Geri Dön

Anonim ortaklık genel kurul kararlarının iptali davalarında etki kuralı

Effect rule in actions for annulment of general assembly decisions in joint-stock companies

  1. Tez No: 991058
  2. Yazar: ALPEREN SEFA ÇAKIRBAY
  3. Danışmanlar: PROF. DR. RAUF KARASU
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Hukuk, Law
  6. Anahtar Kelimeler: Butlan, Yokluk, İptal, Nullity, Absence, Annulment
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Özel Hukuk Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Genel kurulun kanunda ve esas sözleşmede açıkça öngörülmüş konularda aldığı kararlar hukuki işlem niteliğindedir. Hukuki işlem niteliğindeki genel kurul kararlarının hukuk düzeninde geçerli bir şekilde var olabilmesi, usule ya da esasa ilişkin herhangi bir sebeple hukuka aykırılık içermemesine bağlıdır. Genel kurul kararları usule ya da esasa ilişkin bir sebeple hukuka aykırı ise hükümsüzlük söz konusu olur ve hukuka aykırılığın türüne ve ağırlığına göre yokluk, butlan ve iptal yaptırımları gündeme gelir. Hükümsüzlük hallerinden iptal edilebilirlik, yokluk ve butlan haline nazaran esas hükümsüzlük hali olarak karşımıza çıkmaktadır. Öyle ki, iptal davası eskiden beri uygulamada en sık rastlanan dava türlerinden olmuş, iptale ilişkin hükümler de Cumhuriyet tarihimizin üç Ticaret Kanunu'nda kendisine yer bulmuştur. Ne var ki, geçmişten günümüze ulaşan zengin müktesebata rağmen genel kurul kararlarının iptali müessesesi ile ilgili pek çok sorun bugün için dahi tam manasıyla çözümlenebilmiş değildir. Söz gelimi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 446/1-b maddesinde düzenlenen etki kuralı ile birlikte her hukuka aykırılık iptale neden olmayacağı için etki kuralının nasıl yorumlanması ve uygulanması gerektiği çok önemli bir mesele olarak durmaktadır. Çünkü etki kuralının yorumlanması ve uygulanması konusundaki tercihe göre genel kurul kararı iptal edilecek ya da geçerli olmaya devam edecektir. Bu bağlamda, etki kuralının yorumlanması ve uygulanması hususunda keyfi yorum ve uygulamaların önüne geçmek, hukuki belirliliği, öngörülebilirliği ve hukuki güvenliği temin etmek açısından mahkemelere yardımcı olabilecek bir ölçüt belirlenmeli, mahkemeler de benimsenecek olan ölçüte göre içtihat birliği oluşturmalıdır. Şüphesiz ki, bu konuda öğretiye çok önemli görevler düşmektedir. Bu çalışmada özellikle etki kuralı başta olmak üzere genel kurul kararlarının iptali davaları özelinde ortaya çıkabilecek sorunlara değinilecek ve çözüm önerileri getirilmeye çalışılacaktır.

Özet (Çeviri)

Decisions taken by the general assembly on matters expressly stipulated in law and the articles of association constitute legal transactions. In the legal system, the validity of general assembly decisions, which constitute legal transactions, depends on the absence of any unlawful conduct, whether procedurally or substantively. If a general assembly decision violates the law for any procedural or substantive reason, it is deemed invalid, and depending on the type and severity of the unlawful conduct, sanctions of non-existence, nullity and annulment are imposed. Among the cases of invalidity, annullability is the primary form of invalidity, compared to non-existence and nullity. In fact, annulment lawsuits have long been among the most frequently encountered types of lawsuits in practice and provisions regarding annulment have been enshrined in three Commercial Codes throughout the history of the Republic. However, despite the rich legacy of the acquis that has survived from the past to the present, many issues regarding the institution of annulment of general assembly decisions remain unresolved. For example, since not every unlawful violation will result in annulment with the effect rule regulated in Article 446/1-b of the Code of Civil Procedure No. 6100, the interpretation and application of the effect rule remains a crucial issue. For the reason that depending on the interpretation and application of the effect rule, the general assembly decision will either be annulled or remain valid. In this context, a criterion should be established that will assist courts in preventing arbitrary interpretations and practices regarding the interpretation and application of the effect rule, ensuring legal certainty, predictability, and legal security. Courts, in turn, should establish a consensus of jurisprudence based on the adopted criterion. Undoubtedly, doctrine has a crucial role to play in this regard. This study will address the problems that may arise in cases concerning the annulment of general assembly decisions, particularly regarding the effect rule, and will attempt to propose solutions.

Benzer Tezler

  1. Menkul kıymet yatırımları açısından sermaye piyasası kanununa göre yayınlanan finansal tablo ve raporların yeterliliği

    Başlık çevirisi yok

    HAMDİ AYDIN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1984

    Uludağ Üniversitesi

    Muhasebe ve Finansman Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  2. Hazır giyim üreten bir işletmede organizasyon ve yönetim sorunları

    Başlık çevirisi yok

    GÜLCAN GÖNENÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Gazi Üniversitesi

    Giyim Endüstrisi ve Giyim Sanatları Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  3. Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayi Anonim Şirketi'nin örgütsel sosyoloji açısından değerlendirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    M. SERDAR KARAMANOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Cumhuriyet Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  4. Ege bölgesinde üretilen patates çeşit ve klonlarında cips ve parmak patates kalitesi üzerinde araştırmalar

    Başlık çevirisi yok

    GÜLTEN ÖZTUNA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    Ege Üniversitesi

    Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  5. Anonim ortaklıklarda kar dağıtımı ve muhasebeleştirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    MUAMMER ÖZKOCA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Gazi Üniversitesi

    Yükleniyor...

  6. Kurumlar Vergisi Kanunu açısından sermaye şirketlerinde tasfiye, birleşme, nev'i değiştirme

    Başlık çevirisi yok

    BİLLUR YALTI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    İstanbul Üniversitesi

    Mali Hukuk Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...