Trabzonlu sûfî müellif Necmettin Şahinler'in hayatı, eserleri ve tasavvufî görüşleri
Trabzon's sûfî author Necmettin Şahin's life and works and Sûfî views
- Tez No: 991618
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM EROL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Tasavvuf, Necmettin Şahinler, Tarîkat, Sûfî, İnsan-ı Kâmil, Mysticism, Necmettin Şahinler, Sufi order, Sufi, Perfect Human
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trabzon Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmamızda Trabzonlu müellif sûfî Necmettin Şahinler 'in hayatı, tasavvufî şahsiyeti ve dinî tasavvufî düşünceleri yer almıştır. Günümüzün müellif sûfîleri, her dönemde olduğu gibi bir şehrin, mekânın, toplumun önemli yüzleridir. Mutasavvıflar; görüşleri, tasavvufi duruşları ve sosyo-dînî hayata katkıları bakımından önemli bir yere sahiptir. Bununla birlikte müellif sûfîlerin, tasavvuf ve dinamik dinî hayat ilişkisi üzerine yaptığı yorumlar da aynı zamanda kendi güncelliklerini de ortaya koymaktadır. Bu bağlamda çalışmamız, Necmettin Şahinler 'i, tasavvufî şahsiyetini ve görüşlerini merkeze almıştır. Ayrıca müellifin tasavvufî düşüncelerini ele alacağımız çalışmamızda, Şahinler 'in telif ettiği ilmî eserlerdeki klasik tasavvufa ve onun güncel yorumlarına dair görüşlerini irdeleyeceğiz. Bununla birlikte Şahinler 'in tasavvufun temel meselelerine dair yapmış olduğu özgün yorumları ve günümüzde bazı tasavvuf pratiklerine getirdiği eleştiriler de tezimizin kapsamındadır. Tasavvufi şahsiyeti ele alınırken; Şahinler 'in tasavvufa intisap etmeden önceki yaşamı, tasavvufla tanışması ve tasavvufa intisabı, etkilendiği sûfîler ve bu sûfîlerin eserlerine ilişkin bilgiler de yer alacaktır. Ayrıca geçmişten günümüze Trabzon'daki mümbit tasavvuf mirasına katkı sunan Şahinler, Trabzon ve Doğu Karadeniz'in önemli bir şahsiyetidir. Altmışın üzerinde basılmış eseri bulunan Şahinler, halen tasavvufa dair eserler telif etmekte, muhtelif konferans ve seminerler düzenlemekte ve sosyal medyayı etkin şekilde kullanmaktadır. Dolayısıyla müellifin kendi ifadesiyle“Kur'an'ın dörtte üçüne yaptığı iş 'ari yorum ”ve bu yorum bağlamında iş 'ari yorum geleneğine katkısı da tezimizde ele alacağımız konulardan biridir. Çalışmamız, daha öncesinde herhangi bir akademik araştırma konusu olmadığı için literatür olarak, müellifin etkilendiği sûfî yazar ve eserler temelinde bir ön çalışma dahilinde ele alınmakla birlikte temel tasavvufî kavramları ve görüşlerini analiz ederken kıyas yoluyla değerlendirmeler yapılarak müellifin özgünlüğü ortaya konmaya çalışılacaktır. Hayatı ve tasavvufî şahsiyeti ise Biyografi ve Röportaj Yöntemi ile incelenecektir. Müellifin ilmî çalışmalarını ise Betimsel-Analiz Yöntemi ile değerlendirmeye çalışılacaktır. İki ana bölümden oluşacak olan çalışmada; ilk bölümde müellifin hayatı ve tasavvufî şahsiyeti ikinci bölümde ise Şahinler 'in tasavvuf dünyası hem eserleri hem de kendisiyle yapacağımız röportajla birlikte ortaya konulmaya çalışılacaktır.
