Motherhood experience of mothers in Turkey: A qualitative study of motherhood identity
Türkiye'deki kadınların annelik deneyimi: Annelik kimliğine dair nitel bir çalışma
- Tez No: 991214
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAY AKÇA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Annelik, Yorumlayıcı fenomenolojik analiz, Motherhood, Interpretative phenomenological analysis
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Yeditepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, ilk kez anne olan kadınların annelik kimliklerini nasıl inşa ettiklerini ve bu süreçte kendi anneleriyle olan ilişkilerini nasıl yeniden yapılandırdıklarını incelemeyi amaçlamıştır. Yorumlayıcı Fenomenolojik Analiz (YFA) yöntemiyle yürütülen çalışmada, bebekleri 1,5 ila 8 ay arasında değişen altı anneyle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bulgular, anneliğe geçişin pasif bir uyum sürecinin ötesinde, kadının geçmiş ilişkisel ve bireysel benlik temsillerini yeni (annelik) kimliğiyle bütünleştirdiği dinamik bir psikolojik dönüşüm olduğunu göstermektedir. Çalışmada annelik deneyiminin hem fedakârlık ve sevgi duygularını hem de yetersizlik ve tükenmişlik gibi zorlayıcı hisleri bir arada barındırdığı ortaya çıkmıştır. Analizler sonucunda sekiz ana tema ve on alt tema belirlenmiştir. Bu ana temalar, 1) İnşa Edilebilen Bir Şey Olarak Annelik, 2) Anneliğin Yüce Gücü, 3) Vermekle Yetersiz Kalmak, 4) Yeni Annenin Kendi Annesi ile İlişkisindeki Dönüşüm 5) Bakım Vermeye Başlayan Annelerin Bakım İhtiyaçları 6) Şimdi Kimim?: Anne Kimliği, 7) Anne Kimliğinin Düzenleyicisi Olarak Bebek, 8) Anneden Bebeğe Bir Miras: Mutluluk başlıkları altında toplanmaktadır. Bulgular, anneliğin sadece biyolojik değil, psikolojik ve ilişkisel boyutları olduğunu göstermektedir. Annelerin, kendi annelerinin anneliğini referans noktası olarak alarak, kendi çocuklarıyla ilişkileri içinde yeniden yorumladıkları görülmüştür. Bu araştırma, annelik kimliğinin bireysel olduğu kadar kültürel ve ilişkisel bir inşa süreci olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışmadan elde edilen bulgular, literatür ışığında tartışılmış; çalışmanın uygulamaya dönük yansımaları ve sınırlılıkları ele alınmıştır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to examine how first-time mothers construct their maternal identities and how they restructure their relationships with their own mothers during this process. Using Interpretative Phenomenological Analysis (IPA), the study conducted semi-structured interviews with six mothers whose babies ranged in age from 1.5 to 8 months. The findings suggest that the transition to motherhood is not a passive process of adaptation, but rather a dynamic psychological transformation in which women integrate their past relational and individual self-representations into their new (maternal) identities. The study revealed that the experience of motherhood encompasses both feelings of self-sacrifice and love, as well as challenging emotions such as inadequacy and burnout. Eight main themes and ten subthemes were identified through the analyses. The main themes are as follows: 1) Motherhood as Something That Can Be Constructed, 2) Supreme Power of Motherhood, 3) Not Being Enough with Giving, 4) The Transformation in a New Mother's Relationship with Her Own Mother, 5) The Caregiving Needs of Mothers Who Begin Caregiving, 6) Who Am I Now?: Mother Identity, 7) Baby as the Organizer for the Mother Identity, and 8) A Legacy from Mother to Baby: Happiness. The findings demonstrate that motherhood has not only biological, but also psychological and relational dimensions. Mothers were observed to reinterpret their own experiences of motherhood within their relationships with their children, using their own mothers as a reference point. This research highlights that maternal identity is both a cultural and relational construction process, as well as an individual one. The findings are discussed in light of the existing literature, and the study's practical implications and limitations are addressed.
Benzer Tezler
- Antalya'da yaşayan İranlı kadınların annelik deneyimleri üzerine fenomenolojik bir çalışma
A phenomenological study on the motherhood experiences of Iranian women living in Antalya
GÜHER CEYLAN KUŞOĞLU
Doktora
Türkçe
2026
SosyolojiAkdeniz ÜniversitesiKadın Çalışmaları ve Toplumsal Cinsiyet Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞERİFE GÖZDE YİRMİBEŞOĞLU
- Foster motherhood experience in Turkey: Intensive and precarious motherhood
Türkiye'de koruyucu annelik deneyimi: Yoğun ve güvencesiz annelik
GİZEM KALKAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Sosyal HizmetOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA UMUT BEŞPINAR
- İdeal annelik miti ve erken dönem annelik deneyimi: Toplumsal beklentilerin anneler üzerindeki etkisi
The myth of ideal motherhood and early motherhood experience: The effect of social expectations on mothers
İLKAY UYSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiSüleyman Demirel ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEYREM TUNA UYSAL
- Serebral Palsi'li çocuğa sahip annelerin annelik algısı
The perception of motherhood in mother who have children with Serebral Palsy
RUKİYE İNEKCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sosyal HizmetHacettepe ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN ÖZKAN
- Süt alerjisi tanısı almış bebek sahibi annelerin deneyimlerinin psikanalitik ve yorumlayıcı fenomenolojik yaklaşıma göre incelenmesi
An investigation of the experiences of mothers with a baby diagnosed with milk allergy according to the psychoanalytic and interpretive phenomenological approach
BETÜL SAĞLAM
Doktora
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ELİF YAVUZ SEVER