Geri Dön

Kur'ân'da öfke olgusu ve kontrolü

The phenomenon of anger and its control in the Quran

PDF İndir

  1. Tez No: 992129
  2. Yazar: HALİL ÇELİK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. FATİH TİYEK
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Tefsir, Kur'ân, Duygu, Öfke, Ahlak, Öfke Kontrolü, Tafsir, Qur'an, Emotion, Anger, Ethics, Anger Management
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Öfke, insan doğasının ayrılmaz bir parçasıdır; doğru biçimde yönetildiğinde cesaret, kararlılık ve adalet gibi olumlu değerlerle ilişkilendirilebilirken, kontrolsüz bırakıldığında kin, nefret ve zorbalık gibi olumsuz davranışlara yol açarak toplumsal huzuru zedeleyebilir. Bu çalışma, Kur'ân-ı Kerîm'in ahlaki ve psikolojik öğretileri çerçevesinde öfke kontrolünü ele alarak bireysel ruh sağlığı, toplumsal barış ve etik davranışlar üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Kur'ân, insana öfkesini faydalı bir şekilde kullanmayı öğütler ve yıkıcı sonuçlardan kaçınmasını ister. Ayetlerde öfke kontrolünde fıtri duyguların makul seviyede tutulması, sağduyulu ve dengeli bir tutum sergilenmesi teşvik edilir. Bu bağlamda Kur'ân, öfkenin tamamen bastırılmasını değil; bilinçli, kontrollü ve ölçülü biçimde ortaya konulmasını uygun görür. Öfke kontrolü, iman, tevazu ve erdemli ahlakla sıkı biçimde ilişkilendirilen bir ahlaki olgunluk göstergesidir. Kur'ân, sabrı, affediciliği, adaleti, merhameti ve sağduyuyu merkeze alarak bireyin nefsine hâkim olmasını, rekabetten uzak dengeli bir tutum sergilemesini öğütler. Ayrıca bilgiyle donanmayı, takvayla hareket edilmesini ve cahillerden yüz çevrilmesini öne çıkarır. İnfakta bulunma erdemi, öfkenin yıkıcı yönünü dönüştürerek toplumsal dayanışmayı güçlendirir. Kur'ân'ın övdüğü ahlaka sahip olmak ise bireyin öfkesini yapıcı bir zeminde yönlendirmesini sağlar ve ilahi ödül vaadiyle onu isteklendirir. Bu yaklaşım, hem kişinin iç huzurunu korur hem de toplumsal barışın güçlenmesine katkıda bulunur. Bu çalışma, Kur'ân'ın öfke yönetimine dair perspektifini akademik bir çerçevede ele alarak bireysel ve toplumsal farkındalık geliştirmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca vahyin rehberliğinde gerginlik ve çatışmaların önlenmesine, barışın yaygınlaştırılarak saygı temelli huzurlu bir toplum yapısının inşasına katkı sağlamayı hedeflemektedir. Kur'an'daki öfke kontrolüne dair ilkeler belirli başlıklar altında sınıflandırılmıştır. Bu başlıklar arasında bilgiyi öncelemek, Allah'tan ödül beklemek, müsamaha ve affetmeyi öncelemek ile sabırlı olmaya çalışmak ve cahillerden yüz çevirmek yer almaktadır. Çalışmada ayetlerin psikolojik ve ahlaki boyutları incelenmiş, öfke kontrolünün iman, tevazu ve erdemli ahlakla olan ilişkisi ortaya konulmuştur. Çalışmada elde edilen bulgular, hem klasik ve modern tefsirlerden hem de güzel ahlakı konu alan kaynaklardan yararlanılarak yorumlanmış; böylece Kur'ân merkezli yaklaşımın günümüz birey ve toplum yapısına katkıları akademik bir çerçevede ele alınmıştır.

Özet (Çeviri)

Anger is an inseparable part of human nature; when properly managed, it can be associated with positive values such as courage, determination, and justice, whereas when left uncontrolled, it may lead to negative behaviors such as resentment, hatred, and oppression, thereby undermining social peace. This study aims to examine anger management within the framework of the moral and psychological teachings of the Qur'an, focusing on its effects on individual mental health, social harmony, and ethical conduct. The Qur'an advises human beings to use their anger in a constructive manner and to avoid destructive consequences. In its verses, the regulation of anger is encouraged through maintaining innate emotions at a reasonable level and adopting a prudent and balanced attitude. In this respect, the Qur'an does not advocate the complete suppression of anger but rather its conscious, controlled, and measured expression. Anger management is thus considered a sign of moral maturity closely linked to faith, humility, and virtuous character. The Qur'an emphasizes patience, forgiveness, justice, compassion, and sound judgment, urging individuals to master their desires and to act with balance, free from rivalry. It also highlights the importance of acquiring knowledge, acting with piety, and turning away from ignorance. The virtue of charitable giving (infāq) transforms the destructive aspect of anger into a force that strengthens social solidarity. Possessing the moral qualities praised by the Qur'an enables individuals to channel their anger constructively and motivates them through the promise of divine reward. This approach preserves inner peace while contributing to the consolidation of social harmony. The study seeks to develop individual and collective awareness by analyzing the Qur'anic perspective on anger management within an academic framework. It further aims to contribute to the prevention of tension and conflict under the guidance of revelation, promoting peace and fostering a respectful and tranquil social order. The principles of anger management in the Qur'an have been classified under specific themes, including prioritizing knowledge, expecting reward from God, emphasizing tolerance and forgiveness, striving for patience, and turning away from the ignorant. The psychological and moral dimensions of the relevant verses have been examined, revealing the relationship between anger management, faith, humility, and virtuous ethics. The findings have been interpreted by drawing upon both classical and modern exegesis as well as sources addressing moral excellence, thereby situating the Qur'anic approach within contemporary individual and social contexts in an academic manner.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    377715

    Çağdaş Suriye nesrinde siyasî hapishane edebiyatı üzerine eleştirel bir bakış

    The literature of political prisons in contemporary Syrian prose analytical prepective

    ABDOLGADER MOHAMED ALİ

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2014

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesi

    Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. FİKRET ARSLAN

  2. Tez No

    142597

    Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi

    Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque

    EVREN YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE

  3. Tez No

    396069

    İnsanı suça iten sebepler ve Kur'an'a göre çözüm yolları

    The reasons that make people commit crime and solutions

    METİN KARTAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    DinUşak Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ORHAN PARLAK

  4. Tez No

    826638

    Siyer kaynaklarına göre Hz. Muhammed'in duaları ve bedduaları

    Prophet Muhammad's prayers and curses according to siyer sources

    SONGÜL BÜŞRA BEYKAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    DinAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CAFER ACAR

  5. Tez No

    71861

    İlköğretim okullarının 1. kademesindeki din kültürü ve ahlak bilgisi derslerinin program, öğretmen ve öğrenci açısından değerlendirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    A. NİLGÜN DİPTAŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesi

    Sınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYLA GÜRDAL

Geri Dön