Özet (Çeviri)
In this study, we examine the life, Sufi identity, and religious-Sufi thoughts of Necmettin Şahinler, a Sufi from Trabzon. Today's author Sufis, as in every era, represent significant figures in their cities, lands, and communities. These Sufis have an important spot for their perspectives, spiritual stances, and contributions to socio-religious life. In addition to this, their views on the connection between Sufism and dynamic religious life also emphasize its significance in timeliness. In this regard, our study focuses on Necmettin Şahinler at the center of his Sufi personality and his views. In addition, in our study, where we will discuss the Şahinler's Sufi thoughts, we will examine his views on classical Sufism and its current interpretations in the theological works copyrighted by Şahinler. Additionally, Şahinler's original interpretations of fundamental Sufi concepts and his critiques of certain modern Sufi practices are included within the scope of this thesis. In addressing Şahinler's Sufi identity, the study will also include information on his life prior to his initiation with Sufism, his initial encounter with Sufi thought, his formal initiation into the tradition, and the Sufi figures who influenced him, along with their works. In addition, Şahinler, who has contributed to the famous Sufi heritage in Trabzon from the past to the present, is an important figure of Trabzon and the Eastern Black Sea. With over sixty published works, Şahinler continues to author writings on Sufism, organize various conferences and seminars, and actively use social media. Therefore, one of the topics we will address in our thesis is, in the author's own words,“the Ish'ārī interpretation he carried out on three-quarters of the Qur'an,”and, in this context, his contribution to the Ish'ārī exegesis tradition. Sufi studies are regarded as literature in the context of a preliminary study focused on Sufi authors. It influenced the author, as there was no existing academic research topic. Still, while analyzing the basic Sufi concepts and views, evaluations will be made by comparison to reveal the author's originality. His life and Sufi personality will be examined by the biography and interview method. On the other hand, an attempt will be made to evaluate the scientific works of the author with the descriptive-analysis method. This study comprises two main sections. The first part will explore the Şahinler's life and Sufi identity, while the second part will seek to illuminate Şahinler's mystical world by examining his writings alongside insights gathered from an interview with him.
Benzer Tezler
- Trabzonlu Kösec Ahmed Efendi ve Âdâbü'l-Ubûdiyye fi's-Süneni'l-Muhammediyye adlı eseri
Trabzonlu Kösec Ahmed Efendi and his work Âdâbü'l-Ubûdiyya fi's-Sunan al-Muhammadiyya
ÖMER AKKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
DinOndokuz Mayıs ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ BOLAT
- Kemahlı İbrâhim Hakkı Efendi, hayatı, eserleri ve tasavvufî görüşleri
Kemahlı İbrâhim Hakkı Efendi, his life, works and sufi opinions
YASİN YEDEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESMA ÖZTÜRK
- Abdullah Eyyûbî'nin Şerhu Risâleti'n-Nakşibendiyye Tercümesi (Metin ve İnceleme)
Abdullah Eyyûbî's Commentary on the Risâletü'n-Nakşibendiyye (Text and Analysis)
FATMA KOÇİNKAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NECDET TOSUN
- İbn Seyyidinnâs ve en-Nefhu'ş-şezî fî şerhi Câmi'i't-Tirmizî adlı eseri
Ibn Sayyidinnās and his work entitled al-Nafhu al-Shazī fī sharh al-Jāmi'i al-Tirmidhī
SEMA BERBER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinTrabzon ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELİM DEMİRCİ
- İsmâil Rüsûhî Ankaravî, Makâsıd-ı Aliyye fî Şerhi't-Tâ'iyye: İnceleme, metin, bağlamsal sözlük
İsmâil Rüsûhî Ankaravî, Makâsid-i Aliyye fî Şerhi't-Tâ'iyye: Analysis, text, contextual dictionary
FUNDA ÇELİKKAL
Doktora
Türkçe
2026
Türk Dili ve EdebiyatıRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN ALİ ESİR