İletişim alanında yapay zekâ kullanımı ve yarattığı etik sorunlar
The use of artificial intelligence in the field of communication and its ethical implications
- Tez No: 990795
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜSEYİN KÖSE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Gazetecilik, İletişim Bilimleri, Journalism, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Yapay Zekâ, İletişim Etiği, Gazetecilik, Reklamcılık, Halkla İlişkiler, Dijital Mahremiyet, Artificial Intelligence, Communication Ethics, Journalism, Advertising, Public Relations, Digital Privacy
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gazetecilik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, yapay zekâ teknolojilerinin iletişim alanındaki kullanımını ve bu kullanımın ortaya çıkardığı etik sorunları incelemeyi amaçlamaktadır. Özellikle gazetecilik, reklamcılık ve halkla ilişkiler gibi iletişim disiplinlerinde yapay zekânın giderek daha yaygın biçimde entegre edilmesi, hem iletişim süreçlerinin yapısını dönüştürmekte hem de beraberinde çeşitli etik belirsizlikleri gündeme getirmektedir. Tezde öncelikle yapay zekâ kavramı tarihsel ve kuramsal yönleriyle ele alınmış; ardından gazetecilik, reklamcılık ve halkla ilişkiler alanlarında kullanım biçimleri detaylı olarak incelenmiştir. Her bir alanda yapay zekâ teknolojilerinin sunduğu olanaklar kadar, veri güvenliği, algoritmik önyargı, insan denetiminin azalması, mahremiyet ihlalleri ve sorumluluk boşluğu gibi temel etik sorunlara da odaklanılmıştır. Araştırmada geleneksel derleme ve literatür tarama yöntemleri benimsenmiş, mevcut literatür sistematik bir şekilde taranarak değerlendirilmiştir. Ayrıca farklı ülkelerden örnek uygulamalara yer verilerek yapay zekâ sistemlerinin medya ve iletişim ortamlarında nasıl konumlandığı karşılaştırmalı bir perspektifle ele alınmıştır. Çalışmanın bulguları, yapay zekâ sistemlerinin iletişim alanında zaman, emek ve maliyet açısından önemli avantajlar sağladığını; ancak bu kazanımların, etik denetim eksiklikleri nedeniyle riskli sonuçlara yol açabileceğini göstermektedir. Sonuç olarak, yapay zekâ tabanlı iletişim uygulamalarının insan hakları, toplumsal adalet ve demokratik değerlere uygun biçimde düzenlenmesi gerekliliği vurgulanmakta; insan-merkezli, hesap verebilir ve şeffaf sistemlerin inşasına yönelik öneriler sunulmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the use of artificial intelligence (AI) technologies in the field of communication and the ethical issues that arise from this integration. As AI becomes increasingly embedded in communication disciplines such as journalism, advertising, and public relations, it transforms the structural dynamics of these practices while simultaneously raising critical ethical concerns. The thesis first explores the concept of artificial intelligence from a historical and theoretical perspective. Then, it analyzes its implementation in specific domains, with a particular focus on the functional contributions and ethical dilemmas encountered in each. In the research, traditional compilation and literature review methods were adopted and utilizing a comprehensive literature review and presenting international case studies to compare how AI systems are positioned within different media and communication contexts. The findings reveal that although AI enhances communication practices by offering efficiency, speed, and scalability, it also introduces significant risks—especially in relation to data privacy, algorithmic bias, diminished human oversight, and the accountability gap. Ultimately, the study emphasizes the necessity of regulating AI-based communication technologies in a way that aligns with human rights, social justice, and democratic principles. It concludes with suggestions for the development of human-centered, transparent, and ethically accountable AI systems in the communication field.
Benzer Tezler
- Exploring opinions of corporate instructional designers on their professional development and training needs
Kurumsal öğretim tasarımcılarının mesleki gelişim ve eğitim ihtiyaçları konusundaki görüşlerinin araştırılması
NAZLI GÖKALP
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Yapay zekayla üretilen görsellerde grafik tasarım açısından etik ve intihal sorunları
Ethical and plagiarism issues in artificial intelligence-generated images in terms of graphic design
ISMİRİDA SHALA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarOndokuz Mayıs ÜniversitesiGörsel İletişim Tasarımı Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA DEMİR
- Görsel iletişim tasarımında yeni bir araç olarak yapay zekâ; Mıdjourney üzerine bir inceleme
Artificial intelligence as a new tool in visual communication design: An analysis of midjourney
ÇAĞLA CAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarYeditepe ÜniversitesiGrafik Tasarım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU SELCAN BARANSELİ ARSLAN
- Dijital reklamcılıkta üretken yapay zekânın yeri ve yeni üretim pratikleri
The role of generative artificial intelligence in digital advertising and new production
GİZEM KAYCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Reklamcılıkİstanbul Kültür Üniversitesiİletişim Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEREN BİLGİCİ
- Tanzimat döneminden 1940 senesine dek edebi eserlerin görsel ifadeye dönüşümünün yapay zekâ ile yorumu
Interpretation of the visual transformation of literary works from the tanzimat period to 1940 through artificial intelligence
BİLLUR ALİEFENDİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Güzel Sanatlarİstanbul Arel ÜniversitesiGrafik Tasarım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BEGÜM AYLİN ÖNDER