Dişli tasarım parametrelerinin diş dibi çatlak ilerleme özelliklerine olan etkisinin sayısal incelenmesi
Numerical investigation of the effects of gear design parameters on tooth root crack propagation characteristics
- Tez No: 990625
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OĞUZ DOĞAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Makine Mühendisliği, Mechanical Engineering
- Anahtar Kelimeler: Düz dişli, Sonlu elemanlar analizi, Spur gear, Finite element analysis
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dişli çarklarının güvenilirliği ve dayanıklılığı, endüstriyel uygulamalarda önemli bir yer tutmakta olup, bu çarkların performansını etkileyen faktörlerin belirlenmesi ve çatlakların ilerleme mekanizmalarının anlaşılması, sistemlerin verimliliğini artırmak adına kritik öneme sahiptir. Bu çalışmada, dişli çarkların tasarım parametrelerinin ve diş dibi çatlaklarının ilerlemesinin incelenmesi amacıyla sonlu elemanlar metodu kullanılarak analizler gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, dişli çarklarının tasarım parametreleri, MATLAB\R2017a programı aracılığıyla oluşturulan yirmi yedi farklı tasarımla ele alınmıştır. Bu parametreler arasında profil kaydırma, kavrama açısı, kesici takım uç yarıçapı gibi önemli faktörler bulunmaktadır. Her bir tasarım için yapılan analizler, üç boyutlu modellerin oluşturulması ve sonlu elemanlar analizi ile çatlak ilerlemesinin simüle edilmesini kapsamaktadır. Analizlerde, dişli çarklarında çatlak oluşumunun ve ilerlemesinin başlama noktaları belirlenmiş ve bu bölgelere çentikler eklenerek çatlak büyümesi gözlemlenmiştir. Çalışmanın sonunda, profil kaydırma, kavrama açısı ve kesici takım uç yarıçapı gibi parametrelerin çatlak ilerlemesi üzerindeki belirgin etkileri tespit edilmiştir. Ayrıca, parametrelerin farklı kombinasyonlarının dişli çarklarının dayanıklılığını ve verimliliğini nasıl etkilediği belirlenmiş, bu sayede daha verimli ve dayanıklı dişli tasarımlarına yönelik önemli bulgular elde edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The reliability and durability of gears hold a significant place in industrial applications; therefore, identifying the factors affecting gear performance and understanding the mechanisms of crack propagation are of critical importance for enhancing system efficiency. In this study, finite element analysis (FEA) was conducted to investigate the influence of gear design parameters and the propagation of tooth root cracks. Twenty-seven distinct gear designs were generated using MATLAB\R2017a to evaluate fundamental design parameters, including the profile shift coefficient, pressure angle, and cutter tip radius. For each design, the analysis involved the creation of three-dimensional models and the simulation of crack propagation through finite element methods. The initiation points of crack formation and propagation were identified, and notches were integrated into these regions to observe crack growth characteristics. The results demonstrate that parameters such as profile shift, pressure angle, and cutter tip radius have significant effects on crack propagation. Furthermore, the impact of various parameter combinations on gear durability and efficiency was determined, providing essential findings for the development of more efficient and robust gear designs.
Benzer Tezler
- Düz dişlilerde yorulma çatlağı ilerlemesinin ve dinamik davranışın incelenmesi
Investigation of fatigue crack growth and dynamic behavior in spur gears
AHMED KEREM DENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Makine MühendisliğiGazi ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİZAMİ AKTÜRK
- Helisel dişli gruplarının optimum tasarımı
Optimum design of helical gear groups
EZGİ KUBİLAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Makine MühendisliğiZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERPİL KARAKUŞ
- Helisel dişli çark mekanizmalarında tasarım parametrelerinin performansa etkileri
The effects of designing parameters on performance in helical gearwheel mechanisms
FATİH S. NOGAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLTEKİN KARADERE
- Computer aided evaluation of gear tooth stresses by finite element method
Sonlu elemanlar metodu kullanılarak düz dişlilerde diş dibi gerilmelerinin bilgisayar yardımı ile belirlenmesi
ÖMER EYERCİOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
1990
Makine MühendisliğiGaziantep ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İ. HÜSEYİN FİLİZ
- Havacılıkta kullanılan düz dişli çarkların tasarım ve işletme parametrelerinin gerilme ve dinamik özelliklerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effects of design and operating parameters of spur gears used in aviation on stress and dynamic characteristics
ABDURRAHMAN AYDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Makine MühendisliğiKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZ DOĞAN