Türkiye'de çocuk felci ile mücadele (1955-2000)
The fight against poliomyelitis and its eradication in Türkiye (1955-2000)
- Tez No: 992292
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NESLİHAN BOLAT BOZASLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Salgın hastalıklar, çocuk felci, aşılama, Türkiye, Epidemic diseases, polio, vaccination, Türkiye
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Salgın hastalıklar, tarih boyunca toplumların demografik yapısını, sosyal düzenini, ekonomik faaliyetlerini ve siyasal hayatlarını derinden etkilemiştir. Bu hastalıklar yalnızca bireysel sağlık sorunları olarak değil, devletlerin sağlık politikalarını şekillendiren ve toplumsal yapıyı dönüştüren çok boyutlu olgular olarak değerlendirilmiştir. Veba, çiçek, sıtma, verem, tifüs, İspanyol gribi ve COVID-19 gibi salgınlar, halk sağlığı uygulamalarının gelişiminde belirleyici rol oynamıştır. Karantina, aşılama ve izleme gibi yöntemlerin kurumsallaşmasını hızlandırmıştır. Bu tarihsel bağlam içerisinde çocuk felci (poliomyelit), özellikle çocuk nüfus üzerinde kalıcı sakatlıklara ve ölümlere yol açabilen, yüksek bulaşıcılığa sahip bir hastalık olarak öne çıkmaktadır. Poliovirüsün neden olduğu bu hastalık, uzun yıllar boyunca küresel ölçekte ciddi bir halk sağlığı tehdidi oluşturmuştur. Bireysel yaşamların yanı sıra toplumların sosyal ve ekonomik yapısını da olumsuz yönde etkilemiştir. Virüsün tanımlanması ve aşıların geliştirilmesi, çocuk felciyle mücadelede önemli bir dönüm noktası olmuştur. Yaygın aşılama programları sayesinde hastalığın görülme sıklığı Dünya genelinde büyük ölçüde azaltılmıştır. Dünya Sağlık Örgütü öncülüğünde yürütülen eradikasyon programları, hastalığın tamamen ortadan kaldırılmasını hedefleyen uluslararası bir mücadele sürecini başlatmıştır. Türkiye'de çocuk felciyle mücadele, Cumhuriyet'in kuruluşundan itibaren uygulanan koruyucu sağlık politikaları kapsamında ele alınmıştır. Sağlık teşkilatının güçlendirilmesi, aşılama faaliyetlerinin yaygınlaştırılması, ulusal aşı günleri ve uluslararası sağlık kuruluşlarıyla kurulan iş birlikleri, hastalığın kontrol altına alınmasında etkili olmuştur. Bu süreç, salgın hastalıklarla mücadelede devlet politikaları, bilimsel gelişmeler ve toplumsal bilincin birlikte yürütülmesinin gerekliliğini ortaya koymaktadır. Çocuk felcinin Türkiye'de ortadan kaldırılması, halk sağlığı tarihi açısından önemli bir örnek teşkil etmektedir.
Özet (Çeviri)
Epidemic diseases have profoundly affected the demographic structure, social order, economic activities, and political life of societies throughout history. These diseases have been regarded not only as individual health problems but also as multidimensional phenomena that shape state health policies and transform social structures. Epidemics such as plague, smallpox, malaria, tuberculosis, typhus, influenza, and COVID-19 have played a decisive role in the development of public health practices. Methods such as quarantine, vaccination, and surveillance were institutionalized and accelerated through these experiences. Within this historical context, poliomyelitis (polio), a disease that primarily affects the child population and can lead to permanent disabilities and death, stands out as a highly contagious illness. Caused by poliovirus, this disease posed a serious public health threat on a global scale for many years. Beyond individual lives, it also negatively affected the social and economic structures of societies. The identification of the virus and the development of vaccines marked a major turning point in the fight against polio. Thanks to widespread immunization programs, the incidence of the disease has been significantly reduced worldwide. Eradication programs carried out under the leadership of the World Health Organization initiated an international struggle aimed at the complete elimination of the disease. In Türkiye, the fight against polio has been addressed within the framework of preventive health policies implemented since the establishment of the Republic. Strengthening the health organization, expanding vaccination activities, organizing national immunization days, and establishing cooperation with international health organizations have been effective in bringing the disease under control. This process demonstrates the necessity of conducting state policies, scientific developments, and public awareness together in the fight against epidemic diseases. The eradication of polio in Türkiye constitutes an important example in the history of public health.
Benzer Tezler
- Vaccination as a medical intervention example in Turkish Civil Law
Bir tıbbi müdahale örneği olarak Türk Medeni Hukukunda aşı
ZEYNEP ÖZGE OĞUZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÜMİT GEZDER
- Türkiye'de aşı takviminin tarihçesi
History of immunization schedule in Turkey
ORKUN TOLUNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıÇukurova ÜniversitesiTıp Tarihi ve Etik Ana Bilim Dalı
PROF. NURİ SELİM KADIOĞLU
- Generation of plasmid-based eukaryotic model to investigate biology of Crimean-Congo hemorrhagic fever virus nucleoprotein and glycoproteins
Kırım Kongo kanamalı ateşi virüsü nükleoproteinin ve glikoproteinlerinin biyolojisinin çalışılmasında plazmit temelli ökaryotik model oluşturulması
NESİBE SELMA ÇETİN
Doktora
İngilizce
2023
BiyoteknolojiBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiBiyoteknoloji Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. MEHMET ZİYA DOYMAZ
- 2000-2011 yıllarında Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı'nda takip edilen, serebrovasküler hastalık geçiren çocukların klinik, radyolojik, laboratuvar bulguları
The relationship between clinical, laboratory and radiological findings in pediatric stroke cases in our clinic between 2000-2011; Istanbul University, Cerrahpaşa Faculty of Medicine, Department of Pediatrics
ELİF SÖBÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÜLİN TIRAJE CELKAN
- Doğumsal pleksus brakiyalis paralizili hastalarda el fonksiyonu değerlendirilmesi
The assessment of hand function in patients who are obstetric brachial plexus palsy
BAYRAM KARABULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonHaliç ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜRRİYET GÜRSEL YILMAZ