesi, kentlerin sürdürülebilir yönetimi için giderek önemli hale gelmektedir. Ancak son otuz yılda geliştirilen raster tabanlı modeller, coğrafi varlıkların düzensiz ve heterojen geometrisi ile arazi örtüsü/kullanımındaki (AÖAK) karmaşık geçişlerinin temsili ve tahmini bakımından önemli sınırlılıklar barındırmaktadır. Bu çalışma, söz konusu sınırlılıkları aşmak amacıyla vektör hücresel otomata (VHO) temelli yeni bir kentsel büyüme simülasyon modeli (KBSM) çatısı önermektedir. Model, büyüme vektörleri (BV) aracılığıyla dinamik komşuluk ilişkilerini esnek biçimde tanımlamakta ve Gamma dağılımına dayalı maksimum etki mesafesi yaklaşımıyla yerel koşullara uyarlanabilir bir yapı sunmaktadır. VHO temelli Model, 2001–2024 yılları arasındaki kadastro, ulaşım, topografya, planlama ve taşınmaz değeri girdi verileri ile İstanbul'un Sancaktepe ilçesinde test edilmiştir. Kalibrasyon ve doğrulama süreçleri makine öğrenmesi algoritmaları ile bütünleştirilmiş, Standart Model (SM) ve Taşınmaz Değerleri Entegre Modeli (TDEM) isminde iki farklı KBSM senaryosu üretilmiştir. 2040 yılına kadar AÖAK dönüşümlerini öngören simülasyon sonuçları, BV temelli komşuluk tanımı, esnek etki mesafesi ve taşınmaz değerlerinin modele dahil edilmesi ile özgün bir çerçeve sunmakta; bulgular ise modelin kentsel büyümeyi yüksek doğrulukla simüle edebildiğini ve taşınmaz değerlerinin kentsel büyümeye etki eden kritik bir parametre olduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Monitoring urban growth by using simulation models is becoming more important for the sustainable management of cities. However, raster-based models developed over the past three decades have significant limitations in representing and simulating irregular and heterogeneous geometry of geographic entities and the complex changes in land cover/use (LULC). This study aims to address the limitations by introducing a new urban growth simulation model (UGSM) framework based on vector cellular automata (VCA). The model flexibly defines dynamic neighborhood relationships using growth vectors (GV) and provides a structure adaptable to local conditions through a maximum impact distance approach based on the Gamma distribution. The VCA-based model was tested in the Sancaktepe district of Istanbul using cadastral, transportation, topography, planning, and real estate value input data from 2001 to 2024. Calibration and validation phases were integrated with machine learning algorithms, resulting in two different UGSM scenarios: the Standard Model (SM) and the Real Estate Value Integrated Model (TDEM). The simulation results, which simulate LULC transformations up to 2040, present a novel framework based on GV-based neighborhood identification, adaptive impact distance, and the inclusion of real estate values in the model. The findings demonstrate that the model can simulate urban growth with high accuracy and that real estate values are a significant parameter driving urban growth.
Benzer Tezler
- Yüzey sıcaklığı ve iklimsel veriler kullanılarak zamansal değişimin belirlenmesi (Kabil şehri örneği)
Determination of temporal change using surface temperature and climatic data (Kabul city example)
QAIS AHMAD ARIA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Jeodezi ve FotogrametriEskişehir Teknik ÜniversitesiUzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UĞUR AVDAN
- Kentleşmenin kayısı yetiştiriciliğine etkilerinin kentsel büyüme simülasyon modelleri ile araştırılması: Malatya örneği
Investigation of the effects of urbanization on apricot cultivation by urban growth simulation models: A case study of Malatya
FURKAN ÖZAL KARAKAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Jeodezi ve FotogrametriSivas Cumhuriyet ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSMAİL ERCÜMENT AYAZLI
- Kentsel ısı adalarının uydu görüntüleri kullanılarak belirlenmesi: Samsun ili örneği
Determination of urban heat islands using satellite imagery: the case of Samsun province
TUĞBA DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Jeodezi ve FotogrametriOndokuz Mayıs ÜniversitesiHarita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA ÖZTÜRK
- An approach for automatic building extraction from high resolution satellite images using shadow analysis and active contours model
Gölge analizi ve aktif yükselti eğrileri modeli kullanarak yüksek çözünürlüklü uydu görüntülerinden otomatik bina çıkarımı için bir yaklaşım
SALAR GHAFFARIAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolHacettepe ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA TÜRKER
- The relationships between land surface temperature and land use/cover changes from 2003-2010; Selangor, Malaysia
2003-2010 yılları arasında arazi yüzey sıcaklığı ile arazi kullanımı/örtüsü değişimleri arasındaki ilişkiler; Selangor, Malezya
MAYA TEHRANY
Yüksek Lisans
İngilizce
2013
CoğrafyaUnıversıtı Putra Malaysıa Upmİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BISWAJEET PRADHAN